Σήμερα, αν δεν κάνουμε λάθος, κλείνουν 9 μήνες από την μέρα
που σταμάτησε να κτυπάει η καρδιά του Λούτσιο Ντάλλα, ενός από τους
μεγαλύτερους τραγουδιστές και τραγουδοποιούς της Ιταλίας, γεμίζοντας θλίψι όχι
μόνο τους φανατικούς θαυμαστές του, αλλά όλους τους αναρίθμητους ανα τον κόσμο
φίλους της ποιοτικής ελαφράς και ποπ-ρόκ
μουσικής. Στην κηδεία του που έγινε στην Μπολόνια, αγαπημένη του
γενέθλια πόλι, (κι ανήμερα των 69ων γενεθλίων του!), το πλήθος ξεπέρασε τις
50.000. Τον συνόδεψαν νοερά αρκετά εκατομμύρια…
Είναι, λοιπόν, ευκαιρία να δημοσιεύσουμε μια κάπως παλιά
συνέντευξί του, το κυρίως κομμάτι της, όπου ο
ιταλός δημοσιογράφος Stefano Mannucci τον ρωτάει τί γνώμη έχει για το
θέμα της (αρχικής) καταδίκης της χώρας του στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για τα
θρησκευτικά σύμβολα και γενικά πώς αυτός, ως πολιτικοποιημένος καλλιτέχνης
(Σ.Σ.: γνωστός αριστερός και προοδευτικός) τοποθετείται στα περι της θρησκείας
ζητήματα και σε συσχετισμό με ένα τελευταίο του δίσκο.
...............................................................
Stefano Mannucci: --
Λούτσιο Ντάλλα, ποια είναι η γνώμη σας για την (καταδικαστική) απόφασι του
Στρασβούργου;
«Είναι μια μεγάλη μαλακία!»
-- Δεν είσαστε ο μόνος που εκφράζεται με τέτοιους όρους. Το
ίδιο κάνει και ο Μπόσι, ας πούμε. (Σ.Σ. Προβοκατόρικο σχόλιο του δημοσιογράφου,
αφού ο εν λόγω Umberto Bossi δεν είναι άλλος από τον δεξιόφρονα πολιτικό ηγέτη
της αυτονομιστικής Λέγκας του Βορρά)
«Θέλησαν να χτυπήσουν ένα σύμβολο (ΣΣ Ο Ντάλλα εννοεί το
σύμβολο του σταυρού, τον Εσταυρωμένο που οι Ιταλοί έχουν αναρτημένο στις
σχολικές αίθουσες και σε χώρους άλλων κρατικών υπηρεσιών, όπως τα δικαστήρια),
το οποίο πηγαίνει πέρα από την καθαρά θρησκευτική σημασία. Είναι ένα σύμβολο
στυλοβάτης του συλλογικού μας φαντασιακού/ασυνειδήτου.(ΣΣ Ο Ντάλλα αναφέρεται στον διεθνή όρο social imaginary,
όρο στον οποίο έχει μεγάλη συμβολή και ο Κορνήλιος Καστοριάδης συγγράφοντας την
«Φαντασιακή Θέσμιση της Κοινωνίας», μία μελέτη
πρωτοποριακή, στην οποία ο μεγάλος στοχαστής απέδειξε, μεταξύ άλλων, ότι
το Μαρξιστικό σύστημα αποτελεί μέρος της καπιταλιστικής κουλτούρας).
Το αποδεικνύει η ιστορία του Αττίλα»
-- Του …Αττίλα;
«Οι Ούννοι ήσαν λαός νομαδικός, δεν είχαν εκκλησίες. Τις
λίγες φορές που κατέβαιναν από το άλογο το έκαναν για να προσευχηθούν.
Καρφώνανε στο έδαφος το σπαθί και γονάτιζαν.
Εκείνο το όπλο είχε την μορφή και την δύναμι του σταυρού. Όταν αυτός το
είδε μπροστά του, αρνήθηκε να λεηλατήση την Ρώμη».
-- Σταμάτησε στον όχθη του ποταμού Πάδου.
«Ήταν στα μέρη της Μάντοβας. Δεν αποφάσισε να διασχίση το
ποτάμι. Βρέθηκε να τον αντιμετωπίση εκείνος ο ευλογημένος τρελός, ο πάπας Λέων
ο 10ος , ο οποίος κράδαινε τον Εσταυρωμένο μπροστά σε ένα στρατό εκατό χιλιάδων
ιππέων. Έκαναν λόγο για θαύμα. Όπως και να ‘ναι ο αγριότατος εισβολέας διέταξε
μεταβολή στα στρατεύματά του. Είχε επίγνωσι ότι δεν θα μπορούσε να αντιμετωπίση
εκείνη την πρόκλησι».
-- Άλλοι αντιθέτως δοκιμάζουν (να τα καταφέρουν) με την
μέθοδο των «κωδικέλλων» (ΣΣ. Με την βοήθεια των δικαστηρίων, στρεψόδικα)
«Μα, τί θα κερδίσουνε αν βγάλουμε τους σταυρούς από τα
σχολεία; Θα ήθελαν εν ονόματι της "εγγυητικότητας" (ΣΣ: των πολιτικών δικαιωμάτων) να
μας κρεμάσουν και τα βουδιστικά σύμβολα ή την ημισέληνο; Ας εξηγήσουν ότι
εκείνες είναι πίστεις πάρα πολύ σεβαστές και ας αφήσουν τον Χριστό εκεί που
είναι. Ξέρετε τι έλεγε ο Νίτσε;»
-- Τί;
«"Δεν ξέρω ποιος Θεός, αλλά υπάρχει μέσα σε κάθε άνθρωπο". Και
ήταν ένας φιλόσοφος που πέρασε μια ζωή αρνούμενος την ύπαρξι ενός Παντοδύναμου
Θεού»
-- Κυκλοφορείτε σήμερα ένα νέο σιντάκι, «Γωνιές στον ουρανό»,
στο ίδιο ύψος με τα άλλα σας αριστουργηματικά έργα. Μέσα σ’ αυτό διασθάνεται
κανείς την παρουσία του υπερβατικού. Σε ένα τραγούδι αναρωτιέστε: "Θά ‘θελα νά
ξερα ποιος τον κόσμο κινεί και πού είναι"»
«Σε εκείνο τον στίχο μπαίνω στη θέσι του ανθρώπου που δεν
έχει βρή ακόμα τον Θεό. Τον δικό μου τον νιώθω. Όχι αναγκαστικά πηγαίνοντας
στην Θ. Λειτουργία: εκεί καμμιά φορά βαριέμαι. Ο Θεός μού μιλάει όταν βγαίνω
στην ταράτσα μου, για ώρες. Τον αισθάνομαι στα σφυρίγματα του τραίνου, στον
άνεμο που κουνάει τα δέντρα του λόφου, στο χιόνι που πέφτει. Εγώ είμαι ένας
χριστιανός όχι παραδοσιακός, κατά γράμμα, αλλά απολύτως δημιουργικός. Η
παρουσία Του μου φτάνει πραγματική, όχι μυστικιστική. Εκδηλώνεται φανερά στην
ψυχή μου. Αλλιώς θα ήμουνα όπως ένας από τους γλυκύτατους σκύλους που έχουμε
στο σπίτι»
[…]
-- Σε τί να πιστεύουμε;
«Στους ανθρώπους, στον κόσμο που δεν δίνει πια πληρεξούσια
εν λευκώ στους πολιτικούς. Σε αυτή την συνεχώς μεταλλασσόμενη κοινωνία οι
υποτιθέμενοι ηγέτες θα είναι οι πρώτοι που θα σαρωθούν από τους κραδασμούς μιας
υποκουλτούρας που δεν γνωρίζει πλέον ηθική. Τα σκάνδαλα διαδέχονται το ένα το
άλλο σε καθημερινή βάσι: χωρίς ισχυρές κοινωνικές αξίες, η κοινωνία μας θα
είναι ρότα ενός πλοίου σε θύελλα. Κι αν στην συνέχεια μας αφαιρέσουν και τα πιο
απροσμάχητα σύμβολά μας, κινδυνεύουμε με ναυάγιο»
[Σ.Σ. Η μετάφρασι είναι δική μου και όποιος επιθυμεί, μπορεί να
αντιπαραβάλη για σύγκρισι και επεξηγηματικά το πρωτότυπο]:
Lucio Dalla, cosa
gliene pare della sentenza di Strasburgo?
«È una grande stronzata».
Non è l'unico a usare questi termini. Anche Bossi, per dire.
«Hanno voluto colpire un simbolo che va oltre il significato
puramente religioso. È una colonna portante del nostro immaginario collettivo.
Lo dimostra la storia di Attila».
Attila.
«Gli unni
erano popolazioni nomadi, non avevano chiese. Le poche volte che
scendevano da cavallo lo facevano per pregare. Piantavano a terra la spada e si
inginocchiavano. Quell'arma aveva la forma e la forza della croce. Quando se la
vide davanti, rinunciò a saccheggiare Roma».
Si fermò sulla riva del
Po.
«Era dalle
parti di Mantova. Non se la sentì di guadare il fiume. A fronteggiarlo,
si trovò quel benedetto pazzo di Leone X che brandiva il crocifisso, alla testa
di centomila cavalieri. Si parlò di miracolo. Come sia, il ferocissimo invasore
ordinò il dietrofront alle sue truppe. Era consapevole di non poter affrontare
quella sfida».
Altri invece ci provano, a suon di codicilli.
«Ma che ci
guadagnano a togliere le croci dalle scuole? Vorrebbero, in nome del
garantismo, appenderci anche i simboli buddisti e la mezzaluna? Spieghino che
quelle sono fedi rispettabilissime e lascino Cristo dov'è. Sa cosa diceva
Nietzsche?»
Cosa?
«"Non
so quale Dio, ma c'è in ogni uomo". Ed era un filosofo che aveva
trascorso la vita a negare l'esistenza di un Padreterno».
Lei pubblica oggi un nuovo cd, "Angoli nel
cielo", all'altezza dei suoi capolavori. Vi si avverte molto la
presenza del trascendente. In una canzone chiede: "vorrei sapere chi è che
muove il mondo e dov'è".
«In quel
verso mi metto nei panni di chi Dio non l'ha ancora trovato. Il mio lo
sento. Non necessariamente andando a Messa: lì a volte mi annoio. Dio mi parla
quando mi affaccio nella mia terrazza per ore. Lo sento nei fischi del treno,
nel vento che muove gli alberi della collina, nella neve che viene giù. Io sono
un cristiano non radicale, ma assolutamente creativo. La Sua presenza mi arriva reale,
non mistica. Si manifesta scopertamente nella mia anima. Altrimenti sarei come
uno di quei dolcissimi cani che teniamo in casa».
(…)
In cosa confidare?
«Nella
gente, che non dà più deleghe in bianco ai politici. In questa società
in costante mutazione i presunti leader saranno i primi a venire spazzati via
dagli scossoni di una sottocultura che non conosce più etica. Gli scandali si
susseguono a ritmo quotidiano: senza valori sociali forti, la nostra sarà una
navigazione nella burrasca. Se poi ci tolgono anche i simboli più
inattaccabili, rischieremo il naufragio».
Stefano Mannucci (2010)
Αναρτήσεις
