Εορτολόγιον 5ης Νοεμβρίου: Του Αγίου Φιλολόγου! 5 Novembre: Festa del Santo Filologo

Συνάδελφός μας το έστειλε σε σελίδα δημοφιλούς μέσου κοινωνικής δικτύωσης. Η εγκυρότητα της πληροφορίας δεδομένη κι ελεγμένη. Οπότε αναγκαία η εξ ημών έκφρασις ευχαριστιών και, φυσικά, δικαιολογημένη -να μην πώ αναγκαία-  η με τα "Εις Πολλά Έτη" αναδημοσίευσις!

"Σήμερα, λέει το συναξάρι, γιορτάζει –μεταξύ άλλων- ο Άγιος Φιλόλογος, μαθητής του Αποστόλου Παύλου (βλ. «ἀσπάσασθε Φιλόλογον καὶ Ἰουλίαν, Νηρέα καὶ τὴν ἀδελφὴν αὐτοῦ, καὶ Ὀλυμπᾶν καὶ τοὺς σὺν αὐτοῖς πάντας ἁγίους». Ρωμ. 16,15)".


Εκ του Μηναίου και του Συναξαριστού:
Απο τους Εβδομήκοντα!
"...ο Φιλόλογος ορίστηκε από τον απόστολο Ανδρέα επίσκοπος Σινώπης."

Στίχοι:
Eις τον Φιλόλογον.
"Φιλόλογος φιλῶν σὲ τὸν Θεὸν Λόγον,
Πληροῖ λόγους σούς, καὶ θανὼν σύνεστί σοι".

Για τον πατριωτισμό και την Ορθοδοξία (: κείμενο Κ. Χολέβα, ως απάντηση σέ παρερμηνεῖες" ). Sul patriotismo e l’ ortodossia, articolo di K. Cholevas

Η Ορθόδοξη Εκκλησία και ο υγιής πατριωτισμός

(Ἀπάντηση σέ παρερμηνεῖες)

Προσφάτως προβλήθηκαν ὁρισμένες ἀτεκμηρίωτες καί προκλητικές ἀπόψεις «μοντέρνων» θεολόγων, οἰ ὁποῖοι κατηγοροῦν καί παρερμηνεύουν τή διαχρονική στάση τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας ἔναντι τοῦ πατριωτισμοῦ και τῆς ἐθνικῆς ταυτότητος. Θεωροῦν ὅτι κακῶς ἀναφερόμαστε στήν Ὀρθοδοξία ὡς στοιχεῖο τῆς πολιτιστικῆς μας ταυτότητος καί ἐπί πλέον λέγουν ὅτι οἱ ἀγῶνες τῆς Ἐκκλησίας ὑπέρ τῆς ἐθνικῆς ἐλευθερίας ὑπῆρξαν μία παρένθεση, ἡ ὁποία πρέπει νά κλείσει. Ὀρθότατα καί μέ πλόυσια ἐπιχειρήματα ἀπήντησε ἤδη ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Πειραιῶς κ. Σεραφείμ. Προσωπικά θά ἤθελα ἁπλῶς νά σημειώσω ὁρισμένες ἱστορικές παρατηρήσεις εἰς ἐπίρρωσιν τῶν ἀπόψεων τοῦ Σεβασμιωτάτου.
Ἀπό τήν ἀρχαιότητα ἤδη ὁ Ἡρόδοτος ἔχει παραδεχθεῖ ὅτι ἡ θρησκεία ἀποτελεῖ θεμελιῶδες συστατικό τῆς ταυτότητος ἑνός ἔθνους. Θεωρεῖ ὡς ἑνωτικά στοιχεῖα τῶν διασπασμένων ἑλληνικῶν πόλεων-κρατῶν τήν κοινή καταγωγή, τήν κοινή γλῶσσα, τήν κοινή θρησκεία καί τά ὁμοειδῆ (ὁμότροπα) ἤθη καί ἔθιμα. Ἐξ ἄλλου κατά τίς δύο χιλιετίες τῆς Χριστιανικῆς ζωῆς τοῦ Γένους μας Ἕλληνες καί ξένοι ἔχουν καταγράψει τήν μεγάλη ἐπίδραση τῆς Ὀρθοδοξίας ἐπί τῆς ἐθνικῆς καί πολιτιστικῆς μας ἰδιοπροσωπίας. Ὁ ἀείμνηστος Βρετανός Βυζαντινολόγος Στῆβεν Ράνσιμαν πίστευε ὅτι ὁ Ἑλληνισμός ἐπεβίωσε ἐπί Τουρκοκρατίας κυρίως χάρις στήν σύνδεσή του μέ τόν πνευματικό πλοῦτο τῆς Ὀρθοδοξίας. Ὁ Ζάκ Λακαριέρ, Γάλλος συγγραφεύς πού ἐκοιμήθη πρό ὀλίγων ἐτῶν, σημειώνει: Μέσα στήν Ὀρθοδοξία ὁ Ἕλληνας νιώθει σάν στό σπίτι του. Οἱ ἀγωνιστές τοῦ 1821 σέ ὅλες τίς Ἐθνικές Συνελεύσεις τοῦ Ἀγῶνος ζητοῦν γραπτῶς νά ἰσχύσουν στήν Ἐλεύθερη Ἑλλάδα οἱ Νόμοι τῶν Ὀρθοδόξων Χριστιανῶν Αὑτοκρατόρων, δηλαδή τῶν Βυζαντινῶν. Ὁ δέ πρῶτος Κυβερνήτης μας, ὁ Ἰωάννης Καποδίστριας, ὅταν ἐρωτᾶται ἀπο ξένους ποιόν λαό διοικεῖ, γράφει ὅτι τό Ἑλληνικό Ἔθνος ἀποτελεῖται ἀπό ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι πιστεύουμε στήν Ἀνατολική Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία καί ὁμιλοῦμε τήν ἑλληνική γλῶσσα τῶν πατέρων μας.
Χαρακτηριστικότατη ἀπόδειξη τῆς συμβολῆς τῆς Ὀρθοδοξίας στή διαφύλαξη τῆς ἐθνικῆς ταυτότητος ἀποτελεῖ ἡ περίπτωση τῶν τουρκοφώνων τῆς Καππαδοκίας καί τοῦ Πόντου. Ἄν καί ἐπί Τουρκοκρατίας αὐτοί οἱ ὁμοεθνεῖς μας ἔχασαν τή γλῶσσα τους και μιλοῦσαν στό σπίτι τουρκικά , ἡ Ὀρθόδοξη Πίστη καί ἡ Θεία Λειτουργία τούς κράτησαν μέσα στό Γένος καί στήν ἑλληνικότητα. Ἀντιθέτως ὅποιος ἔχανε τήν πίστη του χανόταν καί γιά τό Ἔθνος. Τούρκευε ἤ φράγκευε ὅπως ἔλεγαν τότε. Οἱ ἐξισλαμισμένοι γίνονταν φανατικοί Τοῦρκοι και μαινόμενοι διῶκτες τῶν Ρωμηῶν.
Ἡ Ἐκκλησία μαχόταν γιά τήν ἐθνική ἐλευθερία καί τήν ταυτότητα τοῦ Γένους μας καί πρίν ἀπό τήν Ἄλωση τοῦ 1453. Κακῶς λέγουν οἱ «μοντέρνοι» θεολόγοι ὅτι αὐτή ἡ σύνδεση ἦταν μία ἀναγκαστική λύση λόγῳ δουλείας καί πρέπει τώρα νά σπάσει, νά διαρραγεῖ. Θυμίζω ὅτι ἤδη ἀπό τήν ἐποχή τοῦ Ἀκαθίστου Ὕμνου, τόν 7ο αἰῶνα μ.Χ. οἱ πρόγονοί μας εὐχαριστοῦν τήν Θεοτόκο γιά τήν ἐπέμβασή της ὑπέρ τῆς Κωνσταντινουπόλεως καί κατά τῶν Ἀβάρων. Ὁ Πατριάρχης Σέργιος περιήρχετο τά τείχη καί ἐνίσχυε ἠθικά τούς ἀμυνομένους μέ τήν εἰκόνα τῆς Παναγίας. Ἐπίσης ὁ Ἅγιος Ἀθανάσιος ὁ Ἀθωνίτης τόν 10ο αἰῶνα βρέθηκε δίπλα στόν Στρατηγό καί μετέπειτα Αὐτοκράτορα Νικηφόρο Φωκᾶ καί μέ τίς προσευχές καί συμβουλές του τόν βοήθησε νά ἐκδιώξει τούς Σαρακηνούς Ἄραβες ἀπό τήν Κρήτη. Τόν 12ο αἰῶνα ἐξ ἄλλου τήν ἄμυνα τῆς Θεσσαλονίκης κατά τῶν Νορμανδῶν ἀνέλαβε ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Εὐστάθιος μαζί μέ τούς παῖδας Δημητρίου, δηλαδή τά παιδιά τοῦ Κατηχητικοῦ. Τόν 13ο αἰῶνα ὁ Κύπριος Ἅγιος Νεόφυτος ὁ Ἔγκλειστος ἀπό τή σπηλιά του στήν Πάφο γράφει πατριωτικά κείμενα κατηγορῶντας τούς Σταυροφόρους, τούς Σαρακηνούς καί ἄλλους εἰσβολεῖς τῆς Κύπρου καί τονίζοντας ὅτι οἱ Κύπριοι ἀνήκουν στή Ρωμανία, δηλαδή στό Βυζαντινό κράτος. (Βλέπε τό κείμενό του «Περί τῶν κατά χώραν Κύπρον σκαιῶν» πού περιλαμβάνευται στόν Ε΄τόμο τῶν Ἁπάντων τοῦ Ἁγίου, ἔκδοση τῆς Ἱερᾶς Σταυροπηγιακῆς Μονῆς Ἁγίου Νεοφύτου Πάφου).
Δέν πρόκειται, λοιπόν, γιά παρένθεση, ἀλλά γιά μία πνευματική, ἱστορική καί πολιτιστική πραγματικότητα. Ὅμως χρειάζεται καί μία ἄλλη διευκρίνιση. Ὅτι ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία μας καί οἱ Ἅγιοί της ἀποδέχονται τόν ὑγιῆ πατριωτισμό καί καταδικάζουν τόν ἐθνοφυλετισμό, τόν ρατσισμό καί τήν μισαλλοδοξία. Ὁ Μέγας Βασίλειος πολλές φορές τόνιζε ὅτι ἦταν ὑπερήφανος γιά τήν καταγωγή τῆς μητρός του ἀπό ἀρχαῖα ἑλληνικά γένη, γεγονός πού ἀναφέρει καί ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος στόν Ἐπιτάφιο πρός τόν Βασίλειο. Ὅμως αὐτή ἡ ἑλληνική του συνείδηση δέν ἐμπόδιζε τόν Μ. Βασίλειο νά περιθάλπει ἀνθρώπους κάθε φυλῆς καί θρησκεύματος στά φιλανθρωπικά Ἱδρύματα τῆς Βασιλειάδος. Τόν ὑγιῆ πατριωτισμό ἐξηγεῖ θαυμάσια ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος στήν 37 η Ἐπιστολή του ( βλέπε 37ο τόμο τῆς Πατρολογίας τοῦ Migne). Ἐκεῖ γράφει : «Μητέρα τιμᾶν τῶν Ὁσίων. Μήτηρ δέ ἄλλη μέν ἄλλου , κοινή δέ πάντων πατρίς». Δηλαδή εἶναι ἴδιον τῶν ευσεβῶν ἀνθρώπων νά τιμοῦν τή μητέρα τους. Ὅμως κάθε ἄνθρωπος ἔχει δαιφορετική μητέρα. Κοινή μητέρα ὅλων μας εἶναι ἡ πατρίδα, ἄρα πρέπει νά τήν ἀγαποῦμε ὅπως ακριβῶς καί τή μητέρα μας. Τό ἴδιο πνεῦμα μέ διαφορετικά λόγια ἀποδίδει καί ὁ μακαριστός Γέρων Παΐσιος ὁ Ἁγιορείτης λέγων: «Η πατρίδα εῖναι μία μεγάλη οἰκογένεια».Ἔτσι, λοιπόν, ἐμεῖς οἱ Χριστιανοί ἀγαποῦμε τήν πατρίδα καί σεβόμαστε τήν ἑλληνικοτητα, χωρίς νά μισοῦμε ήν πατρίδα τῶν ἄλλων καί χωρίς νά ὑποτιμοῦμε τήν πολιτιστική ταυτότητα κάθε διαφορετικοῦ λαοῦ ἤ ἀνθρώπου.
Ἡ δημιουργική συμβολή τῆς Ὀρθοδοξίας στήν Ἐλευθερία καί στήν πολιτιστική μας ταυτότητα συνεχίζεται καί μετά τήν Τουρκοκρατία διαψεύδοντας πλήρως τούς θεωρητικούς τῆς παρενθέσεως. Τό 1896 ὁ Ἅγιος Νεκτάριος, Ἐπίσκοπος Πενταπόλεως, ὁ θαυματουργός , ἔγραφε σέ μία περισπούδαστη πραγματεία του περί τῆς Ἑλληνικῆς Φιλοσοφίας τά ἑξῆς: «Ναί, Ὁ Ἕλλην ἐγεννήθη κατά Θείαν Πρόνοιαν διδάσκαλος τῆς Ἀνθρωπότητος.... Τοῦτο τό ἔργον ἐκληρώθη αὐτῷ... Μαρτύριον ἡ μακροβιότης αὐτοῦ, ἐξ ἧς δυνάμεθα ἀδιστάκτως νά συμπεράνωμεν καί τήν αἰωνιότητα αὐτοῦ, διά τό αἰώνιον ἔργον τοῦ Χριστιανισμοῦ, δι’ οὗ συνεδέθη ὁ Ἑλληνισμός».

Καί τό 1940 στήν ἐποποιία τῶν Βορειοηπειρωτικῶν βουνῶν ὁ Ἕλληνας φαντάρος ἔβλεπε τή Παναγία μαυροφορεμένη νά τόν βοηθεῖ. Ὄχι, φυσικά, ἀπό μίσος πρός τούς Ἰταλούς, ἀλλά ἐπειδή ἐκείνη τή στιγμή ἡ ἀμυνόμενη Ἑλλάς εἶχε τό δίκιο μέ τό μέρος της.
Μόνο μέσα στήν Ἑλληνορθόδοξη Παράδοση διατηροῦμε τόν ὑγιῆ πατριωτισμό καί ἀποφεύγουμε τά δύο ἄκρα: Τόν ρατσισμό καί τόν ἐθνομηδενισμό. Ἄς διαφυλάξουμε ὡς κόρην ὀφθαλμου τήν εὐλογημένη ἐπίδραση τῆς Ὀρθοδοξίας ἐπί τῆς ἐθνικῆς μας ταυτότητος.

 Κωνσταντῖνος Χολέβας
  Πολιτικός Ἐπιστήμων

Πηγή

΄Ενας χθεσινός Άγιος, ο νεομάρτυς Μιχαήλ ο Βουρλιώτης ετών 18. Un neomartira di ieri; San Michele da Vourla (Asia Minore) +16.4.1772

ΕΡΩΤ. Έχουν Άγιο προστάτη οι σερβιτόροι ή οι καφετζήδες;
ΑΠΑΝΤ. Θα μπορούσαν να διαλέξουν τον άγιο Νεομάρτυρα από την Ιωνία, τον δεκαοκτάχρονο μαρτυρήσαντα Μιχαήλ από τα Βουρλά!

Αντιγράφουμε το κείμενο από μια προπέρσινη αποστολή μηνύματος του π. Τιμόθεου Ηλιάκη (από το …Φέισμπουκ http://www.facebook.com/l/287b2;).

Νεομάρτυρας Μιχαήλ απο τα Βουρλά

Ο Άγιος Νεομάρτυς ΜΙΧΑΗΛ είχε καταγωγή τα Βουρλά της Μ. Ασίας. Εργαζόταν σαν βοηθός καφετζή στην Σμύρνη. Σε ηλικία 18 ετών παρασύρθηκε απο εναν Αγαρηνό και άλλαξε την πίστη του. Ήταν τότε Σάββατο της Α΄ Εβδομάδος των Νηστειών. Όταν όμως ήλθε η Αγία του Χριστού Ανάσταση και ο Μιχαήλ ακουγε τους συνομηλίκους του και τους άλλους Χριστιανούς να εορτάζουν και να ψάλλουν τον νικητήριο παιάνα της Εκκλησίας «ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ», ήλθε εις εαυτόν και συνέψαλε και αυτός γιορταζοντας την Θεια Ανάσταση.
Την επομένη, Κυριακή του Αγίου Πάσχα, παρουσιάσθηκε στον κριτή και του ζήτησε μια απάντηση σε ενα ερώτημα, που, όπως είπε, τον απασχολεί.
Ρώτησε λοιπόν ο Άγιος «Οταν ενας γελασθει και δωσει χρυσαφι και παρει μολυβι εινα νομιμο να δωσει πισω το μολυβι και να παρει πισω το χρυσαφι?»
Ασφαλώς του απάντησε ο κριτής, αυτό πρέπει να γίνει. «Τότε πάρε πίσω κι εσύ την ψεύτικη θρησκεία που μου έδωσες και επίστρεψε μου την αληθινή που σου έδωσα εγώ»!
Μετα απο αυτήν την ομολογία και ύστερα απο φρικτά βασανιστήρια, ο Άγιος οδηγήθηκε στον δήμιο και αποκεφαλίσθηκε στην Σμύρνη στις 16 Απριλίου 1772 σε ηλικία μόλις 18 ετών!
Το Τίμιο Λείψανό του το έριξαν στην θάλασσα, όμως το βρήκαν οι Χριστιανοί, το ανέσυραν και το έθαψαν με τιμές στον Ναό της Αγίας Φωτεινός.
Έτσι ο Αγιος Μιχαήλ κέρδισε τον Στέφανο του Μάρτυρα. Μακάρι με τις πρεσβείες του να έχουμε κι εμείς την ίδια παρρησία και να ομολογούμε παντού Χριστόν Αναστάντα εκ νεκρών!
ΑΜΗΝ


[ΣΣ: Η φωτογραφία στην αρχή είναι γενική, παρμένη απο το "Αντιαιρετικόν Εγκόλπιον", όπου και περισσότερα για τους Νεομάρτυρες της Πίστεώς μας]

«Φώτισόν μου το σκότος…!»: άρθρο του π. Γεωργίου Δορμπαράκη για τον άγιο της ημέρας, τον Γρηγόριο Παλαμά.

Αναδημοσιεύουμε το ωραίο κείμενο του πρωτοπρεσβυτέρου, π. Γεωργίου Δορμπαράκη, όπως μας απεστάλη από διαχειριστή φίλιου ιστολογίου.
Τελικά το διαθρυλούμενο επιθανάτιο ρηθέν «Περισσότερο φώς» του Γκαίτε, [Σημ. Το περίφημο και βαθυστόχαστο Mehr Licht μαθαίνουμε πως μεταγενέστεροι σκεπτικιστές το διαβάζουν σαν απλό…Mehr nicht!], όχι μόνο δεν φαντάζει και τόσο πρωτότυπο, αλλά και, όπως θα το περιμέναμε, έρχεται ex Oriente, και μάλιστα από βάθη και ύψη απροσμέτρητα…


«Φώτισόν μου το σκότος…!»
Η Κυριακή Β΄ Νηστειών είναι αφιερωμένη από την Εκκλησία μας στον μεγάλο Πατέρα και Διδάσκαλό της άγιο Γρηγόριο τον Παλαμά, στο πρόσωπο του οποίου βλέπει τη συνέχεια της νίκης της κατά των αιρέσεων γενικώς, συνεπώς η Κυριακή αυτή προεκτείνει την προηγουμένη της Ορθοδοξίας. Ο άγιος Γρηγόριος έτσι δεν είναι για την Εκκλησία ένας απλός άγιος, αλλά σύμβολο και όρος Ορθοδοξίας, στου οποίου τη διδασκαλία κρίνεται το ορθόδοξο από το αντορθόδοξο και αιρετικό, το γνήσιο και αληθινό από το κίβδηλο και ψεύτικο.
Από την άποψη αυτή η προσέγγιση του αγίου αυτού Πατρός αποτελεί προσέγγιση στα καθαρά νάματα της ορθόδοξης πίστης και γι’ αυτό στέρεα τροφή στον σύγχρονο πνευματικά πεινασμένο άνθρωπο της εποχής μας. Δεν θα σταθούμε στη ζωή και τη διδασκαλία του αναλυτικά. Εκείνο που θα μας απασχολήσει και μάλιστα δι’ ολίγων, είναι η γνωστή προσευχή που αδιάκοπα έκραζε ο άγιος: «Φώτισόν μου, το σκότος, φώτισόν μου το σκότος, Κύριε!»
Ο άγιος Γρηγόριος προσευχόταν ο Κύριος να φωτίσει το υπάρχον σ’ αυτόν σκότος. Το σκότος που έβλεπε να υπάρχει στην ψυχή και την καρδιά του, το σκότος δηλαδή της αμαρτίας και των παθών. Αφετηριακό με άλλα λόγια σημείο της πνευματικής του ζωής ήταν η αναγνώριση της αμαρτωλότητάς του. Κι ίσως πει κανείς: άγιος αυτός και αναγνώριζε αμαρτωλότητα πάνω του; Αλλά τούτο ακριβώς συνιστά το σημάδι της αγιότητας. Ο άγιος, ως γνωστόν, δεν είναι αυτός που νιώθει αναμάρτητος – αυτό αποτελεί σύμπτωμα της πιο βαθιάς αμαρτίας και του υπάρχοντος δαιμονισμού του ανθρώπου, όπως το βλέπουμε στο πρόσωπο του κατακεκριμένου από τον ίδιο τον Κύριο Φαρισαίο της γνωστής παραβολής. Αντιθέτως: είναι εκείνος που έχει τη μεγαλύτερη συναίσθηση των αμαρτιών του, η οποία μάλιστα βαίνει αυξανόμενη, καθώς θέτει τον εαυτό του ενώπιον του Θεού, ζώντας αδιάκοπα κάτω από τις ακτίνες του ήλιου της Δικαιοσύνης Του. Όσο δηλαδή προσεγγίζει τον Θεό, τόσο και φωτίζεται στο να βλέπει και την παραμικρότερη κηλίδα της ψυχής του. Συμβαίνει κάτι παρόμοιο με ό,τι σ’ ένα κλειστό δωμάτιο: λόγω του σκότους δεν βλέπει κανείς το τι υπάρχει, ενώ όταν αρχίζει να μπαίνει σ’ αυτό λίγο φως και στη συνέχεια περισσότερο φως, βλέπει κανείς πια και το παραμικρότερο σκουπιδάκι, και την ελάχιστη βρωμιά.
Ο απόστολος Παύλος για παράδειγμα ζώντας σε κατάσταση ταύτισης με τον Χριστό – «ζω δε ουκέτι εγώ, ζη δε εν εμοί Χριστός» (Γαλ. 2, 20) – ομολογούσε ενσυνείδητα και με πλήρη επίγνωση: «Χριστός ήλθε αμαρτωλούς σώσαι, ων πρώτός ειμι εγώ» (Α΄Τιν. 1, 15). Ο μέγιστος δηλαδή των αποστόλων, αυτός που κοπίασε περισσότερο όλων στη διάδοση του Ευαγγελίου, έβλεπε τον εαυτό του πρώτο στην κλίμακα των αμαρτωλών. Κι ας θυμηθούμε ότι ο προφήτης Ησαΐας, ευρισκόμενος ενώπιον του θρόνου του Θεού, κατά τη συγκλονιστική στιγμή της εν οράματι κλήσεώς του στο προφητικό αξίωμα (6, 1-12), νιώθει μικρός και βδελυκτός. «Ω, τάλας εγώ… Ότι άνθρωπος ων και ακάθαρτα χείλη έχων…εγώ οικώ και τον Βασιλέα Κύριον Σαβαώθ είδον τοις οφθαλμοίς μου». Η στάση ενώπιον του απολύτως αγίου Θεού τον οδηγεί αμέσως και στην επίγνωση της δικής του εμπαθούς καταστάσεως.
Δεν ήταν λοιπόν δυνατόν να συμβεί διαφορετικά και με τον άγιό μας, τον άγιο Γρηγόριο τον Παλαμά. Η μικρή αυτή προσευχή του «φώτισόν μου το σκότος» ήταν και είναι μία τρανή ένδειξη της μεγάλης αγιότητάς του.
Τι βλέπουμε όμως; Ενώ ο όσιος Πατήρ αναγνώριζε τη σκοτεινιά της αμαρτίας μέσα του, δεν απελπιζόταν. Ριχνόταν με ελπίδα στην αγκαλιά του Θεού μέσω της προσευχής και ζητούσε εναγώνια από Αυτόν τον φωτισμό Του. Η αίτηση αυτή φωτός από τον Θεό μπορεί να περιλαμβάνει βεβαίως μερικές μόνο λέξεις, περικλείει όμως απύθμενο βάθος θεολογίας, για την οποία αγωνίστηκε σ’ όλη του τη ζωή ο μεγάλος αυτός φωστήρας της Εκκλησίας.
Διότι αυτή η εκζήτηση φωτός προϋποθέτει την πίστη ότι ο Θεός είναι φως, ότι ο άνθρωπος γίνεται φως καθόσον μετέχει του Θεού, και βεβαίως ότι υπάρχει η δυνατότητα σχέσεως του Θεού με τον άνθρωπο. Βάση συνεπώς της μικρής αυτής προσευχής αποτελεί η διάκριση στον Θεό της λεγομένης ουσίας και της ενεργείας – ή αλλιώς φωτός, δόξας, χάρης - σ’ Αυτόν. Η διάκριση αυτή ιδιαιτέρως τονίστηκε και αναπτύχθηκε από τον άγιο Γρηγόριο, σε εποχή που παρουσιάστηκαν προβλήματα πίστεως τέτοια, που έθεταν ακριβώς σε αμφιβολία αυτήν τη δυνατότητα πραγματικής σχέσεως του ανθρώπου με τον Θεό. Ο άγιος Παλαμάς απάντησε στις προκλήσεις αυτές με τον φωτισμό του Θεού και με την ανάπτυξη της προγενέστερης παράδοσης της Εκκλησίας.
Κατά τη διάκριση αυτή, ο Θεός είναι ουσία, ζει δηλαδή μέσα τον εαυτό Του, άρα είναι παντελώς απρόσιτος και αμέθεκτος και μακρινός από εμάς, μη δυνάμενος να γίνει γνωστός από οποιοδήποτε κτίσμα, είτε άνθρωπο είτε και άγγελο ακόμη, κι όχι μόνο σ’ αυτήν τη ζωή, αλλά και στη συνέχειά της, την αιώνια. Ο μόνος που γνωρίζει την ουσία του Θεού είναι ο Πατήρ, ο Υιός και το Άγιον Πνεύμα, ο Ίδιος δηλαδή ο Τριαδικός Θεός. Ταυτοχρόνως όμως ο Θεός είναι και ενέργεια, ζει δηλαδή και έξω από τον εαυτό Του, δημιουργώντας τον κόσμο και τον άνθρωπο, προνοώντας διαρκώς γι’ αυτόν, απολυτρώνοντάς τον, αγιάζοντάς τον, ερχόμενος άρα σε κοινωνία και μέθεξη μαζί του.
Έτσι κατά τη διάκριση αυτή ο Θεός μας είναι μαζί μας και πέρα από εμάς, κοντινός και μακρινός, γνωστός και άγνωστος, παρών και απών. Γι’ αυτό και τίποτε επίγειο δεν μπορεί να θεωρηθεί μέτρο για την κατανόησή Του – ακόμη και η λέξη «ουσία» κατανοείται ως «υπερουσιότητα», πέρα από οτιδήποτε κτιστό – κι ακόμη: η σχέση μας μαζί Του κινείται πάντοτε μεταξύ της αγάπης και του φόβου ως συναίσθησης της απόστασής Του.
Η διδασκαλία αυτή του αγίου Γρηγορίου περί της ουσίας και της ενεργείας του Θεού, (οι όροι ήταν φιλοσοφικοί, αλλά απλώς ενδεικτικοί και με επίγνωση της σχετικότητάς τους), δεν ήταν κάτι νέο και ξένο ασφαλώς για την Εκκλησία μας. Αυτό θα σήμαινε μία Παλαμική θεολογία και όχι μία Εκκλησιαστική, δηλαδή του Χριστού θεολογία. Ο άγιος Γρηγόριος δεν έκανε τίποτε άλλο από το να αναπτύξει χάριτι Θεού την ήδη υπάρχουσα επί του θέματος παράδοση της Εκκλησίας, κι αυτήν την ανάπτυξη επικύρωσε η ίδια η Εκκλησία με τις Οικουμενικό κύρος έχουσες Συνόδους. Ο άγιος Βασίλειος, για παράδειγμα, είχε ήδη μιλήσει γι’ αυτήν τη διάκριση, χωρίς όμως να διευκρινίσει αν οι ενέργειες του Θεού είναι κτιστές ή άκτιστες. Η προσφορά του αγίου Παλαμά έγκειται ακριβώς σ’ αυτό: διευκρίνισε ότι οι ενέργειες είναι άκτιστες, δηλαδή μιλώντας γι’ αυτές μιλάμε για τον Ίδιο και πάλι Θεό, που παρών προσωπικά γίνεται μεθεκτός από τον άνθρωπο, αρκεί βεβαίως αυτός να ανοίξει την καρδιά του και να θελήσει εν μετανοία να καθαρίσει τον εαυτό του από τα αμαρτήματά του. Γι’ αυτό και δεν είναι τυχαίο ότι κέντρο της θεολογικής σκέψης του έγινε η θεοφάνεια της Μεταμόρφωσης του Κυρίου: εκεί το άκτιστο φως του Κυρίου γίνεται μεθεκτό από τους μαθητές Του, δίνοντάς τους έτσι τη δυνατότητα πραγματικής σχέσης με τη θεότητά Του.
Η Εκκλησία μας προβάλλει σήμερα τον άγιο Γρηγόριο, όπως είπαμε, ως όριο Ορθοδοξίας, αλλά και ως διαπρύσιο κήρυκα της χάρης και του φωτός του Θεού. Η προσευχή του «φώτισόν μου, το σκότος» επιβεβαιώνει την αλήθεια αυτή και λειτουργεί παραδειγματικά και σε εμάς. Ας ευχηθούμε να γίνει και η δική μας προσευχή, με την πεποίθηση ότι λέγοντάς την όχι μόνο καλούμε τον Θεό να γίνει η λαμπάδα μέσα μας που θα φωτίζει το νου και τη ζωή μας, ώστε να πορευόμαστε τον δρόμο που οδηγεί στην αιώνια βασιλεία Του, αλλά και θα κατακαίει κάθε εμπαθή κίνηση της ψυχής μας και κάθε εναντίον μας δαιμονική επιρροή.


Πρωτ. π. Γεωργίου Δορμπαράκη
Πηγή

Το "Baσιλεῦ οὐράνιε Παράκλητε" ως προσευχή και τροπάριο βυζαντινής μουσικής. Un inno bizantino che e’ anche una vera preghiera allo Spirito Santo.

ΔΕΥΤΕΡΑ, του Αγίου Πνεύματος

1. "ΒΑΣΙΛΕΥ ΟΥΡΑΝΙΕ", ΜΑΪΣΤΟΡΕΣ ΤΗΣ ΨΑΛΤΙΚΗΣ


Εικάζω ότι δεν θα είναι μόνο η ημετέρα ασχετοσύνη που θεωρούσε πως το υμνογραφικό κείμενο «Baσιλεῦ οὐράνιε» ήταν απλώς ένα πεζολογικό παρά ρυθμοτονικό ποίημα, το οποίο παραδοσιακά επιβιώνει στην κοινή εμπειρία και των σημερινών χριστιανών, ως μία σύντομη προσευχή προς το Άγιο Πνεύμα .
Εμείς πάντως πρόσφατα συνειδητοποιήσαμε πως αυτό το αγαπημένο –ήδη από τα παιδικά μας βιώματα- «ποιημάτιον» είναι σύνθεσι του Αγίου Κοσμά του Μελωδού (περ. 675-περ. 752) και ψάλλεται κανονικά ως Ιδιόμελο στιχηρό/Δοξαστικό στον Εσπερινό και τον Όρθρο της Πεντηκοστής και της Εορτής του Αγίου Πνεύματος, σε ήχο πλ. Β΄.
Σε κάθε περίπτωσι πρόκειται στα χείλη των πιστών (κάθε φύλου ή ηλικίας αλλά με άδολη καρδιά) για ένα λατρευτικό μέσο (ως μονόστροφος ύμνος ή απαγγελλόμενη προσευχή) με μεγάλη υποβλητικότητα και υψηλή πνευματική σημασία.

2. "Βασιλεύ Ουράνιε" Πέτρος Γαϊτάνος. Petros Gaitanos


3. Η …τρίτη Εκτέλεσι!

Ακολουθεί η τρίτη και καλύτερη, όπως έχουμε ξαναπή, εκτέλεσι: η δική σας (κι όπως θέλει και μπορεί ο καθένας, ψαλτικώς, ραψωδικώς ή, καλύτερα, όπως διαβάζει κανείς ψιθυριστά)!

Βασιλεῦ οὐράνιε, Παράκλητε,
τὸ Πνεῦμα τῆς ἀληθείας,
ὁ πανταχοῦ παρών, καὶ τὰ πάντα πληρῶν,
ὁ θησαυρὸς τῶν ἀγαθῶν, καὶ ζωῆς χορηγός,
ἐλθέ, καὶ σκήνωσον ἐν ἡμῖν,
καὶ καθάρισον ἡμᾶς ἀπὸ πάσης κηλῖδος,
καὶ σῶσον, ἀγαθὲ, τὰς ψυχὰς ἡμῶν.

Κυριακή, της Πεντηκοστής. Ένα διαφωτιστικό κείμενο για την γονυκλισία και τρείς εκτελέσεις του Απολυτικίου της ημέρας.

Un testo sull’ inginocchiamento e tre interpretazioni dell' Inno della Pentecoste
Ένα κείμενο ενός σύγχρονου εκπροσώπου της ορθόδοξης Εκκλησίας, του λόγιου Ιεράρχη του Οικουμενικού Πατριαρχείου Μητροπολίτου Προικοννήσου Ιωσήφ, επεξηγεί απλά και εποικοδομητικά το φαινομενικά απλοϊκό, αλλά τελικά σύνθετο ζήτημα «Γιατί γονατίζουμε τρεις φορές στον Εσπερινό της Πεντηκοστής».
Το γονάτισμα βέβαια κατά τις Κυριακές το απαγορεύουν ρητά Ιεροί κανόνες της πρώτης ιστορικής περιόδου της Εκκλησίας (βλ. ήδη 20ο Κανόνα της Α΄ Οικουμενικής Συνόδου), αλλά με την νεωτερίστικη πράξι της Εκκλησίας, η οποία κάποια στιγμή αποφάσισε να μετακινήση τον Εσπερινό της Κυριακής της Πεντηκοστής «από τις εσπερινές ώρες της Κυριακής - όπου δεν υπάρχει απαγόρευση γονυκλισίας σύμφωνα με τον 90όν Κανόνα της Στ´ Οικουμενικής - στην πρωΐα της Κυριακής της Πεντηκοστής, ασφαλώς για λόγους ποιμαντικούς» (: Αρχιεπ. Αθηνών Χριστόδουλος) επιτρέπεται –αν δεν επιβάλλεται- το απλό γονάτισμα ή όπως λέγεται και αλλιώς η «μικρή μετάνοια».
Στο θέμα ίσως αξιωθούμε να επανέλθουμε (μή όντες θεολόγοι αλλά απλώς αμαρτωλοί-πιστοί, διατελούμεν ευσταθώς εν διαφωνία ενώπιον παρομοίων νεωτερισμών και προσδοκώμεν εις πανορθόδοξον επανεξέτασιν τοιούτων ζητημάτων υπο της μητρός ημών Εκκλησίας, ημέραν τινα) παρουσιάζοντας όλες ει δυνατον τις απόψεις περι της ευσεβούς –και ενίοτε ευσεβίστικης- συνήθειας της γονυκλισίας.
Το ωραίο κείμενο του σεβάσμιου Ιεράρχη μας το πλαισιώνουμε με βιντεάκια (από το Γουτιούμπι), όπου μπορούμε να ακούσουμε (και να ψάλουμε!) το εκστατικό απολυτίκιο της Αγίας ημέρας.
Dismissory of Pentecost, Απολυτίκιο Πεντηκοστής


Γιατί γονατίζουμε τρεις φορές στον Εσπερινό της Πεντηκοστής;

«Θεέ μου…Είμαι πεσμένος… Σήκωσέ με. Ανάστησέ με. Σώσε με!…»

Κατά την «έσχατη» και «μεγάλη» και «σωτήρια» ημέρα της Πεντηκοστής, κατά την οποία μας αποκαλύφθηκε και προσκυνούμε και δοξάζουμε το μέγα μυστήριο της Αγίας και Ομοουσίου και Ζωοποιού και Αδιαιρέτου και Ασυγχύτου Τριάδας, του Ενός και Μοναδικού Θεού. του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος, αμέσως μετά την πανηγυρική Θεία Λειτουργία, τελούμε τον «Εσπερινό της Γονυκλισίας», κατά τον οποίο ψάλλουμε ύμνους αφιερωμένους κατ’ εξοχήν στο Πανάγιο Πνεύμα, το τρίτο Πρόσωπο της Τρισηλίου Θεότητας, που είναι «φως και ζωή και ζώσα πηγή νοερά. Πνεύμα σοφίας, Πνεύμα συνέσεως, αγαθόν, ευθές, νοερόν, ηγεμονεύον, καθαίρον τα πταίσματα, Θεός και θεοποιούν, πυρ εκ πυρός προϊόν, λαλούν, ενεργούν, διαιρούν τα χαρίσματα».

Αμέσως μετά την «Είσοδο» του Εσπερινού, κι αφού ψαλεί το «Φως ιλαρόν» και το πανηγυρικό Μέγα Προκείμενο «Τίς Θεός Μέγας ως ο Θεός ημών; Συ ει ο Θεός, ο ποιών θαυμάσια μόνος!» σε ήχο βαρύ, μεγαλόπρεπο, αντάξιο του νοήματος και του μηνύματός του, ο Διάκονος μας καλεί, κλήρο και λαό, να γονατίσουμε και ν’ απευθύνουμε στο Θεό γονυπετείς λόγο ικεσίας:
«Έτι και έτι, κλίναντες τα γόνατα, του Κυρίου δεηθώμεν».

Από τη λαμπροχαρμόσυνη αγία ημέρα του Πάσχα μέχρι και σήμερα, η γονυκλισία ήταν απαγορευμένη. Σύμφωνα με τους Ιερούς Κανόνες, και για να υπογραμμίζεται το χαρούμενο και σωτήριο μήνυμα των αναστάσιμων βιωμάτων της Εκκλησίας, η προσευχή των Ορθοδόξων γίνεται «ορθοστάδην». Σε όρθια δηλαδή στάση, και όχι με γονυκλισία. Όμως την ώρα τούτη το «ορθοστάδην» παραμερίζεται, όχι μόνο για να χαιρετίσουμε θεοπρεπώς το Πανάγιο Πνεύμα, «δι’ ου Πατήρ γνωρίζεται και Υιός δοξάζεται, και παρά πάντων γινώσκεται μία δύναμις, μία σύνταξις, μία προσκύνησις τής Αγίας Τριάδος», μα και για να πούμε κατά πως ταιριάζει σε παραστρατημένους, όπως είμαστε όλοι μας, χωρίς εξαίρεση, το «ημάρτομεν!», και να ζητήσουμε το έλεος του Θεού, την άφεση, την κάθαρση, τη συγγνώμη.
Τη γονυκλισία την ονομάζει ο λαός μας και «μετάνοια». Γιατί η στάση του μετανοούντος είναι το «κλίνειν τα γόνατα». Κάτω τα γόνατα, κάτω και το πρόσωπο, σημαίνει απλούστατα: «Θεέ μου, βρίσκομαι κάτω. Είμαι πεσμένος. Έχω καταντήσει “γη και σποδός”. Σήκωσέ με. Ανάστησέ με. Σώσε με!…». Έτσι, σήμερα που ήρθε στον κόσμο ο Παράκλητος, το Πνεύμα της Αληθείας το «καθαίρον(που καθαρίζει) τα πταίσματα», καλούμαστε να πάρουμε στάση (όχι μόνο σώματος, μα και ζωής!) μετανοούντος:
«Έτι και έτι, κλίναντες τα γόνατα, του Κυρίου δεηθώμεν».

Στην Κρήτη λένε οι παλαιότεροι: «Και στην κορυφή του βουνού να βρεθείς τούτη την ημέρα ολομόναχος, θα πρέπει να γονατίσεις και να κάμεις το σταυρό σου». Και κρύβουν τα λόγια τούτα την αίσθηση της πραγματικής μετοχής στη ζωή του Ενός Σώματος της Εκκλησίας, ανεξάρτητα από εξωτερικές συνθήκες. Την αίσθηση της εν Θεώ τω εν Τριάδι οργανικής ενότητας των πιστών, όπου κι αν οι συγκυρίες της ζωής τους θέλουν να βρίσκονται… Και γονατίζει ο πιστός όπου κι αν είναι: Στην εκκλησιά του• στο σπίτι του ή στο νοσοκομείο, αν είναι άρρωστος•• στο πλοίο του, αν θαλασσοπορεί• στο βουνό στον κάμπο• στη στάνη• στο δάσος• στην ξενιτιά• στο κάτεργο• στη φυλακή… Όπου βρίσκεται!

«Έτι και έτι, κλίναντες τα γόνατα, του Κυρίου δεηθώμεν».
(...)
(Μητροπολίτου Προικοννήσου Ιωσήφ, «Οσμή ζωής», εκδ. Άθως)

Ευλογητός εί, Χριστέ ο Θεός - Kabarnos Νικόδημος


..............

Ξανά και ξανά γονατίζοντας, ας δεηθούμε στον Κύριο
Κι όσοι δεν πήγαμε στην Εκκλησία, μπορούμε να σηκωθούμε από τα πληκτρολόγια και στρεφόμενοι προς Ανατολάς να γονατίσουμε (τώρα το βράδυ επιτρέπεται) και –έστω χωρίς λόγια- να κάνουμε τον σταυρό μας.

Και μή ρωτάτε πού είναι η τρίτη (και καλύτερη!) εκτέλεσι του τροπαρίου:
Μα φυσικά είναι η δική σας!

Ευλογητός εί, Χριστέ ο Θεός ημών,
ο πανσόφους τους αλιείς αναδείξας,
καταπέμψας αυτοίς το Πνεύμα το Άγιον,
και δι' αυτών την οικουμένην σαγηνεύσας,
Φιλάνθρωπε, δόξα Σοι!

Γιορτάζει ο Άγιος Μάρκος: Ένας νεομάρτυρας 210 χρόνια πρίν. Πού να ‘ξερε… San Marco da Salonicco; Un neomartire greco, 210 anni fa…

Βρήκαμε κάπου το συναξάρι του νεομάρτυρα Μάρκου, που σήμερα η Εκκλησία μας καλεί να εορτάζουμε την μνήμη του:
.
.


Ο ΑΓΙΟΣ ΝΕΟΜΑΡΤΥΣ ΜΑΡΚΟΣ 5 Ιουνιου

Ο Άγιος Νεομάρτυς ΜΑΡΚΟΣ καταγόταν απο την Θεσσαλονίκη, αλλά ζούσε στην Σμύρνη. Ως πραματευτής δούλευε στο Κουσάντασι (Ν.Εφεσο), στη Χίο και στις γύρω περιοχές τους.
Ήταν έγγαμος. Εγκαταστάθηκε τελικά με την οικογένειά του στην Έφεσο. Εκεί, δυστυχώς, έμπλεξε με μια γυναίκα Χριστιανή, την Μαρία, και μαζί της απατούσε την νόμιμη γυναίκα του. Τον κατέδωσαν όμως στον αγά, και μια νύχτα τον συνέλαβαν επ’ αυτοφώρω. Το πρωι, στο δικαστήριο, εξώμοσαν και οι δυο. Ο μεν Μάρκος, αφού περιετμήθη, υιοθετήθηκε απο τον αγά, η δε Μαρία μπήκε στο χαρέμι του για λίγο καιρό, γιατί μετά την άφησε ελεύθερη. Ο Μάρκος, σαν γιος του αγά, εξωτερικά συμπεριφερόταν σκληρά στους Χριστιανούς, ωστόσο ο έλεγχος της συνειδήσεώς του δεν τον άφηνε να ησυχάσει. Έτσι πήγε σ’ έναν Πνευματικό και με δάκρυα εξομολογήθηκε το μεγάλο του λάθος - στον ίδιο Πνευματικό πήγαινε και η Μαρία. Και οι δυο ήθελαν να φύγουν απο την Έφεσο, κάτι που τελικά κατάφεραν με την βοήθεια του Πνευματικού τους και ενός γιατρού. Αρχικά πήγαν στην Σμύρνη, αλλά επειδή ο αγάς της Εφέσου αντελήφθη οτι τον εξαπάτησαν (του είχαν πει πως η Μαρία είναι βαριά άρρωστη), και είχε ζητήσει να τους βρουν και να τους φέρουν μπροστά του, με ενα καράβι που βρήκαν έφυγαν για την Τεργέστη και απο εκεί για την Βενετία. Εκεί αφού χρίσθηκαν με το Άγιο Μύρο, επανεντάχτηκαν στην Εκκλησία και ζούσαν ζωή Χριστιανική με μετάνοια και συντριβή. Αργότερα επειδή δεν μπορούσε ο Άγιος να ησυχάσει απο τον πόθο του μαρτυρίου που είχε φουντώσει μέσα του και μετά απο πολλές περιπλανήσεις, πήγε πάλι στην Έφεσο με σκοπό να ομολογήσει εκεί τον Χριστό επειδή εκεί τον ειχε αρνηθεί. Ο Πνευματικός του όμως τον εμπόδισε να κάνει κάτι τέτοιο, επειδή οι Τούρκοι ήταν εξαγριωμένοι εξαιτίας του μαρτυρίου του Αγίου Νεομάρτυρος Γεωργίου (5 Απριλιου). Γι’ αυτό έφυγε για την Χιο, όπου ύστερα απο έντονη πνευματική προετοιμασία, παρουσιάστηκε στον αγά και ομολόγησε την επιστροφή του στην πατρώα του Χριστιανική Πίστη, μάλιστα έβγαλε απο το στήθος του εναν Τίμιο Σταυρό, τον φίλησε, πέταξε κάτω το σαρίκι του και φόρεσε ένα αγιορείτικο σκουφί. Τον έκλεισαν στην φυλακή και του έβαλαν τα πόδια στο τουμπουρι (τιμωρητικό ξύλο). Ο Άγιος είχε τόση κατάνυξη που έψαλλε συνεχώς ύμνους και είχε μάλιστα πολύ μελωδική φωνή. Αυτό εξόργισε τους Τούρκους και του έσπασαν τα δόντια ώστε να γεμίσει το στόμα του αίμα για να μη ψάλλει. Ο αγάς αποφάσισε να τον φέρει ξανά στο δικαστήριο και τον ρώτησε αν επιμένει στην απόφασή του. Ο Άγιος σταθερά τον έλεγξε και τον προέτρεψε μάλιστα να γίνει και εκείνος Χριστιανός! Μετά απο αυτό καταδικάσθηκε στον δια ξίφους θάνατο, γεγονός που του έδωσε μεγάλη χαρά και άρχισε μόνος του να τρέχει προς τον τόπο του μαρτυρίου, εκεί γονάτισε, έκανε το σημείο του Τιμίου Σταυρού και είπε δυνατά στον δήμιο «Έλα χτύπα για του Χριστού την πίστη την Αγία». Ύστερα απο δυο προσπάθειες του δήμιου ο Άγιος παρέδωσε το Πνεύμα στα χέρια του Θεού κερδίζοντας τον αμαράντινο της δόξης στέφανο. Χριστιανοί της Χίου παρέλαβαν το Τίμιο Σώμα του και το ενταφίασαν με τιμές.
Ήταν 5 Ιουνίου του 1801!

...

20 χρόνια πριν την Επανάστασι!
Σήμερα οι απογονοί του - αν είχε προλάβη να κάνη όσο ήταν εξωμότης- θα ήταν Τούρκοι πολίτες, χαμένοι κάπου ανάμεσα στα εκατομμύρια των ελληνικού DNA εξισλαμισμένων και σε ικανό βαθμό εξευρωπαϊσμένων Τούρκων. Πού να ξερε, όμως, πως και εδώ στην ελεύθερη ορθόδοξη Ελλάδα, 210 ενιαυτούς μετά το ένδοξο μαρτύριό του θα είχε είχαμε γεμίση γενίτσαρους. Εθνικά και θρησκευτικά…

Τετάρτη προ της Αναλήψεως. Απόδοσις του Πάσχα και παύσις του «Χριστός Ανέστη!». Mercoledi' vigilia dell’ Ascensione; fine saluto “Cristo e’ risorto!”

Απόψε κατά την ορθόδοξο παράδοσι οι πιστοί (όσοι πιστοί) σταματούν την χρήσι του αναστάσιμου χαιρετισμού. Αύριο …γαρ, η μεγάλη Εορτή της Αναλήψεως του Κυρίου.

Το «Χριστός Ανέστη!» με το συγκλονισμό του μηνύματός του παραδόθηκε από τους Πατέρες για να συνοδεύει κάθε έαρ του πλανητικού χρόνου των πιστών και να νοηματοδοτεί την καθημερινότητά τους, από την εκκωφαντικά πανηγυρική πρώτη στιγμή της μελικής σε πλάγιο πρώτο ήχο εκφώνησής του (σχεδόν αμέσως μετά το Ευαγγέλιο του Όρθρου της Κυριακής του Πάσχα) και επι σαράντα ημέρες, τόσο στην μεταξύ των χριστιανών επικοινωνία, όσο και κατά την κοινή ή κατ’ ιδίαν προσευχή τους.

Σήμερα όμως, εδώ στα μέρη μας,
υπάρχει ο Χριστός στην ζωή μας;
Του αφήσαμε έστω κάποια θέσι; [Παραβλέπω στην ενοχλητική μου ερώτησι την υπόμνησι της αυστηρής –αλλά συχνά επαληθευόμενης- γνώμης πως «Όποιος δεν δίνει στον Θεό την πρώτη θέσι, δεν του δίνει καμμία θέσι»]…

Κάποια αδέλφια μας στον Αραβόφωνο κόσμο πάντως, δεν ντρέπονται να το κάνουν το Χριστός Ανέστη! στα χείλη τους τραγούδι.
Ας το ακούσουμε (και να το δούμε στο βίντεο αυτό από το «Γιουτιούμπ») από αυτούς για τελευταία φορά εφέτος:

Jesus is Risen song ترنيمة: المسيح قام Cristo e’ risorto (= Χριστός Ανέστη!)

Το τροπάριο της Κασσιανής και δυο λόγια για την ποιήτρια. L'Inno di Kassiani (+ 2 video You Tube) e poche parole sulla sua poetessa religiosa

Το Τροπάριο της Κασσιανής

Από τα απόστιχα ιδιόμελα του όρθρου της Μ. Τετάρτης:

ΠΟΙΗΜΑ ΚΑΣΣΙΑΝΗΣ ΜΟΝΑΧΗΣ

Το κείμενο:

Κύριε, ἡ ἐν πολλαῖς ἁμαρτίαις περιπεσοῦσα γυνή,
τὴν σὴν αἰσθομένη Θεότητα, μυροφόρου ἀναλαβοῦσα τάξιν,
ὀδυρομένη, μύρα σοι, πρὸ τοῦ ἐνταφιασμοῦ κομίζει.
Οἴμοι! λέγουσα, ὅτι νύξ μοι ὑπάρχει, οἶστρος ἀκολασίας,
ζοφώδης τε καὶ ἀσέληνος ἔρως τῆς ἁμαρτίας.

Δέξαι μου τὰς πηγὰς τῶν δακρύων,
ὁ νεφέλαις διεξάγων τῆς θαλάσσης τὸ ὕδωρ·
κάμφθητί μοι πρὸς τοὺς στεναγμοὺς τῆς καρδίας,
ὁ κλίνας τοὺς οὐρανοὺς τῇ ἀφάτῳ σου κενώσει.

Καταφιλήσω τοὺς ἀχράντους σου πόδας,
ἀποσμήξω τούτους δὲ πάλιν τοῖς τῆς κεφαλῆς μου βοστρύχοις·
ὧν ἐν τῷ παραδείσῳ Εὔα τὸ δειλινόν,
κρότον τοῖς ὠσὶν ἠχηθεῖσα, τῷ φόβῳ ἐκρύβη.

Ἁμαρτιῶν μου τὰ πλήθη καὶ κριμάτων σου ἀβύσσους
τίς ἐξιχνιάσει, ψυχοσῶστα Σωτήρ μου;
Μή με τὴν σὴν δούλην παρίδῃς, ὁ ἀμέτρητον ἔχων τὸ ἔλεος.

Εμμελώς (με την βοήθεια του "Γιουτιούμπ"):
[Ήχος πλάγιος του τετάρτου]

Μέρος Α΄


Μέρος Β'



Στο εκπαιδευτικό ιστολόγιο Εγκύκλιος Παιδεία διαβάσαμε τα παρακάτω χρήσιμα σχετικά με την πνευματικά γοητευτική ιστορικοφιλολογική μορφή της Κασσίας ή Εικασίας ή Κασσιανής:

Η Κασσιανή είναι γνωστή από τους Βυζαντινούς χρονογράφ ους.
Συγκεκριμένα είναι η ιστορία κατά την οποία το 830 μ. Χ. η μητριά του Θεόφιλου, Ευφροσύνη, θέλοντας να βρει άξια σύζυγο στο θετό γιο της διοργάνωσε ένα είδος καλλιστείων, στέλνοντας εντολή σε όλα τα θέματα, τις διοικητικές περιφέρειες της αυτοκρατορίας, να συγκεντρωθούν οι ωραιότερες κοπέλες και να παρουσιαστούν στο παλάτι.
Ανάμεσα στις δώδεκα κόρες που ορίστηκαν ως υποψήφιες και που κατάγονταν από τις ευγενέστερες οικογένειες, ξεχώρισαν δύο: η Κασσία, κόρη εξαίσιας ομορφιάς, η οποία καταγόταν από οικογένεια ευπατριδών και η αρχόντισσα επίσης Θεοδώρα. Όταν συγκεντρώθηκαν στην επίσημη αίθουσα, η Ευφροσύνη έδωσε στο Θεόφιλο ένα χρυσό μήλο να το προσφέρει στην κόρη που θα τον συγκινούσε περισσότερο. Εκείνος στράφηκε προς την Κασσία, εντυπωσιασμένος από την ομορφιά της για να της προσφέρει το μήλο. Ιδιόρρυθμος καθώς ήταν της απηύθυνε μια απροσδόκητη και κακόβουλη παρατήρηση: "Εκ γυναικός ερρύη τα φαύλα" (Από τη γυναίκα ήρθαν στον κόσμο τα κακά-εννοώντας, βέβαια, την Εύα).Η Κασσιανή δείχνοντας υπόδειγμα συμπεριφοράς Χριστιανής παρθένου, κοκκίνισε, όπως λένε οι ιστορικοί, αλλά ούτε τα έχασε, ούτε υπολόγισε ότι θα έχανε το θρόνο, ούτε δέχθηκε να προδώσει την αλήθεια και το φύλο της. Και έδωσε μια απάντηση, καμπάνα θεολογίας, που έτρεψε σε φυγή την κακόδοξη ψυχή του Θεόφιλου: "Αλλά και δια γυναικός πηγάζει τα κρείττω"(Αλλά και από την γυναίκα πηγάζουν τα καλύτερα-αναφερόμενη, φυσικά, στην Παναγία), του είπε κάνοντας με τις επτά αυτές λέξεις περίληψη ολόκληρης της χριστιανικής θεολογίας. Ο Θεόφιλος νιώθοντας την αξία και την ευστροφία της και πειραγμένος από την απάντηση αυτή, της γύρισε την πλάτη, όπως γύρισε την πλάτη και στην Παναγία, στη γυναίκα "εξ ής πηγάζει τα κρείττω", αρνούμενος την εικόνα και Αυτής και του Υιού Της και έδωσε το χρυσό μήλο της εκλογής στη σιωπηλή Θεοδώρα.
Η Κασσιανή, πέφτοντας θύμα της ευφυίας και της ελευθεροστομίας της, είχε χάσει οριστικά το θρόνο. Στη συνέχεια η Κασσιανή έγινε μοναχή, όχι από ερωτική απογοήτευση προς τον ουσιαστικά άγνωστό της Θεόφιλο, αλλά από έρωτα θείο. Έδωσε την περιουσία της για να κτισθεί η περίφημη τότε μονή ΄΄Εικασίας της μοναχής΄΄. Κλείσθηκε μέσα σ΄ αυτήν και έζησε τη μακάρια ζωή της εν Χριστώ ησυχίας, όταν η ευσεβής επίσης και ορθόδοξη Θεοδώρα, που τελικά εξέλεξε ο Θεόφιλος για σύζυγο, ζούσε μέσα στις αγωνίες και τις συνωμοσίες του παλατιού αγωνιζόμενη να κρατήσει τα παιδιά της στην Ορθοδοξία, καλώντας τα κάθε τόσο να προσκυνήσουν ΄΄τα νινία΄΄, το μικρό δίπτυχο εικόνισμα του Χριστού και της Θεοτόκου που είχε κρυμμένο, επειδή φοβόταν τη μήνη του φοβερού συζύγου της, που ήταν εικονομάχος.
Στο Μοναστήρι η Κασσιανή έγραψε πολλά ποιήματα με τα οποία τραγούδησε την ευδαιμονία του μοναχικού βίου και δίδαξε βαθύτατη θεολογία.
Επίσης έγραψε και άλλα συγγράμματα και συλλογές, προ πάντων όμως πάρα πολλά τροπάρια, ιδιόμελα, εκκλησιαστικούς ύμνους κ.λ.π. μεταξύ των οποίων και το γνωστό ΄΄Τροπάριο της Κασσιανής΄΄, το οποίο είναι ένα ολοκληρωμένο σε σύλληψη ποίημα, γεμάτο Χριστιανικό μεγαλείο, αγάπη και γνώση θεολογική και ψάλλεται το βράδυ της Μεγάλης Τρίτης στους Ιερούς Ναούς συγκεντρώνοντας πλήθη πιστών για να το ακούσουν. Η Κασσιανή κατέχει στην ιστορία των Βυζαντινών γραμμάτων ξεχωριστή θέση ως αξιόλογη ποιήτρια με πολλά κοσμικά ποιήματα και άλλα συγγράμματα, αλλά και πολλά εκκλησιαστικά ποιήματα, ύμνους, τροπάρια, ιδιόμελα κ.λ.π. Σπουδαίο υμνογραφικό έργο είναι το πρώτο δοξαστικό του εσπερινού των Χριστουγέννων "Αυγούστου μοναρχήσαντος επί της γης..".
Με την εκκλησιαστική ποίησή της μας μεταφέρει σε ένα εντελώς διαφορετικό κλίμα. Δεν γράφει για τον εαυτό της, για τον κόσμο, για τους ανθρώπους, αλλά θέτει την πλούσια ποίησή της στην υπηρεσία της Εκκλησίας και την κάνει φωνή θρησκευτικού ενθουσιασμού, μετάνοιας, προσευχής και δοξολογίας.

Ολόκληρο το κείμενο εδώ.

Από το Μέγα Απόδειπνο: ο εκκλησιαστικός ύμνος της Μ. Σαρακοστής «Μεθ’ ημών ο Θεός…». L’ inno ecclesiastico del giorno ("Dio e' con noi" in video)

Ένα από τα λίγα πράγματα που θυμάμαι με συγκίνησι από τα μαθήματα που (18χρονος;) παρακολούθησα στο Σεμινάριο Υποψηφίων Κατηχητών της Εκκλησίας της Ελλάδος, ήταν ο εκκλησιαστικός ύμνος «Μεθ’ ημών ο Θεός, γνώτε έθνη και ηττάσθε ότι μεθ’ ημών ο Θεός…».
[Πρόκειται για έναν από τους αρχαιότερους ύμνους της χριστιανικής Εκκλησίας που όπως ο άλλος, ο εξ ίσου μυσταγωγικά «παιανίζων» και ακόμα πιο παλιός, ο “Τίς Θεός, μέγας, ως ο Θεός ημών…”, απηχεί κάτι από το ηρωικό πνεύμα των πρώτων αιώνων του χριστιανισμού.]
Σήμερα ο αρκετά γνωστός αυτός ύμνος ψάλλεται κατά την διάρκεια του Μεγάλου Αποδείπνου. Και μπορεί το Απόδειπνο, ως ένα είδος κοινής, ομαδικής προσευχής μετά το δείπνο, να διαμορφώθηκε συν τω χρόνω (δηλ. με τους …αιώνες) σε ολόκληρη Ακολουθία, και ως Μικρό Απόδειπνο να το συναντάμε συχνά μέσα στο εκκλησιαστικό έτος, όμως το Μέγα Απόδειπνο, ως εκτενέστερο -εξ ού και Μέγα- κατανυκτικότερο και οπωσδήποτε παλαιότερο, επικράτησε να διαβάζεται μόνο κατά την περίοδο της Μεγάλης Τεσσαρακοστής (κάθε Δευτέρα, Τρίτη και Πέμπτη).
Έ, λοιπόν, σήμερα Μεγάλη Τρίτη, καθώς είναι η τελευταία φορά που διαβάζεται το Μέγα Απόδειπνο στους ορθόδοξους ναούς μας, βρήκα στο ηλεκτρονικό σύμπαν τον αρχαίο αυτόν ύμνο του Αποδείπνου. Και τον αναρτώ εδώ.
Έτσι, κάποιοι άσωτοι, όπως ο υπογράφων, έχουμε τώρα μια ευκαιρία να τον ξαναθυμηθούμε λεπτομερώς και (όποτε νιώθουμε την ανάγκη) να τον ψάλ(λ)ουμε!

Καλή Ανάστασι!



Μεθ’ ημών ο Θεός! (God is with us)


[Εάν κάποιοι ορθόδοξοι αδελφοί δεν εκφράζονται από το κάπως δυτικότροπο υλικό και ύφος της οπτικοποιήσεως του ύμνου, δηλ. από το συγκεκριμένο βίντεο, μπορούν να τον έχουν και σε αυτήν την έκδοσι (ψάλλει και εδώ ο Πάνος Καβαρνός)]


TO KEIMENO:

Μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός, γνῶτε ἔθνη καὶ ἡττᾶσθε,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Ἐπακούσατε ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Ἰσχυκότες ἡττᾶσθε,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Ἐὰν γὰρ πάλιν ἰσχύσητε, καὶ πάλιν ἡττηθήσεσθε,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Καὶ ἣν ἂν βουλὴν βουλεύσησθε, διασκεδάσει Κύριος,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Καὶ λόγον, ὃν ἐὰν λαλήσητε, οὐ μὴ ἐμμείνῃ ἐν ὑμῖν,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Τὸν δὲ φόβον ὑμῶν οὐ μὴ φοβηθῶμεν, ουδ' οὐ μὴ ταραχθῶμεν,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Κύριον δὲ τὸν Θεὸν ἡμῶν, αὐτὸν ἁγιάσωμεν, καὶ αὐτὸς ἔσται ἡμῖν φόβος,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Καὶ ἐὰν ἐπ' αὐτῷ πεποιθὼς ᾧ ἔσται μοι εἰς ἁγιασμόν,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Καὶ πεποιθὼς ἔσομαι ἐπ' αὐτῷ, καὶ σωθήσομαι δι' αὐτοῦ,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Ἰδοὺ ἐγὼ καὶ τὰ παιδία, ἃ μοι ἔδωκεν ὁ Θεός,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Ὁ λαὸς ὁ πορευόμενος ἐν σκότει, εἴδε φῶς μέγα.

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Οἱ κατοικοῦντες ἐν χώρᾳ, καὶ σκιᾷ θανάτου, φῶς λάμψει ἐφ' ἡμᾶς,

Ὅτι μεθ΄ ἡμῶν ὁ Θεός.

Ὅτι Παιδίον ἐγεννήθη ἡμῖν, Υἱός, καὶ ἐδόθη ἡμῖν,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Οὗ ἡ ἀρχὴ ἐγεννήθη ἐπὶ τοῦ ὤμου αὐτοῦ.

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Καὶ τῆς εἰρήνης αὐτοῦ οὐκ ἔστιν ὅριον,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Καὶ καλεῖται τὸ ὄνομα αὐτοῦ, Μεγάλης Βουλῆς Ἄγγελος,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Θαυμαστὸς σύμβουλος.

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Θεὸς ἰσχυρός, Ἐξουσιαστής, Ἄρχων εἰρήνης,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Πατὴρ τοῦ μέλλοντος αἰῶνος,

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Δόξα...

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Καὶ νῦν...

Ὅτι μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.

Μεθ’ ημών ο Θεός, γνώτε έθνη και ηττάσθε, ότι μεθ’ ημών ο Θεός!

ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΩΙΝΟ ΚΗΡΥΓΜΑ: Μία θαυμαστή διήγησι για τον όσιο Αθανάσιο τον Αθωνίτη και ένα κείμενο του Παπαδιαμάντη. Sant' Atanasio di Atos e Papadiamantis

ΜΝΗΜΗ ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΤΟΥ ΑΘΩΝΙΤΟΥ
Στο σημερινό κυριακάτικο κήρυγμά του ο παπά Γιώργης, σεβάσμιος και αγαπητότατος εφημέριος στην εκκλησία της ενορίας μας, είπε -ανάμεσα σε πολλά άλλα αληθώς ψυχωφελή- και μια θαυμαστή εξιστόρησι σχετικά με τον όσιο Αθανάσιο τον Αθωνίτη. Τον μοναχό από την Τραπεζούντα την μνήμη του οποίου εορτάζουμε σήμερα (5 Ιουλίου εκοιμήθη) και οποίος το 963 έκτισε την Μονή Μεγίστης Λαύρας στην άκρη του Άθω. Μια πράξι υψίστης σημασίας του οσίου πατέρα, αφού αυτό καθ’ εαυτό το γεγονός συνιστά την έναρξι του μοναχικού βίου στο λεγόμενο έκτοτε «Άγιο Όρος»!
Λίγο ψάξιμο στο διαδίκτυο και ιδού ένα κείμενο που αναφέρεται σε αυτήν την παράδοξη διήγησι που τράβηξε την προσοχή μας (απο ξένο σχόλιο σε ένα "post" στον Pathfinder):

«Ο οσιώτατος πατήρ ημών Αθανάσιος (ο Αθωνίτης) είχε κάποιο μαθητή «πάνυ ευλαβή και ενάρετον», ονόματι Νικόλαο, ο οποίος ήταν πραγματικό «εκμαγείο τω διδασκάλω», κατά την αρετή.
Αρρώστησε κάποτε ο Νικόλαος και έκειτο στο κρεββάτι, όπου τον εφρόντιζαν οι αδελφοί της Λαύρας. Ο Πατήρ «ησύχαζεν εν τόπω Βουλευτήρια ούτω καλουμένον».
Ενώ δε απουσίαζε, απέθανε ο μοναχός Νικόλαος.
Οι πατέρες της Λαύρας γνωρίζοντας την αρετή του, έθεσαν το ιερό του σκήνος εντός κιβωρίου και το άφησαν στο δεξιό παρεκκλήσι του Καθολικού της Μονής.
Μετά από δεκα πέντε ημέρες ο Νικόλαος έβγαλε το χέρι του «έξωθεν του κιβωρίου αυτού». Τούτο βλέποντες οι αδερφοί οδήγησαν εκεί τους ασθενείς, «τυφλούς άμα και χωλούς και άλλοις τισίν ασθενείαις και προσαύοντες τη χειρί εκείνη τη αγία επήρχοντο υγιείς χαίροντες άμα και δοξάζοντες τον Θεόν».
Όταν πληροφορήθηκε τούτο ο όσιος Αθανάσιος, επέστρεψε στη Λαύρα. Και αφού εισήλθε στο ναό «εύρε και ήκουσε και τους αδελφούς τους πρώην ασθενείς υγιαίνοντας».Έχοντας δε την ράβδο του στο χέρι, είπε απευθυνόμενος στον νεκρό υποτακτικό του κτυπώντας τον στο χέρι: «Καί έτι ζών , τέκνον , σαλός ήσθα και αποθανών ολόσαλος. Τι σοι βούλεται τα θαύματα, θέλεις ίνα ακούσωσι του κόσμου οι ασθενείς και παραγενόμενοι ενταύθα ποιήσωσι το όρος κοσμικόν καταγώγιον; Λάβε την χείρα σου έσωθεν»! «Και ω των θαυμασίων σου Κύριε, συνέστειλε την χείρα πρός εαυτόν».
Στη συνέχεια είπε πρός τους αδελφούς: «Λαβόντες το σώμα αυτού ρίψατε εν τω κοιμητηρίω ένθα οι αδερφοί αυτού κοιμώνται, και εάν εύρεν παρρησίαν πρός τον δεσπότην Θεόν, ας παρακαλεί και ας δέεται υπέρ των επταισμένων αδελφών»!

...................................................................

Πολύ καλή βιογραφική πληροφόρησι για τον τιμώμενο άγιο βρήκαμε μεταξύ -πολλών- άλλων σε "κλάμπ" του Ιχνηλάτη, ονόματι Κελλίον (!) και επίσης (παρ' ότι μή κρητικός) σ' αυτήν την ιστοσελίδα της Ι. Μητροπόλεως Κυδωνίας και Αποκορώνου.

ΕΝΑ ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗ, ΓΙΑ ΤΟΝ "ΑΓΙΟ ΑΘΩΝΑ" 120 ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ!
Αλλά την καρδιά μας κλέβει ένα δημοσιογραφικό κείμενο-αφιέρωμα του μεγα-Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη (στο οποίο σχεδιάζουμε να επανέλθουμε), το οποίο μπορείτε να διαβάσετε κλικάροντας την παρακάτω εικόνα:

Ένα ηθικοπλαστικό κείμενο για το Ψυχοσάββατο (: Συνεργασία)

Ένα σύντομο κείμενο ως παραμυθία για το σημερινό Ψυχοσάββατο δημοσιεύουμε απόψε. Πρόκειται για μια ακόμη συνεργασία του αγαπητού συναδέλφου Κωνσταντίνου Γαβριήλ, τον οποίο και ευχαριστούμε.

"ΚΑΙ ΜΗ ΧΕΙΡΟΤΕΡΑ … ΝΑ ΛΕΜΕ

Το θέμα είναι να προσδιορίσουμε ποια είναι αυτά τα χειρότερα, για να ξέρουμε πότε αξίζει να ανησυχούμε , να στεναχωριόμαστε και να συγκλονιζόμαστε . Έτσι είναι !
Για να δούμε, κάποια γεγονότα που συνήθως μας απασχολούν, μας αγχώνουν και τελικά μας φθείρουν και μας καθιστούν «ζωντανούς νεκρούς» ή αλλιώς όρθια πτώματα. Χαριτολογώντας τώρα - μου λένε πολλές φορές κάποιοι: «πω πω είμαι πτώμα » και τους απαντώ «καλή ανάσταση!»
Σαν παιδί, λοιπόν, ένας άνθρωπος αγχώνεται με τα μαθήματα, τους βαθμούς , τη συμπεριφορά των συνομηλίκων και των φίλων του προς αυτόν, τη θέση που κατέχει στην κοινωνία του σχολικού περιβάλλοντος .
Σαν έφηβος μετά έχει το θέμα των σχέσεων με το άλλο φύλο . «Θα βρω κάποιο ταίρι ;» ή «Οι άλλοι έχουν σχέση με άτομο του άλλου φύλου . Εγώ δεν έχω ακόμα . Μήπως υστερώ σε κάτι ; Άλλοι έχουν σεξουαλική επαφή, ενώ εγώ ακόμα τίποτε .»
Οι πανελλήνιες πάλι ! Τι άγχος κι αυτό ! «θα περάσω ;» ή «τι θα γίνει αν δεν περάσω ; Με τι θα απασχοληθώ ; Θα στενοχωρηθούν και οι γονείς μου που κάνουν το παν για να με βοηθήσουν !»

Άλλος πάλι έχει χωρισμένους γονείς και στενοχωριέται .
Άλλου πάλι οι γονείς είτε χωρισμένοι , είτε όχι δεν ενδιαφέρονται για την πρόοδο του παιδιού τους .
Άλλη κοπέλα μπορεί να μείνει έγκυος , χωρίς να είναι παντρεμένη , σε μικρή ή μεγαλύτερη ηλικία .
Άλλοι «μπλέκουν» στα ναρκωτικά .
Κάποιου παιδιού πεθαίνει ένας ή και οι δύο γονείς του .
Κάποιος σπουδάζει αι δεν πάει καλά στις σπουδές του. Είτε καθυστερεί να τελειώσει , είτε δεν τελειώνει καθόλου .
Πολλοί δεν έχουν εργασία .
Άλλοι με οικογένειες «χάνουν» ξαφνικά τη δουλειά τους κι έχουν να θρέψουν παιδιά , έχουν δάνεια , έχουν ενοίκια . Πολλοί πάλι χωρίζουν από τους συζύγους τους . Άλλοι αποκτούν παιδιά άρρωστα , άλλοι δεν αξιώνονται να αποκτήσουν παιδιά .
Πολλοί έρχονται αντιμέτωποι με ανίατες αρρώστιες και το θάνατο αγαπημένων προσώπων , όπως γονέων , παιδιών φίλων τους !
Τι άλλο να μου έρθει στο μυαλό . Ας σκεφτεί ο καθένας κι ας βάλει και τα δικά του μαζί σε αυτά..

Η απάντηση είναι μία !!!
«ΚΑΙ ΜΗ ΧΕΙΡΟΤΕΡΑ …»
Μα θα μου πει κανείς, τρελάθηκες ; Εσύ τα είπες σχεδόν όλα, με αποκορύφωμα να θάβει ο γονιός το παιδί του !!!
Να ρωτήσω κι εγώ με τη σειρά μου: Οι άγιοι της εκκλησίας μας ζουν ή είναι πεθαμένοι ; Ο Χριστός και η Παναγία ζουν ή όχι ; Ποιους επικαλούμαστε και ποιους δοξολογούμε ; Τα θαύματα που γίνονται καθημερινά από ποιους γίνονται ; Από ζωντανούς ή από νεκρούς ; Ο σπόρος για να ζήσει πρέπει να πεθάνει . Πρέπει να θαφτεί στο χώμα , αλλιώς δεν έχει νόημα ύπαρξης .
Πώς τα έχεις κανονισμένα έτσι, Θεέ μου ; «Τις Θεός μέγας, ως ο Θεός ημών !» όπως λέει τροπάριο της εκκλησίας .
Και τι δεν πέρασαν οι άγιοι της εκκλησίας μας «για του Χριστού την πίστη την αγία» , όπως έλεγε ο Κολοκοτρώνης . Τι βασανιστήρια φρικτά ! Άλλους έγδαραν ζωντανούς , άλλους έσερναν δεμένους σε άλογα , άλλους αποκεφάλισαν αφού ούτε φωτιά τους έκαιγε , ούτε μαχαίρια , ξυράφια και άλλα τους σκότωναν καθώς θεραπεύονταν από τον Κύριο , άλλους μαζί με τα προηγούμενα τους συκοφαντούσαν διαστρέφοντας την αλήθεια και διαβάλλοντας τους σε άρχοντες και σε κοινούς ανθρώπους . Άλλοι πάλι υπέμεναν αρρώστιες ανίατες με πόνους φρικτούς , για τις οποίες μάλιστα είχαν προσευχηθεί να τους χαριστούν . Τι τρέλα «κουβαλούσαν» αλήθεια και την «κουβαλούν» ακόμα όλοι αυτοί !
Όλοι αυτοί , λοιπόν, βλέπουν πρόσωπο Θεού . Είναι μαζί με τον Κύριό μας και ζουν την αιώνια χαρά . Για όλους αυτούς οι δοκιμασίες της επί γης ζωής τους , ήταν μια επένδυση αφιλοκερδής .
Μα υπάρχει αφιλοκερδής επένδυση ; Ναι υπάρχει . Όταν ακουμπάς τη ζωή σου ολόκληρη στο Θεό από αγάπη σε Αυτόν, ποιος ή τι είναι εκείνο που μπορεί να σου στερήσει την παντοτινή χαρά ;
Νομίζουμε ότι μόνοι μας πολεμάμε στη ζωή ; Αν ήταν έτσι ο μισόκαλος θα μας είχε ήδη συντρίψει και αφανίσει . Ο σταυρός που σηκώνουμε ουσιαστικά δεν σηκώνεται από εμάς . Εμείς «σηκώνουμε» μόνο τη σκιά του . Το κυρίως φορτίο το έχει αναλάβει ο καλός μας Ιησούς Χριστός . Όταν το κατανοήσουμε αυτό, σωθήκαμε !!!
Δεν είναι λίγο πράγμα οι δοκιμασίες που προανέφερα . Εν Χριστώ όμως μετουσιώνονται . Είναι αυτή η τρέλα, που εκεί που βλέπεις κάποιους να δοκιμάζονται μέσα σε καμίνια, αυτοί να αισθάνονται δροσιά , εκεί που βλέπεις τα σώματα γεμάτα πληγές , εκεί να θεραπεύονται !
Οι άνθρωποί μας που «έφυγαν» από τον κόσμο ετούτο, απλώς κοιμούνται. Κοιμούνται όμως , κάπως παραπάνω! Δε θα τους δούμε ξύπνιους σ’ αυτήν, ενδεχομένως , τη ζωή αλλά στην επόμενη .
Για παράδειγμα : Όλοι στο σπίτι δεν πηγαίνουμε μαζί για ύπνο . Άλλος κοιμάται στις 9:30 , γιατί έχει να σηκωθεί πρωί , άλλος κοιμάται στις 11:00 , γιατί παρακολουθεί κάποια ταινία . Άλλος στις 12:00 , γιατί διαβάζει τα μαθήματά του . Καθένας που πέφτει για ύπνο αργότερα από τους άλλους δε στεναχωριέται , που οι άλλοι κοιμούνται , διότι την άλλη ημέρα θα ξαναβρεθούν όλοι μαζί .
Έτσι συμβαίνει και με τους αγαπημένους μας , που έχουν «πεθάνει» .Έχουν «πέσει για ύπνο » νωρίτερα από εμάς , όμως την επόμενη ημέρα , που είναι η ανάσταση των νεκρών θα ξανασυναντηθούμε .
Η απουσία του φωτός είναι το σκοτάδι . Η απουσία του Χριστού από τη ζωή μας είναι η κόλασή μας είτε εδώ και τώρα , είτε εκεί και τότε .
Τα «χειρότερα» , λοιπόν , είναι να βρίσκεσαι πάνω από τη γη χωρίς Χριστό στη ζωή σου . Όλα τα άλλα είναι περαστικά . Ασφαλώς είναι περαστικά, αφού κάποια στιγμή θα περάσουμε από την παρούσα στη μέλλουσα ζωή , όπου οι δοκιμασίες παύουν να υφίστανται και υπάρχει χαρά Θεού!!!

Υ.Γ. Τα πρώτα εκατό χρόνια είναι δύσκολα"

Γαβριήλ Κωνσταντίνος
Καθηγητής Φυσικής

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ, Ο ΜΕΓΑΣ ΚΑΙ Ο ΑΓΙΟΣ. Constantine the Saint and the Great. Costantino il Magno e il Santo.

Προ 1672 ετών απεβίωσε ο Αύγουστος και Αυτοκράτορας των Ρωμαίων (Augustus Imperator Romanorum), ο Flavius Valerius Constantinus ή Μέγας Κωνσταντίνος όπως είναι γνωστότερος ευρύτερα ο γιος του Καίσαρα Κωνστάντιου του Χλωρού και της μικρασιάτισας Ελένης εκ Βιθυνίας. Ο πρώτος αυτοκράτωρ του Βυζαντίου (κατά σύμπτωσιν συνονόματος και του τελευταίου Βυζαντινού αυτοκράτορα, του ηρωικού Έλληνα Κωνσταντίνου Παλαιολόγου). Που από την Ιστορία αξιώθηκε τον τίτλο «μέγας» και από την χριστιανική Εκκλησία τον τίλο του ισαποστόλου Αγίου. Κάθε τέτοια μέρα, 21 Μαϊου, τιμάται η κοίμησί του. (Και γιορτάζει –μαζί με την Ελένη- η …μισή Ελλάδα!)


ΤΟ ΣΥΜΒΟΛΟ ΤΗΣ ΝΙΚΗΣ

In Hoc Vincas

Τούτω Νίκα

hoc signo victor eris

Aπολυτίκιο του Αγίου Κωνσταντίνου:

Του Σταυρού σου τον τύπον εν ουρανώ θεασάμενος,
και ως ό Παύλος την κλήσιν ουκ εξ ανθρώπων δεξάμενος,
ό εν Βασιλεύσιν Απόστολος σου Κύριε,
Βασιλεύουσαν πόλιν τη χειρί σου παρέθετο
ην περισώζε δια παντός εν ειρήνη,
πρεσβείαις της Θεοτόκου, μόνε Φιλάνθρωπε.

Aπολυτίκιο των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης:
Πρώτος πέφηνας, εν Βασιλεύσι,
θείον έδρασμα, της ευσέβειας,
απ ουρανού δεδεγμένος τo χάρισμα
όθεν Χριστού τον Σταυρόν έφανέρωσας,
και την Όρθόδοξον πίστιν έφήπλωσας.
Κωνσταντίνε Ίσαπόστολε, συν Μητρί Ελένη θεόφρονι,
πρεσβεύσατε υπέρ των ψυχών ημών.

ΤΟ ΟΝΟΜΑ
Έχουμε προσέξη πόσο αγαπημένο όνομα είναι μεταξύ των Ορθοδόξων χριστιανών και δή των Ελλήνων, το όνομα Κωνσταντίνος;
Αντίθετα σπανίζει μεταξύ των Ρωμαιοκαθολικών και εξίσου –αν όχι ακόμα περισσότερο- μεταξύ των Διαμαρτυρομένων.
Γνωρίζετε, αλήθεια, κάποιον από τους Πάπες να φέρει το όνομά του; Ένας και μόνος κατά το 700. Μετά το σχίσμα -ακόμα και του Φωτίου- μην …ψάξετε! Δεν υπάρχει. Θα αποδίδανε τέτοια τιμή σε κάποιον που εστράφη κατά της παλαιάς Ρώμης μεταφέροντας σε μία «Νέα» την πρωτεύουσα της κραταιάς Αυτοκρατορίας; (Εκεί στην ανατολική άκρη της Ευρώπης, πάνω στην μικρή αποικία των Μεγαρέων που μέχρι τότε έφερε το όνομα του επώνυμου οικιστή, του Βύζαντος)
Κι όμως όλοι γνωρίζουν την προέλευσι εκ της λατινικής γλώσσας του δημοφιλέστατου ανάμεσα στους σημερινούς Έλληνες ονόματος.
Κωνσταντίνος <> < πρβλ. constans ( = σταθερός) και constantia (= η σταθερότητα) όλα από την σύνθεσι της πρόθεσης cum + του ρήματος sto. Όμως ως παράγωγο του constare θα μπορούσε το Constantinus να σηκώση περισσότερες από μία σημασίες. Πέραν του συνηθέστερου «σταθερός», συμπαγής και ακλόνητος, πρβλ. το δικό μας Ευστάθιος, από την δεύτερη σημασία του cum (= μαζί, κοντά) + sto, η έννοια του συνθέτου θα μπορούσε να προσεγγίζει τον «παραστάτη», τον βοηθό, τον πιστό σύντροφο, τον συμπολεμιςτή. Τον Σύμμαχο και τον Κρατερό (ως προς τον χαρακτήρα).

Εν τούτοις η ετυμολογία για όσους θέλουν να αποφύγουν τα δεσμά της ινδοευρωπαϊκής θεωρίας πηγαίνει το λατινικό αυτό όνομα πιο πίσω (όπως μπορεί να γίνη με το σύνολο σχεδόν του γλωσσικού θησαυρού της γλώσσας αυτής, της οποίας ΚΑΙ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ είναι δάνεια. Και μάλιστα «made in Greece»).



Η σχέσι του cum με το συν και του sto με το ίστημι της ελληνικής είναι προφανής. Ακόμα και η κατάληξι –us για όσους δεν βάζουν τα προκρούστια φίλτρα της σανσκριτικής-ινδογερμανικής-ινδοευρωπαϊκής θεωρίας στην σκέψι τους είναι αυτή η ελληνική –ος, των αρσενικών ονομάτων. Εν πάσει περιπτώσει η συγγένεια είναι δεδομένη.

Το δυνατό αυτό όνομα Κωνσταντίνος αν δεν έχει αναμφίβολα εννοιολογική προέλευση από την αρχαία ελληνική, γεννήθηκε βεβαίως στο λατινόφωνο περιβάλλον, αλλά με τον χρόνο αποξενώθηκε από τους δυτικούς και σήμερα έχει αφομοιωθή πλήρως μέσα στο ελληνικό ιστορικό- γλωσσικό περιβάλλον. Κι έχει γίνει μαζί με τα άλλα γνησίως ελληνικά δημοφιλέστατα ονόματα Γιώργος, Δημήτρης, Νίκος, (μην ξεχάσουμε και το εκ της εβραϊκής Γιάννης) ίσως το πρώτο στις προτιμήσεις των ελλήνων ορθοδόξων.



(Συνεχίζεται…)