«Διασκεδάζουμε όλοι στην κηδεία»
Ανερμήνευτη, σωστό αίνιγμα, η παθητικότητά μας των σημερινών Ελληνώνυμων για όσα συμβαίνουν στη χώρα μας, στο (ακόμα ή περίπου) κοινό μας σπίτι.
Θυμίζω:
Επίσημη «Ανεξάρτητη Αρχή» ανακοινώνει ότι «μεγάλη μερίδα» παιδιών (δεν λέει αριθμό ούτε ποσοστό) τελειώνουν το Δημοτικό Σχολείο και το Γυμνάσιο (εννέα χρόνια υποχρεωτικής εκπαίδευσης) χωρίς να έχουν μάθει ανάγνωση και γραφή – είναι παιδιά «λειτουργικώς αναλφάβητα». Έχουν προαχθεί από τάξη σε τάξη και από τη «στοιχειώδη» στη «μέση εκπαίδευση» χωρίς να μπορούν, τα δύστυχα, ούτε να διαβάζουν, ούτε να γράφουν. Η είδηση δημοσιεύεται πρωτοσέλιδη («Κ» 13.9.2019), αλλά αντίδραση καμιά – «δεν κουνιέται φύλλο». Κανένας σχολιασμός από τους πολιτικά υπεύθυνους για την εκπαίδευση, απόλυτη σιγή και αδιαφορία από τα πανεπιστήμια, άφωνοι οι λαλίστατοι συνδικαλιστές. Θέμα ζωής ή θανάτου για την ελληνική κοινωνία, και τα αντανακλαστικά μας νεκρωμένα.
Δεύτερο σύμπτωμα παθητικότητας που βεβαιώνει ανενεργά τα αισθητήρια, νεκρωμένο το ένστικτο αυτοσυντήρησης: η αγλωσσία, ο πρωτογονισμός της εκφραστικής. Στα δυσαρίθμητα τηλεοπτικά κανάλια και ραδιόφωνα η ελληνική γλώσσα κατακρεουργείται ατιμωτικά, βιάζεται, εξαθλιώνεται, και κανένας ποτέ δεν επεμβαίνει. Δεν υπάρχει έλεγχος, ούτε καν δειγματοληπτικός για εκφοβισμό – η γλώσσα υποβαθμίζεται αδιάντροπα από πρωθυπουργούς και κορυφαίους των θεσμών, ο πρωτογονισμός διαχέεται σαν αυτονόητος ως την έσχατη πτυχή του δημόσιου βίου. Η αγραμματοσύνη περιθωριοποιεί τη διαχρονική γλωσσική περιουσία αιώνων, εκχυδαΐζει τον δημόσιο βίο.
Τρίτο, παμμέγιστο σκάνδαλο συλλογικής παθητικότητας, σύμπτωμα επιθανάτιας νάρκης: Η αφελέστατη, βοσκηματώδης ανοχή ή η εμφανέστατα εξαγορασμένη συνέργεια στην προγραμματική αλλοίωση των δημογραφικών δεδομένων του ελλαδικού πληθυσμού. Ολοι οι Ελληνώνυμοι, κάποια χρόνια τώρα, κάθε μέρα, βλέπουμε και ακούμε στα Δελτία Ειδήσεων το σταθερό θέαμα και δράμα χιλιάδων, πολλών εκατοντάδων χιλιάδων, αρχικά κατατρεγμένων και τώρα πια κυρίως βουλιμικών ανθρώπων, λιμασμένων για τον ηδονικό «πολιτισμό» της «ελευθερίας των Αγορών» να φτάνουν παράνομα στις ακτές μας.
Ευαίσθητος ο Έλληνας συγκινήθηκε με τους πρώτους πρόσφυγες, τους φυγάδες από τον αγοραίων σκοπιμοτήτων πόλεμο, το ρήμαγμα της ζωής και τη σφαγή. Έμπειροι της προσφυγιάς και του διωγμού, βγήκαμε στους δρόμους να μοιραστούμε την μπουκιά μας με αλλόγλωσσους και αλλόπιστους φυγάδες από τη συμφορά. Σύντομα όμως στους φυγάδες προστέθηκαν τα σμήνη των λαθραίων, που η Τουρκία τους κρατάει ενέχυρο εκβιασμών, ντοπαρισμένους από τη λιγούρα για το πέρασμα στον «παράδεισο» του Βίζεγκραντ.
Ωσάν να μη βλέπουμε πια οι Έλληνες, να μην αντιλαμβανόμαστε το παιχνίδι που παίζεται. Ποιοι τώρα καταφθάνουν, κατά χιλιάδες, με τη μεσολάβηση χρυσοπληρωμένων δουλεμπόρων, στις ακτές των ελληνικών νησιών. Τους υποδέχονται έμμισθοι υπάλληλοι του ελλαδικού κράτους και μισθοφόροι ατζέντηδες «μη κυβερνητικών οργανώσεων», δηλαδή ιδιώτες που επίσημα, δίχως προσχήματα, πρακτορεύουν συμφέροντα: τουρκικών υπηρεσιών ή του οργανωμένου δουλεμπορίου.
Οταν στα ελληνικά (ακόμα) νησιά ο αριθμός των εισβολέων ξεπερνάει για κάποιο διάστημα τον αριθμό των μόνιμων κατοίκων, τότε ναυλώνονται πλοία «της γραμμής» (με χρήματα του λεηλατημένου από τη φορολόγηση πολίτη) για να μεταφερθούν οι εισβολείς στην «ενδοχώρα». Με ταχύτητα απίστευτη ετοιμάζονται οικισμοί, που παρόμοιους δεν γνώρισε ποτέ η εμπειρία Ελλήνων σεισμοπαθών, πυροπαθών, πλημμυροπαθών. Και η πελώρια απορία είναι, γιατί; Γιατί τόση εξευτελιστική χαμέρπεια σε αυτό το κράτος, όποια κι αν είναι η κυβέρνηση, όποιος κι αν εισπράττει τη χαμέρπεια. Ποιος λογαριάζεται αφεντικό και τον υπακούνε τυφλά τόσο η «πρώτη φορά Αριστερά» όσο και η «προοδευτική» στον μηδενισμό της Δεξιά;
Ανεξήγητος εφησυχασμός συνοδεύει και την κατεστημένη πια αβελτηρία, ενδημική και αυτονόητη συνολικά στους «προοδευτικούς» κύκλους. Αβελτηρία σημαίνει: νωθρότητα, οκνηρία της σκέψης, μωρία, ηλιθιότητα. Γεννάει την αβελτηρία ο δογματισμός, και δογματισμός είναι το ηδονικό αφιόνι για την ανεπάγγελτη, δίχως ελπίδα ή προοπτικές νεολαία. Με το αφιόνι τού δογματισμού της όποιας μπαγιάτικης ιστορικο-υλιστικής κονσέρβας, Αριστερής τάχα ή τάχα «προοδευτικής» Δεξιάς, κάποια νεολαία βαυκαλίζεται ότι έχει «πεποιθήσεις». Λογαριάζει την ψυχολογική εγκύστωση στο Τίποτα σαν προνομία συστράτευσης στις «προοδευτικές δυνάμεις».
Πατρίδα, Ιστορία, κοινωνία - κοινότητα, σημαία, Γιορτή, κοινό όραμα, όλα αυτά, τα «ανοιχτά μυαλά» οφείλουν να τα χλευάζουν. Ακόμα και η αναισχυντία δικαιώνεται από την «προοδευτική» διαμαρτυρία. Τα κορίτσια της Νέας Φιλαδέλφειας καμάρωναν σαν άδειες ψυχές, μόνο για να χλευάσουν το συμβατικό Τίποτα της εθνικής γιορτής, το Τίποτα που παρελαύνει σαρκώνοντας το κενό και την άγνοια. Ενας δάσκαλος παλιός (που θα πει: πολύ ατίθασος στον συμβιβασμό) μπροστά στην «προοδευτική» αναισχυντία που βεβήλωνε τη γιορτή της πατρίδας, απλώς, με ευγένεια και σεβασμό, θα έβγαζε σιωπηρά το καπέλο του. Όπως όταν περνάει από μπροστά μας ένα φέρετρο, σε κηδεία.
Το παιχνίδι έχει τελειώσει, είναι οριστικά χαμένο. Η Ιστορία θα διασώσει, ίσως, κάποια εικόνα της νεκροπομπής. Σηκώνουν το φέρετρο οι αυτουργοί της εκφερόμενης νέκρας, οι πρόσφατοι: Κεραμέως, Γαβρόγλου, Αρβανιτόπουλος, Βερυβάκης. Πλαισιώνουν, όλοι όσοι ασέλγησαν στο σημερινό πτώμα, συνειδητοί «προοδευτικοί» ή τυχάρπαστες μετριότητες.
Είκοσι οχτώ υπουργοί Παιδείας, σε σαράντα τέσσερα χρόνια. Ετοίμασαν την ασχημοσύνη των κοριτσιών της Νέας Φιλαδέλφειας.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΙΑΝΝΑΡΑΣ
ΠΗΓΗ
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Γλώσσα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Γλώσσα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Δευτέρα 11 Νοεμβρίου 2019
«Διασκεδάζουμε όλοι στην κηδεία»: Η χθεσινή επιφυλλίδα του Χρήστου Γιανναρά κατα της νεοελληνικής παθητικότητας και του εθνικού εφησυχασμού. (Αναδημοσίευσι). L' articolo di ieri di Christos Giannaras contro la passività neogreca sul giornale "Kathimerini"
Ετικέτες
αναλφαβητισμός,
ΓΙΑΝΝΑΡΑΣ,
Γλώσσα,
Δημογραφικό,
ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ,
Επιφυλλίδα,
Παιδεία,
Πατρίδα,
Χρήστος Γιανναράς
Δευτέρα 14 Ιανουαρίου 2019
Αποχαιρετισμός στον Σαράντο Καργάκο (1937-2019): Μια χειμαρρώδης προ ετών συνέντευξί του.
Η αποψινή είδησι του θανάτου του μας έθλιψε. Ένας χαρισματικός Δάσκαλος, μέγας Φιλόλογος και μέγιστος Ιστορικός, ένας πνευματικός άνθρωπος και μαχητής του φωτός έφυγε σε καιρούς σύγχυσης και ζόφου. Ένα κεφάλαιο για την πατριωτική διανόησι χάνεται σε περίοδο εθνομηδενιστικής λαίλαπας και συστηματικής μειοδοσίας. Μές στην --αξιακή πρωτίστως-- χρεοκοπία μας γινόμαστε πτωχότεροι...
Ψάχνοντας στον ωκεανό των γραπτών του κάτι δικό του ή κάποιο κείμενο όσο το δυνατόν πιο αντιπροσωπευτικό, βρήκαμε και αναδημοσιεύουμε μία συνέντευξι πολυθεματική και χειμαρρώδη, την οποίαν ο αείμνηστος καθηγητής Καργάκος παραχώρησε προ ετών στην συντακτική ομάδα του ιστοχώρου "Αληθεύοντες εν αγάπη"...
..............................................
Συνέντευξη του Σαράντου Καργάκου
1) Ποια είναι τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της ελληνικής κοινωνίας σήμερα, ποια είναι η προσωπικότητά της και οι αρχές οι οποίες τη διέπουν;
--Το μπάχαλο και η απροσωπία.
Η ελληνική κοινωνία δεν έχει πρόσωπο, είχε μέχρι πρότινος ένα προσωπείο, το οποίο κατέπεσε και αφού κατέπεσε το προσωπείο αυτό, πίσω από αυτό είδαμε ένα πρόσωπο που μας θυμίζει το πορτρέτο του Ντόριαν Γκρέυ.
Δηλαδή ένα πρόσωπο που τα στίγματα της αμαρτίας, της ανομίας του εκφυλισμού το είχαν κάνει πρόσωπο εκτρωματικό.
2) Γιατι σήμερα οι δομικοί κοινωνικοί θεσμοί της χώρας μας, όπως φερ’ ειπείν η παιδεία, η πολιτεία, η δικαιοσύνη, η εκκλησία και άλλα απαξιώνονται τόσο πολύ από τους ίδιους τους πολίτες;
Μήπως είναι επικίνδυνο αυτό εννοώντας ότι όταν παρουσιάζουν δείγματα καταπτώσεως και αναποτελεσματικότητας οι εκπρόσωποι των θεσμών πρέπει εμείς οι ενεργοί πολίτες να εστιάζουμε την κριτική μας μόνο στους κακούς εκπροσώπους και όχι να προσπαθούμε να απαξιώνουμε τους ίδιους τους θεσμούς;
--Οι θεσμοί είναι δεσμοί και με τις δύο έννοιες. Και με την αρνητική και με τη θετική.
Δεσμοί με τη θετική έννοια είναι, ότι δένουν, σφίγγουν το κοινωνικό σύνολο, του δίνουν δηλαδή μια στιβαρότητα, αλλά όταν γίνονται δεσμοί με την κακή σημασία τότε λειτουργούν πνικτικά, αποπνικτικά.
Το ζήτημα είναι όχι ότι απαξιώνονται από μας ή από το πλέον απαξιωτικό μέσο που κατ’ εμέ είναι η τηλοψία –και όχι τηλεόραση, όπως κακώς επεκράτησε να λέγεται.
Ήδη έχουν απαξιωθεί οι θεσμοί από μόνοι τους, διότι δυστυχώς, για να μπορέσουν οι θεσμοί να αποδώσουν, δεν αρκεί να υπάρχει το κέλυφος, πρέπει να υπάρχει και το περιεχόμενο.
Και στην πραγματικότητα στη μεταπολιτευτική Ελλάδα αντί να διαμορφώσουμε θεσμούς με ένα περιεχόμενο, πήραμε, θεωρήσαμε θεσμούς κάποια κούφια καρύδια, με αποτέλεσμα ο κόσμος ο πολύς να έχει χάσει την εμπιστοσύνη προς τους θεσμούς και ιδιαίτερα προς τη δικαιοσύνη, αφού το γενικότερο κλίμα που επικρατεί είναι η ατιμωρησία.
Το έχω γράψει άπειρες φορές ότι η τήρηση των νόμων στην Ελλάδα είναι προαιρετική.
Για να θυμηθώ το ακροτελεύτιο άρθρο του Συντάγματος των προηγούμενων καιρών, το άρθρο 114 που ήταν σύνθημα της δικής μου γενιάς, 1 1 4 , η τήρηση των νόμων επαφίεται στον πατριωτισμό των Ελλήνων.
Αλλά και κάποια στιγμή ο πατριωτισμός αυτός εξαντλείται, όταν βλέπουμε επιδέξια μηδενικά να αναρριχώνται, να έχουν μια προτεραιότητα έναντι των ανθρώπων, οι οποίοι μοχθούν σε διαφόρους τομείς της ζωής, χωρίς να έχουν τις πρέπουσες απολαβές.
Θα μου πείτε, ότι το μηδενικό, καθ’ ότι στρογγυλό, έχει τη δυνατότητα να κινείται με μεγαλύτερη ευχέρεια απ’ ότι παραδείγματος χάριν ένας άνθρωπος, ο οποίος επιμένει στην όρθια και άκαμπτη στάση.
Από την άποψη αυτή οι θεσμοί έχουν χάσει τη λειτουργικότητα τους και το κακό ξεκίνησε από την παιδεία, η οποία από το 1976 έχει πάρει έναν δρόμο ολισθηρό με τις λεγόμενες μεταρρυθμίσεις, οι οποίες έχουν καταλήξει όλες σε απορρυθμίσεις.
Στα χρόνια που παρακολουθώ τα θέματα της παιδείας και τα παρακολουθώ από κοντά από το 1957 έχω γνωρίσει δεκατρείς εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις, που όλες αντί να φέρουν το καλύτερο έφεραν το χειρότερο.
Οι άνθρωποι έχουν κάπως μπερδευτεί.
Πιστεύουν ότι κάθε αλλαγή, κάθε μεταβολή φέρνει το καλύτερο.
Δε συμβαίνει πάντοτε έτσι.
Μπορεί μια μεταβολή να μας οδηγήσει στο χειρότερο και ένα προχώρημα προς τα εμπρός μπορεί να μας πηγαίνει προς το γκρεμό. Πρέπει να πέσουμε σε αυτόν;
Από το 1976 ξεθεμελιώνονται ή μάλλον υπονομεύονται τα βάθρα της ελληνικής παιδείας.
Ουσιαστικά καταστρέφεται η κλασσική μας παιδεία που μας έδινε ένα αίσθημα υπεροχής έναντι των άλλων λαών της γης.
Είναι θλιβερό αυτή τη στιγμή να μην έχουμε φιλολόγους και ιστορικούς ικανούς να σταθούν στο ύψος των ξένων ιστορικών.
Είναι αδιανόητο στην Ελλάδα, που υποτίθεται έχει γεμίσει Πανεπιστήμια, Σχολές και δε συμμαζεύεται να έχουμε παιδιά τα οποία σου λένε ότι δεν μπορώ πια να καταλάβω Βιζυηνό, Ροΐδη, Παπαδιαμάντη ή ακόμα και το δημοτικό τραγούδι. Όταν έγραψα τα βιβλία «Αλαλία-Το σύγχρονο γλωσσικό μας πανόραμα» και «Αλεξία- Γλωσσικό δράμα με πολλές πράξεις» όλοι με χαρακτήρισαν υπερβολικό.
Όταν έκανα την προειδοποίηση ότι αύριο, μεθαύριο το παιδί δε θα είναι σε θέση να καταλάβει τους λόγους των πολιτικών που έκαναν τις αλλαγές αυτές και ήρθε η στιγμή που το σημερινό παιδί δεν είναι σε θέση να καταλάβει έναν λόγο του Κωνσταντίνου Καραμανλή- με αυτόν αρχίζουν οι εκπαιδευτικές απορρυθμίσεις με Υπουργό τον Γεώργιο Ράλλη- και φτάσαμε στο σημείο πριν από δυο χρόνια να μπει ένα απλό, απλούστατο θεματάκι ως έκθεση στους μαθητές στις λεγόμενες Πανελλήνιες, Γενικές, Πανελλαδικές, Ακαδημαϊκές- επτά ονομασίες έχουν αλλάξει- εξετάσεις, και ήταν το κείμενο αυτό ένα απλό, απλούστατο κείμενο του Γιώργου Σεφέρη για την παράδοση.
Και για ένα κείμενο εικοσιπέντε γραμμών οι κύριοι εξεταστές έδωσαν επτά ερμηνευτικές σημειώσεις, ενώ την εποχή που έδινα εγώ εξετάσεις και ακολούθως όταν έδιναν οι δικοί μου μαθητές εξετάσεις το θέμα της εκθέσεως δεν γραφόταν ούτε καν στον πίνακα, γινόταν με απαγγελία χωρίς καμία μεταφραστική οδηγία.
Αρκεί να σας πω μονάχα ότι το 1967 στη σχολή των Ευελπίδων είχε μπει ως θέμα μία φράση του Δημοσθένη που έλεγε: «Λυθέντων των νόμων και εκάστω δοθείσης εξουσίας ό,τι βούλεται ποιείν, ου μόνον πολιτεία οίχεται αλλ’ ουδέ ο πας των ανθρώπων βίος του των θηρίων ουδέν αν διενέγκοι».
Το μόνο που δώσανε ως μετάφραση ήταν το τελευταίο το «αν διενέγκοι» δηλαδή δε θα διέφερε Και τα παιδιά αυτά μπόρεσαν να αποδώσουν γιατί εκείνη την εποχή ήταν ντροπή να μην ξέρεις ως ένα βαθμό αρχαία ελληνικά.
Την ίδια χρονιά στα παιδιά των υπολοίπων σχολών είχαν βάλει θέμα: «Πάσα παιδεία προς μεν το παρόν λύπης και ου χαράς δοκείν, ύστερον δε καρπόν ειρηνικόν δικαιοσύνης αποδίδωσι τοις γεγυμνασμένοις δι’ αυτής».
Μιλάμε για το 1967.
Και διερωτώμαι: φτάνουμε τώρα στο 2010, έχει σημειωθεί πρόοδος υποτίθεται της παιδείας, σε όλα τα σχολεία υπάρχουν θρανία-τότε δεν υπήρχαν θρανία- , σε όλα τα σχολεία υπάρχουν πίνακες –τότε δεν υπήρχαν πίνακες- , σε όλα τα σχολεία υπάρχουν κιμωλίες –τότε δεν υπήρχαν καν κιμωλίες-, τώρα έχουμε λεξικά επί λεξικών -τότε με δυσκολία μπορούσες να βρεις ένα υποφερτό λεξικό- , και φτάνουμε στο σημείο να μη γνωρίζει το παιδί τι σημαίνει «ψεγάδι» ή τι σημαίνει «παρωχημένος» και το δίνουν ερμήνευμα στις γενικές εξετάσεις.
Εγώ δε θα ήθελα να προχωρήσω σε άλλο σχολιασμό, μου αρκεί αυτό το οποίο είπε ένας πρώην υπουργός, ότι ξεκινάμε από μηδενική βάση όταν έφτιαξε μια επιτροπή για να συζητήσει τα θέματα της παιδείας.
Όταν το 2008 ξεκινάς από μηδενική βάση σημαίνει ότι από το 1976 και εντεύθεν σωρεύεις μηδενικά επί μηδενικών. «Συ είπας», όπως θα έλεγε και ο Χριστός.
3) Ποιο είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα της χώρας μας, το οποίο θα μπορούσε ίσως να θεωρηθεί η βασική αιτία της γενικότερης και κοινώς αναγνωριζόμενης κοινωνικής παθογένειας σήμερα και ποια η προτεινόμενη λύση του;
--Κατά την ταπεινή μου αντίληψη είναι η διόγκωση του «δε βαριέσαι».
Αυτό μας χαρακτήριζα και σε μια παλαιότερη εποχή.
Αλλά ειδικότερα αφ’ ότου μπήκαμε στο λάκκο των λεόντων, που ονομάστηκε αρχικά ΕΟΚ και ακολούθως Ευρωπαϊκή Ένωση σχηματίσαμε την εντύπωση, ότι αυτό το ευρωπαϊκό μόρφωμα-παραμόρφωμα είναι ένα μπιμπερό από το οποίο θα μπορούμε να θηλάζουμε εμείς ες αεί και να τραγουδάμε το παλαιό ισπανικό ασμάτιο που έλεγε: «ο Θεός έχει για μένα».
Αλλά δεν καταλάβαμε ένα πράγμα, ότι ο Θεός είναι «μεθ’ ημών», μαζί μας, όταν τον Θεό τον έχουμε στα χέρια μας και τον αποκαλύπτουμε με τη δουλειά μας.
Αν δε δουλεύουμε τότε ο Θεός είναι «με θυμόν», χωρίς έκθλιψη, με οργή γιατί και αυτός σιχάθηκε να μας βλέπει.
Ειλικρινά, αν το πάρω θεολογικά και σκεφτώ, ότι ο Θεός είναι παντεπόπτης και άρα τα βλέπει όλα, ειλικρινά λυπάμαι τον Θεό, διότι ενώ μας έδωσε την πιο ευλογημένη περιοχή της γης, που τα έχει όλα από άποψη εδάφους, από άποψη ομορφιάς, από άποψη ιστορικών μνημείων, από άποψη, ας το πούμε, γεωγραφικής διαμορφώσεως και γεωπολιτικής στρατηγικής, εμείς προσπαθήσαμε να την κάνουμε τη γη αυτή πούλβερη και κουρνιαχτό. Και γιατί παρακαλώ;
Διότι ξαφνικά διαπιστώσαμε, ότι πάνω από τον πατριωτισμό ή τον εθνισμό πρέπει να βάλουμε, λέει, τον κοσμοπολιτισμό.
Οφείλω εδώ να κάνω μια παρατήρηση: «κοσμοπολίτης» είναι ένας όρος που ακούγεται για πρώτη φορά σε μία φράση του Αντισθένη.
Όταν ρωτήθηκε από πού είναι, αποκρίθηκε «κοσμοπολίτης ειμί».
Λέμε είμαι κοσμοπολίτης με την έννοια πολίτης του κόσμου.
Αυτό είναι λάθος, διότι αυτός που θέλει να ανήκει στον κόσμο κανονικά θα έπρεπε να λέγεται «κοσμίτης».
Κοσμοπολίτης είναι εκείνος που είναι κόσμημα για την πόλη του.
Από την άποψη αυτή ο Σωκράτης, που ελάχιστα βγήκε από την Αθήνα, και φιλαθήναιος ην, ήταν κοσμοπολίτης γιατί ήταν κόσμημα για την πόλη του.
Άρα αν θέλουμε, λοιπόν, να είμαστε κοσμοπολίτες πρέπει να είμαστε κοσμήματα για την πόλη μας, για την πατρίδα μας ευρύτερα, και από κει και πέρα, όταν αγαπάμε τον τόπο μας, την πατρίδα μας, τότε μπορούμε να αγαπήσουμε και άλλους λαούς.
Γιατί όποιος δεν μπορεί να αγαπήσει τη δική του πατρίδα εν μπορεί να αγαπήσει καμία άλλη πατρίδα.
4) Η λεγόμενη οικονομική κρίση την οποία διέρχεται η Ελλάδα θεωρείτε ότι προέρχεται από οικονομικά αίτια μόνο ή ότι είναι μια πολυσύνθετη κρίση με διάφορα αίτια και ποια πιστεύετε ότι θα είναι η διάρκεια και η επίδρασή της στην κοινωνία μας;
Θα ήθελα πάνω σ’ αυτό να είμαι απόλυτα κατηγορηματικός.
Η οικονομική κρίση δεν είναι φαινόμενο ελληνικό, είναι παγκόσμιο το φαινόμενο.
Κατά κύριο λόγο ξεκίνησε από τις Ηνωμένες Πολιτείες οι οποίες κατασκεύασαν την περιβόητη παγκοσμιοποίηση με τη απώτερη βλέψη να κυριαρχήσουν στον κόσμο.
Αλλά στην ιστορική εξέλιξη, αυτό που οι μαρξιστές λένε ιστορικό "προτσές", ισχύει η ετερονομία των σκοπών που συνέλαβε ο μεγάλος Θουκυδίδης.
Για αλλού πας και αλλού βρίσκεσαι. Την ιστορία δεν την πας, η ιστορία σε πάει.
Έτσι ενώ οι Αμερικανοί στήσανε το παιχνίδι με σημαδεμένη τράπουλα, τελικά τον άσσο δεν τον πήραν αυτοί, τον πήραν οι Κινέζοι.
Και νικητές στο παιχνίδι της παγκοσμιοποίησης είναι οι Κινέζοι, οι οποίοι θα επιβάλλουν την παγκόσμια κυριαρχία τους και την έχουν επιβάλει είτε θέλουμε να το αναγνωρίσουμε είτε όχι.
Εγώ όταν πριν από μερικά χρόνια ήρθα σε σύγκρουση με μια κυρία η οποία, απ’ ό,τι με πληροφόρησαν, ευρίσκεται σήμερα στο Υπουργείο Παιδείας, νομίζω ότι ασκεί καθήκοντα Υπουργού, η οποία είχε κάνει μια αφελή πρόταση να γίνουν τα αγγλικά η δεύτερη επίσημη γλώσσα ενώ τα αγγλικά όπως ξέρετε είναι πρώτη γλώσσα για τα σημερινά ελληνόπουλα, τα ελληνικά είναι μια δευτερεύουσα γλώσσα και ίσως γίνει μια τρίτη γλώσσα μετά τα αλβανικά ή τα τουρκικά, ανάλογα με τις εξελίξεις ας το πούμε της εξωτερικής μας πολιτικής, της είχα κάνει μια παρατήρηση, ότι όποιος θέλει να βλέπει μέλλον, γιατί αυτή μίλησε για μέλλον, δε μαθαίνει αγγλικά μαθαίνει κινεζικά.
Και δεν εννοούσα να βάλουμε στα σχολεία μας τα κινεζικά, εννοούσα ότι θα έπρεπε από εκείνη την εποχή να δημιουργήσουμε δυο τρία ινστιτούτα κινεζικών σπουδών ώστε να είμαστε έτοιμοι να υποδεχτούμε το μέλλον.
Αλλά οι πολιτικοί μας δυστυχώς έχουν όραση σκαθαριών, βλέπουν μόνο κοντινά και όχι μακρινά πλάνα και οφείλω να σας πω, ότι υπήρξαν πλέον κοντόθωροι και από τους Σκοπιανούς, οι οποίοι μας κέρδισαν σε ένα διπλωματικό παιχνίδι χωρίς να έχουν κανένα ιστορικό ατού, χωρίς να έχουν τη γεωγραφική έκταση τη δική μας, τα συμμαχικά πλέγματα τα δικά μας, τη στρατιωτική ισχύ τη δική μας, την οικονομική ισχύ τη δική μας.
Ακόμη και σε θέματα φιλανθρωπίας όπου η Ελλάδα τουλάχιστον σ’ αυτό πρωτοπορεί, γίναμε με το τελευταίο περιστατικό ουραγοί της Τουρκίας.
Και εννοώ το επεισόδιο της Γάζας.
Τι θέλαμε εμείς οι Έλληνες να μεταφέρουμε βοήθεια στους Παλαιστινίους ακολουθώντας τους Τούρκους, οι οποίοι είναι πολύ γνωστό, ότι επιδίωκαν την προβοκάτσια.
Εμείς ουδέποτε σταματήσαμε τη διοχέτευση βοηθείας προς τους Παλαιστινίους με άλλους τρόπους όχι ιδιαίτερα προκλητικούς.
Ποτέ δε σταμάτησε η ελληνική βοήθεια και είναι αναρίθμητοι οι Έλληνες που έχουν επισκεφθεί με πολλούς τρόπους τη Γάζα χωρίς να ενοχλήσουν το παράπαν, ούτε τους Ισραηλίτες, ούτε τους Αιγυπτίους ούτε τους Αμερικανούς.
Και δε χρειάστηκε ποτέ να κάνουμε και χρήση διαβατηρίων ούτε να πάρουμε διαπιστευτήρια, διότι σε αυτό που κάναμε εμείς οι Ισραηλίτες είχαν κάθε λόγο να κάνουν στραβά μάτια.
Γιατί ήξεραν πολύ καλά, ότι εμείς δεν πηγαίναμε εκεί κατασκοπευτικά ούτε υπονομευτικά, πηγαίναμε για να βοηθήσουμε τον πάσχοντα συνάνθρωπό μας.
Θέλω λοιπόν με αυτό να σας πω, ότι, όταν η εξωτερική μας πολιτική παιδιαρίζει, είναι φυσικό και κάποιοι ιδιώτες, που δεν έχουν μια σαφή αντίληψη των πραγμάτων να παγιδεύονται και να πέφτουν θύματα μιας, ας το πούμε πολιτικής που μπορεί αύριο μεθαύριο να μας δημιουργήσει προβλήματα σε ό,τι αφορά τη διατήρηση της ακεραιότητας της χώρα μας.
5) Τι σημαίνει ο όρος παιδεία και τι ο όρος εκπαίδευση; Πού αποσκοπούν αυτές οι δύο έννοιες; Σήμερα θεωρείται ότι επικρατεί μια σύγχυση επί αυτού.
--Πάντα επικρατούσε και προσπάθησα πριν από είκοσι χρόνια όταν συνεργαζόμουν με τον Οικονομικό Ταχυδρόμο στα ένδοξα χρόνια του Γιάννη του Μαρίνου με ένα εκτενέστατο δοκίμιο να εξηγήσω τη διαφορά παιδείας και εκπαιδεύσεως.
Η παιδεία είναι άσκηση αρετής, είναι ανθρωποπλαστικό ιδανικό.
Με την παιδεία, η οποία έχει ως ετυμολογική βάση το παιδί, δημιουργείς ανθρώπους.
Άρτιους ανθρώπους ικανούς να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του μέλλοντος που όμως δε σε θέλει υπήκοο σε θέλει πολίτη.
Με την παιδεία δημιουργείς τον πολίτη και όχι τον αλήτη και με την αθώα και με την κακή της σημασία.
Γιατί αλήτης σε πρώτη σημασία σημαίνει ο περιπλανώμενος.
Εκπαίδευση είναι παροχή δεξιοτήτων.
Χωρίς εγώ να αποκλείω το στοιχείο της εκπαιδεύσεως στη διάρκεια της παιδαγωγικής λειτουργίας, δε θέλω να ονομάζω την παιδεία εκπαίδευση.
Διότι σε εκπαίδευση υπόκεινται και οι σκύλοι.
Η παιδεία είναι μόνο για ανθρώπους.
Το μεγάλο λάθος το οποίο έκαναν οι πολιτικοί από τη μεταπολεμική περίοδο και μετά είναι ότι βλέποντας την οικονομική μας υστέρηση η οποία δεν οφειλόταν αποκλειστικά σε θέματα παιδείας αλλά στις τρομακτικές καταστροφές του Δευτέρου Παγκοσμίου πολέμου, της κατοχής και του εμφυλίου ήθελαν να κάνουν την παιδεία μας περισσότερο πρακτική.
Την έκαναν πρακτική αλλά δεν την έκαναν αποδοτική.
Διότι στο αναχρονιστικό δήθεν σχολείο μιας παλαιότερης εποχής το παιδί μάθαινε τουλάχιστον δυο τρία απλά πραγματάκια, π.χ. πώς να μπολιάζει ένα φυτό ή να κεντρώνει ένα φυτό, μάθαινε τέλος πάντων πώς να φυτεύει έναν βασιλικό, ένα άνθος, ένα δέντρο. Ήταν σε θέση να ξεχωρίζει, ως φυτό εννοώ, τη μπάμια από τη μελιτζανιά.
Παίρνει σήμερα το παιδί, που υποτίθεται έχει πάει σε επαγγελματική σχολή, και δη ανθοκομικής και κηπουρικής τρία χρόνια και δεν είναι σε θέση να σου μπολιάσει μια ελιά, να σου μπολιάσει μια λεμονιά, πράγματα τα οποία τα ξέραμε εμείς που δεν προερχόμαστε στο κάτω κάτω από αγροτικές οικογένειες αλλά αυτά τα είχαμε μάθει στη δευτέρα γυμνασίου στο μάθημα της φυτολογίας.
Αυτά λοιπόν τα πράγματα δημιούργησαν μια τάξη ανθρώπων, οι οποίοι ήθελαν να πάρουν ένα χαρτί για να εξασφαλίσουν μια θέση όχι για να δουλεύουν αλλά για να κάθονται.
Και αν δεν το καταλάβουμε όλοι, πολίτες και πολιτικοί, ότι το μυστικό της σωτηρίας της Ελλάδος βρίσκεται στην τελευταία λέξη ενός διηγήματος που διδασκόμαστε σε παλαιότερη εποχή-ήταν στα αναγνωστικά μας- είχε τίτλο ο «Γυφτοδάσκαλος», ήταν του μεγάλου διηγηματογράφου αλλά και παιδαγωγού, του Τραυλαντώνη, ο οποίος περιέγραφε ένα σχολείο, όπου ένας ας το πούμε ενθουσιώδης φτωχοντυμένος δάσκαλος προσπαθούσε να διδάξει ελληνικά σε τσιγγανόπουλα και το βιβλίο τελείωνε με μια προτροπή του Σεπτιμίου Σεβήρου: «laboremous» που σημαίνει «ας εργαζόμαστε».
Αυτό το έκανα πρόσφατα άρθρο και το δημοσίευσα σε μια εφημερίδα, ότι η Ελλάς θα σωθεί, εάν εφαρμόσει το «laboremous» και ξεφύγει από το «ξαπλαremous».
6) Ποιος είναι ο χαρακτήρας και ποια η ποιότητα της παρεχομένης από το επίσημο ελληνικό κράτος παιδείας σήμερα;
--Πρώτον δεν προσφέρεται παιδεία.
Προσφέρεται κακοπαιδεία ή υποπαιδεία ή υπνοπαιδεία από ένα Υπουργείο, το οποίο έχω ονομάσει Πνευματικής Ημιπληγίας.
Θα ήταν σωτήριο για την Ελλάδα να καταργηθεί το υπουργείο αυτό και να ξαναγυρίσουμε στο σύστημα των κοινοτήτων, όπου οι κοινότητες είχαν την ευθύνη για την ίδρυση σχολείων, για την πρόσληψη δασκάλων, για την πληρωμή των δασκάλων, οπότε είχαν και την ευθύνη της ποιότητος και των διδασκόντων αλλά και της διδασκόμενης ύλης.
Σήμερα έχει παρουσιαστεί το φαινόμενο του να πάω στο δημόσιο να γίνω δημόσιος υπάλληλος-εγώ παλιά είχα διαφωνήσει παρ’ ότι ήμουν συνδικαλιστής αλλά μη αμειβόμενος τότε, οι συνδικαλιστές παλιά όταν έγινε μια απεργία των καθηγητών να ενταχθούν στον κλάδο των δημοσίων υπαλλήλων- εγώ τότε σε μια μεγάλη συγκέντρωση που είχαμε κάνει στο Ακροπόλ είπα: «Κύριοι, προς Θεού δεν είμαστε δημόσιοι υπάλληλοι, είμαστε λειτουργοί».
Λοιπόν όταν αποκτούν τη νοοτροπία του δημοσίου υπαλλήλου, του μήνας μπαίνει μήνας βγαίνει ο μισθός τρέχει, η λογική του «ας κόψουν το λαιμό τους τα παιδιά», καταλαβαίνετε ότι δεν μπορούμε να έχουμε πνευματικά επιτεύγματα. Τα αποτελέσματα είναι σαφή.
Το 1951, δηλαδή ένα χρόνο μετά τον εμφύλιο, το Μετσόβιο Πολυτεχνείο ήταν στην πρώτη δεκάδα των Πολυτεχνείων της υφηλίου.
Σήμερα επί πεντακοσίων Πολυτεχνείων της υφηλίου είναι κάπου στη μέση.
Το 1957 που μπήκαμε εμείς στη φιλοσοφική σχολή στο μάθημα των αρχαίων ελληνικών και των λατινικών είχαμε προτεραιότητα ακόμα και έναντι των ιταλοπαίδων τα οποία μαθαίνουν τα λατινικά εξ απαλών ονύχων στα λεγόμενα καθολικά σχολεία.
Σήμερα έτσι και τολμήσεις και πεις μια αρχαία ελληνική φράση, μπορείς να ακούσεις –και το έχω ακούσει για τον εαυτό μου- «αλβανό είσαι κύριε;».
Τα αρχαία ελληνικά θεωρούνται πλέον αλβανικά.
Και αν είναι αληθές αυτό που μου έχουν μεταφέρει –θα το διαπιστώσω πολύ σύντομα αν είναι αληθές- μου ζητήθηκε από κάποιον κύριο αρκετά ισχυρό οικονομικά να συνθέσω έναν Πινδαρικό ύμνο για να διαβαστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Πεκίνου.
Κάθισα 22 ημέρες και έκανα αυτόν τον Πινδαρικό ύμνο σε βοιωτική διάλεκτο, που δε μου είναι τόσο οικεία όσο η δωρική ή ιωνική.
Ο κύριος αυτός το έδωσε σε έναν πολύ γνωστό αμερικανό ελληνιστή που επιδίδεται στη μελέτη του Πινδάρου, αλλά αυτός ζήτησε να του στείλω και γλωσσάρι λέξη προς λέξη για να μπορέσει να το αποδώσει στα αγγλικά.
Και αφού αυτό μεταφράστηκε στα αγγλικά, μεταφράστηκε στα κινεζικά.
Απ’ ό,τι μου είπαν κάποιος υπουργός μας διάβασε στο Πεκίνο την ωδή στα αρχαία ελληνικά και οι Έλληνες ακροατές νόμιζαν, ότι είναι κινέζικα.
Όταν ακολούθως διαβάστηκε στα κινεζικά οι Έλληνες ακροατές νόμιζαν, ότι είναι αρχαία ελληνικά.
Και μόνο όταν διαβάστηκε στα αγγλικά, δηλαδή στη μητρική μας γλώσσα, κατάλαβαν το νόημα.
Αντιλαμβάνεστε, ότι έχουμε φτάσει σε ένα τέτοιο σημείο γλωσσικού εκπεσμού, ώστε αυτή τη στιγμή αυτή η λεγόμενη οικονομική κρίση, εμένα ελάχιστα να με απασχολεί και να πω, ότι είναι ευλογία Θεού, διότι αν είχαμε κρίση δεν θα ερχόταν η οικονομική κρίση.
Στην Ελλάδα είχαμε πάντα ακρισία και απότοκος της ακρισίας αυτής είναι και η ακράτεια, δηλαδή η παντελής απουσία κράτους.
Και ευελπιστώ, ότι η κρίση αυτή που είναι κάτι σαν μαστίγιο του Θεού θα μας βάλει μυαλό.
Να μαζέψουμε τα μυαλά μας ακόμα και να μαζέψουμε τα όποια λεφτά μας, και να μην τα σκορπίζουμε νομίζοντας, ότι τα χιλιάρικα – γιατί εγώ μιλάω πάντα με την αντίληψη της δραχμής προς την οποία θα επανέλθουμε οσονούπω- τα κόβουμε από τον τοίχο.
Τα λεφτά που παίρναμε από την Ευρωπαϊκή Ένωση, ήταν δικά μας λεφτά που έβγαιναν μέσα από τη φορολογία μας, από την εκμετάλλευση των προϊόντων μας κλπ κλπ.
Και όταν μας τα δίνανε αυτά Ευρωπαίοι αντί να κάνουμε με αυτά έργα υποδομής κάναμε σκυλάδικα και κηφηνεία όχι καφενεία, κηφηνεία.
Και οι νέοι μας αντί να γίνουν εργατόβιοι έγιναν κηφηνόβιοι.
Είναι εντροπή στην αποβιομηχανισμένη σήμερα Θεσσαλονίκη να λειτουργούν 6.500 καφετέριες.
Να μην αναφερθώ στην Αθήνα, γιατί εδώ δεν έχω νούμερα ούτε μπορούν να καταμετρηθούν. Αλλά όταν περνάω από τη στοά του Άστυ, που ήταν κάποτε γεμάτη από καταστήματα διαφόρων ειδών, και βλέπω όλη αυτή τη στοά να έχει μεταβληθεί σε ένα απέραντο κηφηνείο, ειλικρινά με πιάνει οδύνη.
7) Καθαρεύουσα ή δημοτική; Μονοτονικό ή πολυτονικό και γιατί;
Και πια η βλαβερή συνέπεια της χρήσεως των λεγομένων greeklish στην ίδια τη γλώσσα μας αλλά και στους ανθρώπους, σε εμάς τους ίδιους;
--Οφείλω να σας εξομολογηθώ, ενώ είναι σχεδόν σε όλους γνωστό, ότι από πολύ μικρός είχα έναν ογκωδέστατο φάκελο.
Η συσσώρευση ενοχοποιητικού υλικού άρχισε από την Τρίτη τάξη του δημοτικού. Όταν μου ζητήθηκε από το διευθυντή προκειμένου να πάρω το βραβείο, γιατί ήμουν πρώτος μαθητής, να αποκηρύξω τους συγγενείς μου που είχαν χαρακτηριστεί αριστεροί και εγώ του είπα: «και τους σκοτωμένους κύριε;» εννοώντας τους συγγενείς μου που είχαν εκτελέσει οι Γερμανοί. Η απάντηση που έδωσα ήταν αρκετά ενοχοποιητική. Αργότερα προσετέθησαν και άλλα ενοχοποιητικά στοιχεία ώστε να προετοιμάζομαι για εξορία αλλά ευτυχώς ήρθε η απεργία πείνας του γιατρού Τσιρώνη τον οποίον έχουν ξεχάσει όλοι οι τάχα μου προοδευτικοί και ο οποίος δεν εκτελέστηκε, δολοφονήθηκε και το λέω μετά λόγου γνώσεως αυτό, εγώ θα είχα πάει για παραθερισμό στον Αη-Στράτη ή στην Μακρόνησο, που είναι κοντινή.
Μέσα στα επιβαρυντικά στοιχεία που υπήρχαν στο φάκελό μου, τον οποίο έχω, διότι φρόντισα να τον αγοράσω μόλις έπεσε η δικτατορία, πριν οι φάκελοι καούν, το γιατί κάηκαν οι φάκελοι είναι μια άλλη ιστορία, κάηκαν για να μην αποδειχτεί ποτέ ποιοι ήσαν οι ρουφιάνοι της δικτατορίας και πιο πριν, υπήρχε και το εξής επιβαρυντικό: «είναι οπαδός της δημοτικής».
Επέμενα σε όλη τη διάρκεια της μαθητικής μου ζωής να γράφω στη δημοτική και είχα πάρει την απόφαση και όταν έδινα εισαγωγικές εξετάσεις στο Πανεπιστήμιο να γράψω στη δημοτική αλλά με απέτρεψε ο συγχωρεμένος ο Γιάννης ο Κορδάτος, με τον οποίο γνωριζόμουν από πολύ μικρός και μου είπε «μη χτυπάς γροθιά στο μαχαίρι» και έγραψα στην καθαρεύουσα. Είχα μια μεγάλη ευχέρεια και στη δημοτική και στην καθαρεύουσα, είχα επίσης και μια ευχέρεια να μπορώ να μιμούμαι το λόγο του Εμμανουήλ Ροΐδη και πάρα πολλά Ροϊδικά κείμενα, που έχουν δημοσιευτεί σε διάφορα έντυπα με διάφορα επώνυμα, είναι κείμενα πλαστά δικά μου.
Σε καμία περίπτωση όμως η υποστήριξη, την οποία προσέφερα στη δημοτική δεν είχε στόχο την λογία, την καθαρεύουσα και πολύ περισσότερο τα αρχαία ελληνικά.
Όπως γνώριζα από μαθητής τον Όμηρο αρκετά καλά το ίδιο καλά ήξερα και τα μεγάλα κεφάλαια της δημοτικής μας λογοτεχνίας.
Εκείνο το οποίο εγώ επιζητούσα ήταν να μην παρεμβαίνει το κράτος στην γλωσσική εξέλιξη και νομοθετεί, δηλαδή να μην επαναληφθεί το λάθος του Ελευθερίου Βενιζέλου που έβαλε ρήτρα στο Σύνταγμα, ότι επίσημη γλώσσα είναι η καθαρεύουσα.
Ήθελα λοιπόν να συνυπάρχει δημοτική και καθαρεύουσα όχι σε έναν ανταγωνισμό αλλά σε μια όσμωση, έτσι που σε κάποια φάση θα υπάρξει μια, ας το πούμε, συνάντηση, δηλαδή θα υπήρχε μια διαλλακτική σχέση, δηλαδή αυτό το περίφημο Ηρακλείτειον σχήμα θέση-αντίθεση-σύνθεση. Το γεγονός ότι πάντοτε υπήρχε μια διαφορά ανάμεσα στην κοινώς λαλουμένη, αυτό που λέμε δημοτική, γιατί και ο όρος αυτός δεν είναι καλός και σε μια επίσημη γλώσσα, γραφομένη γλώσσα, είναι κάτι που αποδεικνύεται και από τη σωστή μελέτη των αρχαίων ελληνικών.
Ο γραπτός λόγος δεν ταυτίζεται απόλυτα με τον προφορικό.
Το ίδιο συνέβαινε και στην Ελλάδα.
Ασφαλώς δεν ήθελα τις ακρότητες κάποιων λογίων που ήθελαν να είναι πιο αρχαίοι και από τους αρχαίους, αλλά όμως οι άνθρωποι αυτοί, παρά τις ακρότητές τους προσέθεσαν έναν γλωσσικό πλούτο και έτσι αντί να λέμε π.χ. μινίστρος είπαμε υπουργός, αντί να λέμε γκουβέρνο είπαμε κυβέρνηση, αντί να λέμε μονέδα είπαμε χρήμα, πού είναι το κακό;
Από την άλλη μεριά και αυτό που ονομάστηκε καθαρεύουσα ήταν και αυτό γλωσσικός πλούτος, γλωσσική κατάκτηση, γλωσσική περιουσία, διότι σ’ αυτό, ας το πούμε, το γλωσσικό μόρφωμα γράφτηκαν μνημειώδη κείμενα, συντάχθηκαν οι πρώτοι καταστατικοί μας χάρτες.
Με τη γλώσσα αυτή εκφράστηκε ένας Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος, ένας Παύλος Καρολίδης, μεγάλοι νομικοί όπως οι Σαρίπολοι αλλά και νεότεροι που ήταν οπαδοί της δημοτικής, όπως ο Αλέξανδρος Σβώλος και τόσοι άλλοι.
Όλο αυτό το πλούσιο υλικό, επιστημονικό, ιστορικό, λογοτεχνικό το πετάξαμε στα σκουπίδια.
Εγώ έχω μία αντίληψη ολότητας για τη γλώσσα, δεν κάνω διάκριση σε αρχαία, μεσαιωνική και νέα. Εγώ θεωρώ την ελληνική ενιαία, συνεχώς εξελισσομένη, μεταβαλλομένη, εμπλουτιζομένη ανάλογα με τις εξελίξεις, αλλά είναι πολύ φυσικό όπως ένα πλοίο που αντιμετωπίζει θαλασσοταραχή να πετάει κάποιο φορτίο γιατί δεν μπορεί να αντιμετωπίσει τις καινούργιες καταστάσεις, κάποιες λέξεις να χάνουν πια τη χρησιμότητά τους στο παρόν, για να χρησιμοποιήσουμε κάποια λέξη που μπορεί να μας αποδίδει με περισσότερη ακρίβεια καταστάσεις ή ιδέες του παρόντος.
Τώρα το πόσο είναι αναγκαία η λογία και η αρχαία φαίνεται από αυτό που θα σας πω και που το έχω γράψει σε ένα βιβλιαράκι μικρό, τα μικρά γλωσσικά που περιέχει δυο μελέτες μου «Η δημοκρατικότητα του αρχαίου ελληνικού λόγου μέσα από τις συντακτικές δομές» και δεύτερο μελέτημα «Η γλώσσα του μέλλοντος και το μέλλον της γλώσσας».
Αυτό εδώ κυκλοφορήθηκε, γιατί αυτό είναι το σωστό ρήμα, το βιβλίο κυκλοφορείται, το αυτοκίνητο κυκλοφορεί, το 2003.
Εκεί κάνω μια παρατήρηση ότι τον αιώνα που διατρέχουμε θα έχουμε 35.000-40.000 ανακαλύψεις, οι οποίες θα χρειαστούν όνομα. Η λατινική έχει εξαντλήσει προ πολλού τα όριά της. Ούτε στη φυτολογία, ούτε στη βιολογία, ούτε στην ιατρική, ούτε στη φαρμακολογία χρησιμοποιείται.
Η αγγλική έχει πλέον κορεστεί.
Και αν ακόμα εξακολουθεί να ονοματίζει τούτο οφείλεται στο γεγονός ότι έχει δανειστεί από την ελληνική περίπου 35.000 και κατ’ άλλους 40.000 λέξεις.
Τώρα ας τους κάνουμε και ένα σκόντο, θέλουν 35.000, 35.000, δεν έχουμε τη μικροψυχία τη δική τους.
Εκείνη η γλώσσα η οποία δεν έχει τελειωμό είναι η ελληνική, διότι η ελληνική έχει πολλαπλασιαστικές δυνατότητες. Αν πάρουμε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα το ρήμα «ποιώ» και πάτε σε ένα πολύ καλό λεξικό για να βρείτε τα παράγωγα, σύνθετα και παρασύνθετα, τότε φτιάχνεται ένα καινούργιο λεξικό, το οποίο έχει σαν βάση το ρήμα «ποιώ». Εγώ εδώ πήρα ως χαρακτηριστική λέξη το ρήμα «γκρεμίζω», που είναι η βάση της πολιτικής μας, διότι η πολιτική στην Ελλάδα σημαίνει, γκρεμίζω, ό,τι χτίζω, εκτός από αυτά τα εκτρώματα, τα οποία βλέπουμε να μας περικυκλώνουν, αν αυτά λέγονται κτίσματα, και ύστερα από πολύ προσεκτική μελέτη διαπίστωσα από το ρήμα «γκρεμίζω», έχουμε πάνω από 140 λέξεις και λεξίδια.
Αντιλαμβάνεστε επομένως, ποιον πλούτο μπορεί να προσφέρει το ρήμα «λαμβάνω», το ρήμα «άγω», το ρήμα «έχω» και τόσα άλλα τα οποία μπορεί να μας δώσουν τα ονόματα των ανακαλύψεων, που πρόκειται να έρθουν σε φως.
Δε γνωρίζω τις δυνατότητες της κινεζικής και γι’ αυτό δεν μπορώ να έχω άποψη για τον πλούτο που έχει η γλώσσα αυτού του πανάρχαιου λαού, αλλά μια και φθάσαμε και με ρωτήσατε για τόνους και πνεύματα, εγώ υπήρξα απαρχής πολέμιος του μονοτονικού και των ορθογραφικών απλουστεύσεων.
Και ο λόγος δεν ήταν οι δήθεν συντηρητικές καταβολές μου, αλλά ήταν λόγοι καθαρά παιδαγωγικοί.
Διότι η προσπάθεια που έκανε το παιδί να γράψει σωστά μια λέξη ισοδυναμούσε με μια άσκηση. Κάθε λέξη που έγραφε το ελληνόπουλο ήταν ένα μικρό προβληματάκι.
Έτσι η γραφή της λέξεως προϋπέθετε στοχασμό, σκέψη.
Αυτό το πολύ απλό «γλώσσα» να βάλω οξεία ή περισπωμένη; Το μακρόν προ βραχέως περισπάται ήταν μια συνεχής, διαρκής επιταγή που έκανε το παιδί όταν έγραφε ένα σκεπτόμενο μαθητή.
Τώρα ο μαθητής δεν έχει τόνους, δεν έχει πνεύματα, γράφει, όπως του κατέβει, ό,τι του κατέβει και ο καθηγητής δεν κάνει τον κόπο να διορθώσει, διότι και η διόρθωση απαγορεύεται. Σήμερα έχουμε μια ορθογραφία ΙΧ, γράφει καθένας όπως θέλει, και γι’ αυτό πλέον η ελληνική έχει εγκαταλειφθεί σε σημείο που να διασχίζεις στη Λεωφόρο Κηφισίας και στη Λεωφόρο Συγγρού και να μη βλέπεις ελληνική επιγραφή.
Οι ελληνικές επιγραφές εάν προσμετρηθούν με τα δάχτυλα του ενός χεριού πιθανώς να μας περισσέψουν δάχτυλα, που δεν επαρκούν ούτε για μια μούντζα.
Θα ήθελα πάνω σε αυτό να πω, ότι όταν έγραφα την «Αλαλία» είχα παρατηρήσει, ότι σε μια πολύ μεγάλη πλατεία στο Κέντρο των Αθηνών, τα μόνα ελληνικά ονόματα που υπήρχαν σε επιγραφές ήταν το κατάστημα ενός κυρίου, που πουλούσε ελαστικά και λεγόταν «Εγγλέζος».
Το κατάστημα, το όνομά του ήταν Εγγλέζος αλλά το είχε στα ελληνικά. Το κατάστημα που πουλάει μπαταρίες και έγραφε απ’ έξω με τεράστια γράμματα «Γερμανός» στα ελληνικά και ένας άλλος, νομίζω εστιάτορας ήταν, όπου σε περίοπτη θέση είχε γράψει το όνομά του «Αρβανίτης». Και λέω καλά δεν υπάρχει κανένας Έλληνας να γράψει το όνομά του ελληνικά;
Οι μόνοι, λοιπόν που είχαν γράψει τα ονόματά τους ελληνικά ήταν ένας κύριος Εγγλέζος, ένας κύριος Αρβανίτης και ένας κύριος Γερμανός. Σημεία των καιρών.
8) Πως πρέπει να σταθεί η Ελλάδα απέναντι στην πρόκληση της εποχής μας, την ανάπτυξη δηλαδή της παγκοσμίου κοινότητας και πως θα επανακτήσει τα στοιχεία ετερότητος της απέναντι σε αυτή τη νέα πραγματικότητα;
--Κατά πρώτο λόγο με το να μείνει Ελλάδα. Γιατί αν δεν είναι Ελλάδα τότε δεν έχει κανένα λόγο να προβληματίζεται πάνω στα θέματα αυτά. Εάν γίνουμε π.χ. οι νομάδες της Ευρώπης, οι νομάδες της οικουμένης δε χρειάζεται να μιλάμε για ετερότητες και άλλα συναφή.
Ενσωματωνόμαστε στον παγκόσμιο χυλό και συνεπώς δεν υπάρχει κανένας προβληματισμός.
Εάν όμως θέλουμε να παίξουμε κάποιον ρόλο και εμείς πρέπει αυτό που λέγεται Έλληνας να το νοηματοδοτήσουμε, να του δώσουμε ένα περιεχόμενο ουσίας.
Εφόσον όμως δεν το κάνουμε αυτό, και αφήνουμε το όνομα Ελλάς και Έλλην να γίνεται αντικείμενο διακωμωδήσεως από ευτελή υποκείμενα τα οποία ελέγχουν τον Τύπο, έντυπο και ηλεκτρονικό, και όταν φτάνουμε στο σημείο οι πολιτικοί μας ταγοί να το χουν σε κακό να πουν Ελλάδα, Πατρίδα, Έθνος και να θυμούνται τις λέξεις αυτές μόνο την παραμονή των εκλογών και τώρα που φτάσαμε πλέον στη χρεοκοπία, στη δική τους χρεοκοπία, τότε ξαφνικά θυμήθηκαν την Ελλάδα, τον πατριωτισμό και άκουσα έναν γελοίο πολιτικό, ο οποίος είχε κάποτε δική του εκπομπή σε ραδιόφωνο και έκανε τα αδύνατα δυνατά για να γελοιοποιήσει όλα τα πρόσωπα τα ιστορικά, ιδιαιτέρως του ’21, να λέει ότι την Ελλάδα θα τη σώσει ο πατριωτισμός των Ελλήνων.
Και διερωτώμαι πόσο δίκιο είχε εκείνος ο ταλαίπωρος Χριστός όταν τους μόνους που κατήγγειλε ήταν οι Φαρισαίοι «ουαί ειμί γραμματείς και φαρισαίοι, υποκριταί».
Για μένα δεν υπάρχει μεγαλύτερη αμαρτία από την υποκρισία.
Και τον κλέφτη μπορώ να τον συγχωρήσω, και τον ψεύτη μπορώ να τον συγχωρήσω.
Δύο πράγματα δεν μπορώ να συγχωρήσω: την προδοσία και την υποκρισία.
Προδώσαμε την έννοια της Ελλάδος, η οποία για μένα η Ελλάδα ταυτίζεται με το απροσκύνητο ήθος.
Έλλην, όπως έχει πει ένας μεγάλος Ελβετός ιστορικός, ο Γιάκομπ Μπουρκχαρτ, είναι ο αγωνιζόμενος άνθρωπος, διότι στη γλώσσα την ελληνική η λέξη αγών είναι αυτό που αποδίδει την βασική ιδιότητα του Έλληνα.
Και αυτό σχετίζεται και με τον αθλητισμό και δεν είναι τυχαίο το γεγονός, ότι ακόμα και στη θεολογική γλώσσα, την εκκλησιαστική γλώσσα οι όροι αυτοί οι αθλητικοί έγιναν θεολογικοί.
Και επειδή μου είπατε κάτι για μοναχούς έχω ακούσει μοναχούς να λένε τους Αγίους παλληκάρια. Και τι κάναμε εμείς;
Πήραμε τη λέξη παλληκάρι, τη γράψαμε με ένα λάμδα και γιώτα για να την αποσυνδέσουμε από το ομηρικό «πάλληξ» που γράφεται με δυο λάμδα και ήττα, ή έστω από το βυζαντινό «παλληκάριον» που υποδήλωνε στέλεχος ειδικής στρατιωτικής μονάδας για να του δώσουμε έτσι μια απροσδιόριστη καταγωγή.
9) Ποια θα πρέπει να είναι η στάση της Ελλάδος;
--Η στάση της Ελλάδος θα πρέπει να βρίσκεται πάντα κοντά σε ένα ηχηρό «όχι». Όπως λέει ο ποιητής στο πίσω μέρος της παλάμης μας είναι γραμμένο τρεις φορές το «όχι», «όχι», «όχι».
Οι Έλληνες δεν είναι οι άνθρωποι του «ναι» και δεν είναι τυχαίο, ότι ο μεγαλύτερος προδότης στα χρόνια της Επαναστάσεως λεγόταν «Ναινέκος».
Όχι ότι έλειψαν οι προδότες από την Ελλάδα, είχαμε και προδότες στα χρόνια της Κατοχής αλλά δεν είχαμε στο βαθμό που είχαν οι Γάλλοι, Δανοί και λοιποί, να μην αναφέρω χώρες και γίνουμε δυσάρεστοι, διότι είμαστε ο μόνος λαός ο οποίος δεν πολέμησε στο πλευρό των Γερμανών, όπως το έπραξαν άλλοι Ευρωπαίοι υβριστές μας αυτή τη στιγμή.
Δυο πράγματα ακόμη: όταν ο Λάμπρος Κατσώνης στάλθηκε από τη Μεγάλη Αικατερίνη για αντιπερισπασμό το 1792, κάποια στιγμή η Αικατερίνη, αφού έκανε τη δουλειά της, του είπε: «Λάμπρο μάζεψέ τα και έλα γιατί εγώ τερμάτισα τον πόλεμο με τους Τούρκους» και ο Λάμπρος σε μια υποτεταγμένη Ελλάδα με την περίφημη φανέρωσή του –έτσι ονομάζεται το μανιφέστο του, Φανέρωση- είπε το περίφημο:
«Αν η Αικατερίνη υπέγραψε, ο Λάμπρος δεν υπογράφει, δεν υποκύπτει».
Την Ελλάδα την εκφράζουν τρία πράγματα: πρώτον το «μολών λαβέ» του Λεωνίδα, δεύτερον η απάντηση που έδωσε ο Κωνσταντίνος ο Παλαιολόγος στο Μεχμέτ το Β΄ , δεν είναι σωστό να λέμε Μωάμεθ, «τον δε την πόλιν συ δούναι ουκ εμού ούτε άλλου των κατοικούντων εν ταύτη, κοινή γαρ γνώμη αυτοπροαιρέτως αποθανούμεν και ου φεισόμεθα της ζωής ημών» και τρίτον η απάντηση που εισέπραξε ο ναύαρχος Χάμελτον από τον Γέρο του Μωριά όταν του πρότεινε συμβιβασμό και ο Γέρος του Μωριά του είπε:
«Εμείς συμβιβασμό δεν κάνουμε. Ελευθερία ή Θάνατος. Καπετάν Άμιλτον ο Βασιλιάς μας σκοτώθηκε, συνθηκολόγηση δεν υπόγραψε και η φρουρά του εξακολουθεί τον πόλεμο εναντίον των κατακτητών και η φρουρά του Βασιλέως και τα φρούρια του Βασιλέως εξακολουθούν να είναι άπαρτα» και λέει ο Χάμιλτον: «και ποία είναι η φρουρά και ποία είναι τα φρούρια;» και ο Γέρος του Μωριά του απαντά:
«Η φρουρά είναι οι κλέφτες και φρούρια τα βουνά, το Σούλι και η Μάνη».
Και ο Χάμιλτον, γράφει ο Γέρος, δεν ομίλησε.
Εάν μιλούσαμε έτσι στους ξένους δε θα τολμούσαν να μας μιλήσουν και να μας αντιμιλήσουν. Αλλά δυστυχώς η Ελλάς σήμερα δεν είναι η Ελλάδα των κλεφτών και των αρματολών, είναι δυστυχώς η Ελλάδα των κλεφτών και των αμαρτωλών.
Η αμαρτία είναι, και όταν λέω αμαρτία την εννοώ και με την αρχαία και με τη χριστιανική σημασία, το σαράκι που έφαγε την αυτοκρατορία της Κωνσταντινουπόλεως, η αμαρτία είναι και το μαράζι που τρώει τη σύγχρονη Ελλάδα.
Θα μου πείτε, τα λέω εγώ και ξεχνάω αυτό που είπε ο Χριστός «ο αναμάρτητος πρώτος τον λίθον βαλέτω».
Όχι βέβαια. Όλοι έχουμε κάνει λάθη. Αλλά τουλάχιστον εμείς οι πολίτες τα λάθη τα πληρώσαμε και τα πληρώνουμε, και τα πληρώνουμε πολύ βαριά.
Διότι τα λάθη των πολιτικών είναι αμαρτίες που δεν παιδεύουν αυτούς ούτε τα τέκνα τους, παιδεύουν εμάς τους πολίτες.
Αλλά καλά κάνουν και μας παιδεύουν γιατί οι πολιτικοί, η εκλογή δηλαδή των πολιτικών, η επιλογή των πολιτικών είναι ευθύνη των πολιτών.
Ας μάθουν οι πολίτες να επιλέγουν σωστά, ώστε να έχουμε γκεσέμια ικανά να μας οδηγήσουν προς τα μπροστά.
10) Τελικά μπορούμε να είμαστε ήσυχοι μόνο όταν είμαστε ανήσυχοι;
--Στον άνθρωπο είναι απαραίτητη η ανάπαυση.
Επικίνδυνη είναι η επανάπαυση.
Δεν φοβήθηκα στη ζωή μου ποτέ, όταν είδα τον Έλληνα να ανησυχεί.
Φοβόμουν πάντοτε τον Έλληνα που έλεγε «καλά είμαι εδώ, καλά την έχω βολέψει» και για να το πω πιο παραστατικά ενθυμούμαι μια συζήτηση που είχα με κάτι κτηνοτρόφους όταν άρχισε η πρώτη τροφοδότηση με τα κονδύλια της ΕΟΚ.
Τους είπα: «γιατί σπαταλάτε το χρήμα αυτό ζητώντας από το νομάρχη να σας κάνει έργα τα οποία δεν είναι αποδοτικά;». Η απάντηση ήταν: «Δε βαριέσαι», «Μα πως δε βαριέμαι, το χειμώνα σου λεώ τα έργα αυτά θα χαλάσουν», «Θα τα ξαναφτιάξουμε», «Με τι;», «Με χρήματα που θα μας δώσει ο Νομάρχης», «Και που θα τα βρει ο Νομάρχης;», «Έχει η ΕΟΚ», «Και όταν κάποτε η ΕΟΚ πάψει να μας δίνει;», τότε τους έπιασε το θρησκευτικό «Έχει ο θεός».
Ε, ακούστε να σας πω. Ο Θεός δεν είναι βουλευτής μας στον ουρανό να μας κάνει ρουσφέτια .
Σήμερα ακούω πολλούς να λένε «ο Θεός να βάλει το χέρι Του». Το εύχομαι αλλά προσεύχομαι αυτή τη φορά ο Θεός να βάλει το χέρι Του υπό μορφή μπουνιάς, γιατί μας χρειάζεται.
ΣΑΡΑΝΤΟΣ ΚΑΡΓΑΚΟΣ
[ΣΗΜ 1. Βιογραφικό σημείωμα (του ιδίου) εδώ.]
[ΣΗΜ 2.. Η συνέντευξη δόθηκε στα μέλη της Συντακτικής Ομάδας του προαναφερθέντος ιστοτόπου, Ρούντα Γεώργιο και Σταυρόπουλο Ζώη και με τον τίτλο "Ο Θεός να βάλει το χέρι του… υπό μορφή μπουνιάς, γιατί μας χρειάζεται!" δημοσιεύθηκε την Τετάρτη 2 Ιουνίου 2010.]
Ψάχνοντας στον ωκεανό των γραπτών του κάτι δικό του ή κάποιο κείμενο όσο το δυνατόν πιο αντιπροσωπευτικό, βρήκαμε και αναδημοσιεύουμε μία συνέντευξι πολυθεματική και χειμαρρώδη, την οποίαν ο αείμνηστος καθηγητής Καργάκος παραχώρησε προ ετών στην συντακτική ομάδα του ιστοχώρου "Αληθεύοντες εν αγάπη"...
..............................................
Συνέντευξη του Σαράντου Καργάκου
1) Ποια είναι τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της ελληνικής κοινωνίας σήμερα, ποια είναι η προσωπικότητά της και οι αρχές οι οποίες τη διέπουν;
--Το μπάχαλο και η απροσωπία.
Η ελληνική κοινωνία δεν έχει πρόσωπο, είχε μέχρι πρότινος ένα προσωπείο, το οποίο κατέπεσε και αφού κατέπεσε το προσωπείο αυτό, πίσω από αυτό είδαμε ένα πρόσωπο που μας θυμίζει το πορτρέτο του Ντόριαν Γκρέυ.
Δηλαδή ένα πρόσωπο που τα στίγματα της αμαρτίας, της ανομίας του εκφυλισμού το είχαν κάνει πρόσωπο εκτρωματικό.
2) Γιατι σήμερα οι δομικοί κοινωνικοί θεσμοί της χώρας μας, όπως φερ’ ειπείν η παιδεία, η πολιτεία, η δικαιοσύνη, η εκκλησία και άλλα απαξιώνονται τόσο πολύ από τους ίδιους τους πολίτες;
Μήπως είναι επικίνδυνο αυτό εννοώντας ότι όταν παρουσιάζουν δείγματα καταπτώσεως και αναποτελεσματικότητας οι εκπρόσωποι των θεσμών πρέπει εμείς οι ενεργοί πολίτες να εστιάζουμε την κριτική μας μόνο στους κακούς εκπροσώπους και όχι να προσπαθούμε να απαξιώνουμε τους ίδιους τους θεσμούς;
--Οι θεσμοί είναι δεσμοί και με τις δύο έννοιες. Και με την αρνητική και με τη θετική.
Δεσμοί με τη θετική έννοια είναι, ότι δένουν, σφίγγουν το κοινωνικό σύνολο, του δίνουν δηλαδή μια στιβαρότητα, αλλά όταν γίνονται δεσμοί με την κακή σημασία τότε λειτουργούν πνικτικά, αποπνικτικά.
Το ζήτημα είναι όχι ότι απαξιώνονται από μας ή από το πλέον απαξιωτικό μέσο που κατ’ εμέ είναι η τηλοψία –και όχι τηλεόραση, όπως κακώς επεκράτησε να λέγεται.
Ήδη έχουν απαξιωθεί οι θεσμοί από μόνοι τους, διότι δυστυχώς, για να μπορέσουν οι θεσμοί να αποδώσουν, δεν αρκεί να υπάρχει το κέλυφος, πρέπει να υπάρχει και το περιεχόμενο.
Και στην πραγματικότητα στη μεταπολιτευτική Ελλάδα αντί να διαμορφώσουμε θεσμούς με ένα περιεχόμενο, πήραμε, θεωρήσαμε θεσμούς κάποια κούφια καρύδια, με αποτέλεσμα ο κόσμος ο πολύς να έχει χάσει την εμπιστοσύνη προς τους θεσμούς και ιδιαίτερα προς τη δικαιοσύνη, αφού το γενικότερο κλίμα που επικρατεί είναι η ατιμωρησία.
Το έχω γράψει άπειρες φορές ότι η τήρηση των νόμων στην Ελλάδα είναι προαιρετική.
Για να θυμηθώ το ακροτελεύτιο άρθρο του Συντάγματος των προηγούμενων καιρών, το άρθρο 114 που ήταν σύνθημα της δικής μου γενιάς, 1 1 4 , η τήρηση των νόμων επαφίεται στον πατριωτισμό των Ελλήνων.
Αλλά και κάποια στιγμή ο πατριωτισμός αυτός εξαντλείται, όταν βλέπουμε επιδέξια μηδενικά να αναρριχώνται, να έχουν μια προτεραιότητα έναντι των ανθρώπων, οι οποίοι μοχθούν σε διαφόρους τομείς της ζωής, χωρίς να έχουν τις πρέπουσες απολαβές.
Θα μου πείτε, ότι το μηδενικό, καθ’ ότι στρογγυλό, έχει τη δυνατότητα να κινείται με μεγαλύτερη ευχέρεια απ’ ότι παραδείγματος χάριν ένας άνθρωπος, ο οποίος επιμένει στην όρθια και άκαμπτη στάση.
Από την άποψη αυτή οι θεσμοί έχουν χάσει τη λειτουργικότητα τους και το κακό ξεκίνησε από την παιδεία, η οποία από το 1976 έχει πάρει έναν δρόμο ολισθηρό με τις λεγόμενες μεταρρυθμίσεις, οι οποίες έχουν καταλήξει όλες σε απορρυθμίσεις.
Στα χρόνια που παρακολουθώ τα θέματα της παιδείας και τα παρακολουθώ από κοντά από το 1957 έχω γνωρίσει δεκατρείς εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις, που όλες αντί να φέρουν το καλύτερο έφεραν το χειρότερο.
Οι άνθρωποι έχουν κάπως μπερδευτεί.
Πιστεύουν ότι κάθε αλλαγή, κάθε μεταβολή φέρνει το καλύτερο.
Δε συμβαίνει πάντοτε έτσι.
Μπορεί μια μεταβολή να μας οδηγήσει στο χειρότερο και ένα προχώρημα προς τα εμπρός μπορεί να μας πηγαίνει προς το γκρεμό. Πρέπει να πέσουμε σε αυτόν;
Από το 1976 ξεθεμελιώνονται ή μάλλον υπονομεύονται τα βάθρα της ελληνικής παιδείας.
Ουσιαστικά καταστρέφεται η κλασσική μας παιδεία που μας έδινε ένα αίσθημα υπεροχής έναντι των άλλων λαών της γης.
Είναι θλιβερό αυτή τη στιγμή να μην έχουμε φιλολόγους και ιστορικούς ικανούς να σταθούν στο ύψος των ξένων ιστορικών.
Είναι αδιανόητο στην Ελλάδα, που υποτίθεται έχει γεμίσει Πανεπιστήμια, Σχολές και δε συμμαζεύεται να έχουμε παιδιά τα οποία σου λένε ότι δεν μπορώ πια να καταλάβω Βιζυηνό, Ροΐδη, Παπαδιαμάντη ή ακόμα και το δημοτικό τραγούδι. Όταν έγραψα τα βιβλία «Αλαλία-Το σύγχρονο γλωσσικό μας πανόραμα» και «Αλεξία- Γλωσσικό δράμα με πολλές πράξεις» όλοι με χαρακτήρισαν υπερβολικό.
Όταν έκανα την προειδοποίηση ότι αύριο, μεθαύριο το παιδί δε θα είναι σε θέση να καταλάβει τους λόγους των πολιτικών που έκαναν τις αλλαγές αυτές και ήρθε η στιγμή που το σημερινό παιδί δεν είναι σε θέση να καταλάβει έναν λόγο του Κωνσταντίνου Καραμανλή- με αυτόν αρχίζουν οι εκπαιδευτικές απορρυθμίσεις με Υπουργό τον Γεώργιο Ράλλη- και φτάσαμε στο σημείο πριν από δυο χρόνια να μπει ένα απλό, απλούστατο θεματάκι ως έκθεση στους μαθητές στις λεγόμενες Πανελλήνιες, Γενικές, Πανελλαδικές, Ακαδημαϊκές- επτά ονομασίες έχουν αλλάξει- εξετάσεις, και ήταν το κείμενο αυτό ένα απλό, απλούστατο κείμενο του Γιώργου Σεφέρη για την παράδοση.
Και για ένα κείμενο εικοσιπέντε γραμμών οι κύριοι εξεταστές έδωσαν επτά ερμηνευτικές σημειώσεις, ενώ την εποχή που έδινα εγώ εξετάσεις και ακολούθως όταν έδιναν οι δικοί μου μαθητές εξετάσεις το θέμα της εκθέσεως δεν γραφόταν ούτε καν στον πίνακα, γινόταν με απαγγελία χωρίς καμία μεταφραστική οδηγία.
Αρκεί να σας πω μονάχα ότι το 1967 στη σχολή των Ευελπίδων είχε μπει ως θέμα μία φράση του Δημοσθένη που έλεγε: «Λυθέντων των νόμων και εκάστω δοθείσης εξουσίας ό,τι βούλεται ποιείν, ου μόνον πολιτεία οίχεται αλλ’ ουδέ ο πας των ανθρώπων βίος του των θηρίων ουδέν αν διενέγκοι».
Το μόνο που δώσανε ως μετάφραση ήταν το τελευταίο το «αν διενέγκοι» δηλαδή δε θα διέφερε Και τα παιδιά αυτά μπόρεσαν να αποδώσουν γιατί εκείνη την εποχή ήταν ντροπή να μην ξέρεις ως ένα βαθμό αρχαία ελληνικά.
Την ίδια χρονιά στα παιδιά των υπολοίπων σχολών είχαν βάλει θέμα: «Πάσα παιδεία προς μεν το παρόν λύπης και ου χαράς δοκείν, ύστερον δε καρπόν ειρηνικόν δικαιοσύνης αποδίδωσι τοις γεγυμνασμένοις δι’ αυτής».
Μιλάμε για το 1967.
Και διερωτώμαι: φτάνουμε τώρα στο 2010, έχει σημειωθεί πρόοδος υποτίθεται της παιδείας, σε όλα τα σχολεία υπάρχουν θρανία-τότε δεν υπήρχαν θρανία- , σε όλα τα σχολεία υπάρχουν πίνακες –τότε δεν υπήρχαν πίνακες- , σε όλα τα σχολεία υπάρχουν κιμωλίες –τότε δεν υπήρχαν καν κιμωλίες-, τώρα έχουμε λεξικά επί λεξικών -τότε με δυσκολία μπορούσες να βρεις ένα υποφερτό λεξικό- , και φτάνουμε στο σημείο να μη γνωρίζει το παιδί τι σημαίνει «ψεγάδι» ή τι σημαίνει «παρωχημένος» και το δίνουν ερμήνευμα στις γενικές εξετάσεις.
Εγώ δε θα ήθελα να προχωρήσω σε άλλο σχολιασμό, μου αρκεί αυτό το οποίο είπε ένας πρώην υπουργός, ότι ξεκινάμε από μηδενική βάση όταν έφτιαξε μια επιτροπή για να συζητήσει τα θέματα της παιδείας.
Όταν το 2008 ξεκινάς από μηδενική βάση σημαίνει ότι από το 1976 και εντεύθεν σωρεύεις μηδενικά επί μηδενικών. «Συ είπας», όπως θα έλεγε και ο Χριστός.
3) Ποιο είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα της χώρας μας, το οποίο θα μπορούσε ίσως να θεωρηθεί η βασική αιτία της γενικότερης και κοινώς αναγνωριζόμενης κοινωνικής παθογένειας σήμερα και ποια η προτεινόμενη λύση του;
--Κατά την ταπεινή μου αντίληψη είναι η διόγκωση του «δε βαριέσαι».
Αυτό μας χαρακτήριζα και σε μια παλαιότερη εποχή.
Αλλά ειδικότερα αφ’ ότου μπήκαμε στο λάκκο των λεόντων, που ονομάστηκε αρχικά ΕΟΚ και ακολούθως Ευρωπαϊκή Ένωση σχηματίσαμε την εντύπωση, ότι αυτό το ευρωπαϊκό μόρφωμα-παραμόρφωμα είναι ένα μπιμπερό από το οποίο θα μπορούμε να θηλάζουμε εμείς ες αεί και να τραγουδάμε το παλαιό ισπανικό ασμάτιο που έλεγε: «ο Θεός έχει για μένα».
Αλλά δεν καταλάβαμε ένα πράγμα, ότι ο Θεός είναι «μεθ’ ημών», μαζί μας, όταν τον Θεό τον έχουμε στα χέρια μας και τον αποκαλύπτουμε με τη δουλειά μας.
Αν δε δουλεύουμε τότε ο Θεός είναι «με θυμόν», χωρίς έκθλιψη, με οργή γιατί και αυτός σιχάθηκε να μας βλέπει.
Ειλικρινά, αν το πάρω θεολογικά και σκεφτώ, ότι ο Θεός είναι παντεπόπτης και άρα τα βλέπει όλα, ειλικρινά λυπάμαι τον Θεό, διότι ενώ μας έδωσε την πιο ευλογημένη περιοχή της γης, που τα έχει όλα από άποψη εδάφους, από άποψη ομορφιάς, από άποψη ιστορικών μνημείων, από άποψη, ας το πούμε, γεωγραφικής διαμορφώσεως και γεωπολιτικής στρατηγικής, εμείς προσπαθήσαμε να την κάνουμε τη γη αυτή πούλβερη και κουρνιαχτό. Και γιατί παρακαλώ;
Διότι ξαφνικά διαπιστώσαμε, ότι πάνω από τον πατριωτισμό ή τον εθνισμό πρέπει να βάλουμε, λέει, τον κοσμοπολιτισμό.
Οφείλω εδώ να κάνω μια παρατήρηση: «κοσμοπολίτης» είναι ένας όρος που ακούγεται για πρώτη φορά σε μία φράση του Αντισθένη.
Όταν ρωτήθηκε από πού είναι, αποκρίθηκε «κοσμοπολίτης ειμί».
Λέμε είμαι κοσμοπολίτης με την έννοια πολίτης του κόσμου.
Αυτό είναι λάθος, διότι αυτός που θέλει να ανήκει στον κόσμο κανονικά θα έπρεπε να λέγεται «κοσμίτης».
Κοσμοπολίτης είναι εκείνος που είναι κόσμημα για την πόλη του.
Από την άποψη αυτή ο Σωκράτης, που ελάχιστα βγήκε από την Αθήνα, και φιλαθήναιος ην, ήταν κοσμοπολίτης γιατί ήταν κόσμημα για την πόλη του.
Άρα αν θέλουμε, λοιπόν, να είμαστε κοσμοπολίτες πρέπει να είμαστε κοσμήματα για την πόλη μας, για την πατρίδα μας ευρύτερα, και από κει και πέρα, όταν αγαπάμε τον τόπο μας, την πατρίδα μας, τότε μπορούμε να αγαπήσουμε και άλλους λαούς.
Γιατί όποιος δεν μπορεί να αγαπήσει τη δική του πατρίδα εν μπορεί να αγαπήσει καμία άλλη πατρίδα.
4) Η λεγόμενη οικονομική κρίση την οποία διέρχεται η Ελλάδα θεωρείτε ότι προέρχεται από οικονομικά αίτια μόνο ή ότι είναι μια πολυσύνθετη κρίση με διάφορα αίτια και ποια πιστεύετε ότι θα είναι η διάρκεια και η επίδρασή της στην κοινωνία μας;
Θα ήθελα πάνω σ’ αυτό να είμαι απόλυτα κατηγορηματικός.
Η οικονομική κρίση δεν είναι φαινόμενο ελληνικό, είναι παγκόσμιο το φαινόμενο.
Κατά κύριο λόγο ξεκίνησε από τις Ηνωμένες Πολιτείες οι οποίες κατασκεύασαν την περιβόητη παγκοσμιοποίηση με τη απώτερη βλέψη να κυριαρχήσουν στον κόσμο.
Αλλά στην ιστορική εξέλιξη, αυτό που οι μαρξιστές λένε ιστορικό "προτσές", ισχύει η ετερονομία των σκοπών που συνέλαβε ο μεγάλος Θουκυδίδης.
Για αλλού πας και αλλού βρίσκεσαι. Την ιστορία δεν την πας, η ιστορία σε πάει.
Έτσι ενώ οι Αμερικανοί στήσανε το παιχνίδι με σημαδεμένη τράπουλα, τελικά τον άσσο δεν τον πήραν αυτοί, τον πήραν οι Κινέζοι.
Και νικητές στο παιχνίδι της παγκοσμιοποίησης είναι οι Κινέζοι, οι οποίοι θα επιβάλλουν την παγκόσμια κυριαρχία τους και την έχουν επιβάλει είτε θέλουμε να το αναγνωρίσουμε είτε όχι.
Εγώ όταν πριν από μερικά χρόνια ήρθα σε σύγκρουση με μια κυρία η οποία, απ’ ό,τι με πληροφόρησαν, ευρίσκεται σήμερα στο Υπουργείο Παιδείας, νομίζω ότι ασκεί καθήκοντα Υπουργού, η οποία είχε κάνει μια αφελή πρόταση να γίνουν τα αγγλικά η δεύτερη επίσημη γλώσσα ενώ τα αγγλικά όπως ξέρετε είναι πρώτη γλώσσα για τα σημερινά ελληνόπουλα, τα ελληνικά είναι μια δευτερεύουσα γλώσσα και ίσως γίνει μια τρίτη γλώσσα μετά τα αλβανικά ή τα τουρκικά, ανάλογα με τις εξελίξεις ας το πούμε της εξωτερικής μας πολιτικής, της είχα κάνει μια παρατήρηση, ότι όποιος θέλει να βλέπει μέλλον, γιατί αυτή μίλησε για μέλλον, δε μαθαίνει αγγλικά μαθαίνει κινεζικά.
Και δεν εννοούσα να βάλουμε στα σχολεία μας τα κινεζικά, εννοούσα ότι θα έπρεπε από εκείνη την εποχή να δημιουργήσουμε δυο τρία ινστιτούτα κινεζικών σπουδών ώστε να είμαστε έτοιμοι να υποδεχτούμε το μέλλον.
Αλλά οι πολιτικοί μας δυστυχώς έχουν όραση σκαθαριών, βλέπουν μόνο κοντινά και όχι μακρινά πλάνα και οφείλω να σας πω, ότι υπήρξαν πλέον κοντόθωροι και από τους Σκοπιανούς, οι οποίοι μας κέρδισαν σε ένα διπλωματικό παιχνίδι χωρίς να έχουν κανένα ιστορικό ατού, χωρίς να έχουν τη γεωγραφική έκταση τη δική μας, τα συμμαχικά πλέγματα τα δικά μας, τη στρατιωτική ισχύ τη δική μας, την οικονομική ισχύ τη δική μας.
Ακόμη και σε θέματα φιλανθρωπίας όπου η Ελλάδα τουλάχιστον σ’ αυτό πρωτοπορεί, γίναμε με το τελευταίο περιστατικό ουραγοί της Τουρκίας.
Και εννοώ το επεισόδιο της Γάζας.
Τι θέλαμε εμείς οι Έλληνες να μεταφέρουμε βοήθεια στους Παλαιστινίους ακολουθώντας τους Τούρκους, οι οποίοι είναι πολύ γνωστό, ότι επιδίωκαν την προβοκάτσια.
Εμείς ουδέποτε σταματήσαμε τη διοχέτευση βοηθείας προς τους Παλαιστινίους με άλλους τρόπους όχι ιδιαίτερα προκλητικούς.
Ποτέ δε σταμάτησε η ελληνική βοήθεια και είναι αναρίθμητοι οι Έλληνες που έχουν επισκεφθεί με πολλούς τρόπους τη Γάζα χωρίς να ενοχλήσουν το παράπαν, ούτε τους Ισραηλίτες, ούτε τους Αιγυπτίους ούτε τους Αμερικανούς.
Και δε χρειάστηκε ποτέ να κάνουμε και χρήση διαβατηρίων ούτε να πάρουμε διαπιστευτήρια, διότι σε αυτό που κάναμε εμείς οι Ισραηλίτες είχαν κάθε λόγο να κάνουν στραβά μάτια.
Γιατί ήξεραν πολύ καλά, ότι εμείς δεν πηγαίναμε εκεί κατασκοπευτικά ούτε υπονομευτικά, πηγαίναμε για να βοηθήσουμε τον πάσχοντα συνάνθρωπό μας.
Θέλω λοιπόν με αυτό να σας πω, ότι, όταν η εξωτερική μας πολιτική παιδιαρίζει, είναι φυσικό και κάποιοι ιδιώτες, που δεν έχουν μια σαφή αντίληψη των πραγμάτων να παγιδεύονται και να πέφτουν θύματα μιας, ας το πούμε πολιτικής που μπορεί αύριο μεθαύριο να μας δημιουργήσει προβλήματα σε ό,τι αφορά τη διατήρηση της ακεραιότητας της χώρα μας.
5) Τι σημαίνει ο όρος παιδεία και τι ο όρος εκπαίδευση; Πού αποσκοπούν αυτές οι δύο έννοιες; Σήμερα θεωρείται ότι επικρατεί μια σύγχυση επί αυτού.
--Πάντα επικρατούσε και προσπάθησα πριν από είκοσι χρόνια όταν συνεργαζόμουν με τον Οικονομικό Ταχυδρόμο στα ένδοξα χρόνια του Γιάννη του Μαρίνου με ένα εκτενέστατο δοκίμιο να εξηγήσω τη διαφορά παιδείας και εκπαιδεύσεως.
Η παιδεία είναι άσκηση αρετής, είναι ανθρωποπλαστικό ιδανικό.
Με την παιδεία, η οποία έχει ως ετυμολογική βάση το παιδί, δημιουργείς ανθρώπους.
Άρτιους ανθρώπους ικανούς να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του μέλλοντος που όμως δε σε θέλει υπήκοο σε θέλει πολίτη.
Με την παιδεία δημιουργείς τον πολίτη και όχι τον αλήτη και με την αθώα και με την κακή της σημασία.
Γιατί αλήτης σε πρώτη σημασία σημαίνει ο περιπλανώμενος.
Εκπαίδευση είναι παροχή δεξιοτήτων.
Χωρίς εγώ να αποκλείω το στοιχείο της εκπαιδεύσεως στη διάρκεια της παιδαγωγικής λειτουργίας, δε θέλω να ονομάζω την παιδεία εκπαίδευση.
Διότι σε εκπαίδευση υπόκεινται και οι σκύλοι.
Η παιδεία είναι μόνο για ανθρώπους.
Το μεγάλο λάθος το οποίο έκαναν οι πολιτικοί από τη μεταπολεμική περίοδο και μετά είναι ότι βλέποντας την οικονομική μας υστέρηση η οποία δεν οφειλόταν αποκλειστικά σε θέματα παιδείας αλλά στις τρομακτικές καταστροφές του Δευτέρου Παγκοσμίου πολέμου, της κατοχής και του εμφυλίου ήθελαν να κάνουν την παιδεία μας περισσότερο πρακτική.
Την έκαναν πρακτική αλλά δεν την έκαναν αποδοτική.
Διότι στο αναχρονιστικό δήθεν σχολείο μιας παλαιότερης εποχής το παιδί μάθαινε τουλάχιστον δυο τρία απλά πραγματάκια, π.χ. πώς να μπολιάζει ένα φυτό ή να κεντρώνει ένα φυτό, μάθαινε τέλος πάντων πώς να φυτεύει έναν βασιλικό, ένα άνθος, ένα δέντρο. Ήταν σε θέση να ξεχωρίζει, ως φυτό εννοώ, τη μπάμια από τη μελιτζανιά.
Παίρνει σήμερα το παιδί, που υποτίθεται έχει πάει σε επαγγελματική σχολή, και δη ανθοκομικής και κηπουρικής τρία χρόνια και δεν είναι σε θέση να σου μπολιάσει μια ελιά, να σου μπολιάσει μια λεμονιά, πράγματα τα οποία τα ξέραμε εμείς που δεν προερχόμαστε στο κάτω κάτω από αγροτικές οικογένειες αλλά αυτά τα είχαμε μάθει στη δευτέρα γυμνασίου στο μάθημα της φυτολογίας.
Αυτά λοιπόν τα πράγματα δημιούργησαν μια τάξη ανθρώπων, οι οποίοι ήθελαν να πάρουν ένα χαρτί για να εξασφαλίσουν μια θέση όχι για να δουλεύουν αλλά για να κάθονται.
Και αν δεν το καταλάβουμε όλοι, πολίτες και πολιτικοί, ότι το μυστικό της σωτηρίας της Ελλάδος βρίσκεται στην τελευταία λέξη ενός διηγήματος που διδασκόμαστε σε παλαιότερη εποχή-ήταν στα αναγνωστικά μας- είχε τίτλο ο «Γυφτοδάσκαλος», ήταν του μεγάλου διηγηματογράφου αλλά και παιδαγωγού, του Τραυλαντώνη, ο οποίος περιέγραφε ένα σχολείο, όπου ένας ας το πούμε ενθουσιώδης φτωχοντυμένος δάσκαλος προσπαθούσε να διδάξει ελληνικά σε τσιγγανόπουλα και το βιβλίο τελείωνε με μια προτροπή του Σεπτιμίου Σεβήρου: «laboremous» που σημαίνει «ας εργαζόμαστε».
Αυτό το έκανα πρόσφατα άρθρο και το δημοσίευσα σε μια εφημερίδα, ότι η Ελλάς θα σωθεί, εάν εφαρμόσει το «laboremous» και ξεφύγει από το «ξαπλαremous».
6) Ποιος είναι ο χαρακτήρας και ποια η ποιότητα της παρεχομένης από το επίσημο ελληνικό κράτος παιδείας σήμερα;
--Πρώτον δεν προσφέρεται παιδεία.
Προσφέρεται κακοπαιδεία ή υποπαιδεία ή υπνοπαιδεία από ένα Υπουργείο, το οποίο έχω ονομάσει Πνευματικής Ημιπληγίας.
Θα ήταν σωτήριο για την Ελλάδα να καταργηθεί το υπουργείο αυτό και να ξαναγυρίσουμε στο σύστημα των κοινοτήτων, όπου οι κοινότητες είχαν την ευθύνη για την ίδρυση σχολείων, για την πρόσληψη δασκάλων, για την πληρωμή των δασκάλων, οπότε είχαν και την ευθύνη της ποιότητος και των διδασκόντων αλλά και της διδασκόμενης ύλης.
Σήμερα έχει παρουσιαστεί το φαινόμενο του να πάω στο δημόσιο να γίνω δημόσιος υπάλληλος-εγώ παλιά είχα διαφωνήσει παρ’ ότι ήμουν συνδικαλιστής αλλά μη αμειβόμενος τότε, οι συνδικαλιστές παλιά όταν έγινε μια απεργία των καθηγητών να ενταχθούν στον κλάδο των δημοσίων υπαλλήλων- εγώ τότε σε μια μεγάλη συγκέντρωση που είχαμε κάνει στο Ακροπόλ είπα: «Κύριοι, προς Θεού δεν είμαστε δημόσιοι υπάλληλοι, είμαστε λειτουργοί».
Λοιπόν όταν αποκτούν τη νοοτροπία του δημοσίου υπαλλήλου, του μήνας μπαίνει μήνας βγαίνει ο μισθός τρέχει, η λογική του «ας κόψουν το λαιμό τους τα παιδιά», καταλαβαίνετε ότι δεν μπορούμε να έχουμε πνευματικά επιτεύγματα. Τα αποτελέσματα είναι σαφή.
Το 1951, δηλαδή ένα χρόνο μετά τον εμφύλιο, το Μετσόβιο Πολυτεχνείο ήταν στην πρώτη δεκάδα των Πολυτεχνείων της υφηλίου.
Σήμερα επί πεντακοσίων Πολυτεχνείων της υφηλίου είναι κάπου στη μέση.
Το 1957 που μπήκαμε εμείς στη φιλοσοφική σχολή στο μάθημα των αρχαίων ελληνικών και των λατινικών είχαμε προτεραιότητα ακόμα και έναντι των ιταλοπαίδων τα οποία μαθαίνουν τα λατινικά εξ απαλών ονύχων στα λεγόμενα καθολικά σχολεία.
Σήμερα έτσι και τολμήσεις και πεις μια αρχαία ελληνική φράση, μπορείς να ακούσεις –και το έχω ακούσει για τον εαυτό μου- «αλβανό είσαι κύριε;».
Τα αρχαία ελληνικά θεωρούνται πλέον αλβανικά.
Και αν είναι αληθές αυτό που μου έχουν μεταφέρει –θα το διαπιστώσω πολύ σύντομα αν είναι αληθές- μου ζητήθηκε από κάποιον κύριο αρκετά ισχυρό οικονομικά να συνθέσω έναν Πινδαρικό ύμνο για να διαβαστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Πεκίνου.
Κάθισα 22 ημέρες και έκανα αυτόν τον Πινδαρικό ύμνο σε βοιωτική διάλεκτο, που δε μου είναι τόσο οικεία όσο η δωρική ή ιωνική.
Ο κύριος αυτός το έδωσε σε έναν πολύ γνωστό αμερικανό ελληνιστή που επιδίδεται στη μελέτη του Πινδάρου, αλλά αυτός ζήτησε να του στείλω και γλωσσάρι λέξη προς λέξη για να μπορέσει να το αποδώσει στα αγγλικά.
Και αφού αυτό μεταφράστηκε στα αγγλικά, μεταφράστηκε στα κινεζικά.
Απ’ ό,τι μου είπαν κάποιος υπουργός μας διάβασε στο Πεκίνο την ωδή στα αρχαία ελληνικά και οι Έλληνες ακροατές νόμιζαν, ότι είναι κινέζικα.
Όταν ακολούθως διαβάστηκε στα κινεζικά οι Έλληνες ακροατές νόμιζαν, ότι είναι αρχαία ελληνικά.
Και μόνο όταν διαβάστηκε στα αγγλικά, δηλαδή στη μητρική μας γλώσσα, κατάλαβαν το νόημα.
Αντιλαμβάνεστε, ότι έχουμε φτάσει σε ένα τέτοιο σημείο γλωσσικού εκπεσμού, ώστε αυτή τη στιγμή αυτή η λεγόμενη οικονομική κρίση, εμένα ελάχιστα να με απασχολεί και να πω, ότι είναι ευλογία Θεού, διότι αν είχαμε κρίση δεν θα ερχόταν η οικονομική κρίση.
Στην Ελλάδα είχαμε πάντα ακρισία και απότοκος της ακρισίας αυτής είναι και η ακράτεια, δηλαδή η παντελής απουσία κράτους.
Και ευελπιστώ, ότι η κρίση αυτή που είναι κάτι σαν μαστίγιο του Θεού θα μας βάλει μυαλό.
Να μαζέψουμε τα μυαλά μας ακόμα και να μαζέψουμε τα όποια λεφτά μας, και να μην τα σκορπίζουμε νομίζοντας, ότι τα χιλιάρικα – γιατί εγώ μιλάω πάντα με την αντίληψη της δραχμής προς την οποία θα επανέλθουμε οσονούπω- τα κόβουμε από τον τοίχο.
Τα λεφτά που παίρναμε από την Ευρωπαϊκή Ένωση, ήταν δικά μας λεφτά που έβγαιναν μέσα από τη φορολογία μας, από την εκμετάλλευση των προϊόντων μας κλπ κλπ.
Και όταν μας τα δίνανε αυτά Ευρωπαίοι αντί να κάνουμε με αυτά έργα υποδομής κάναμε σκυλάδικα και κηφηνεία όχι καφενεία, κηφηνεία.
Και οι νέοι μας αντί να γίνουν εργατόβιοι έγιναν κηφηνόβιοι.
Είναι εντροπή στην αποβιομηχανισμένη σήμερα Θεσσαλονίκη να λειτουργούν 6.500 καφετέριες.
Να μην αναφερθώ στην Αθήνα, γιατί εδώ δεν έχω νούμερα ούτε μπορούν να καταμετρηθούν. Αλλά όταν περνάω από τη στοά του Άστυ, που ήταν κάποτε γεμάτη από καταστήματα διαφόρων ειδών, και βλέπω όλη αυτή τη στοά να έχει μεταβληθεί σε ένα απέραντο κηφηνείο, ειλικρινά με πιάνει οδύνη.
7) Καθαρεύουσα ή δημοτική; Μονοτονικό ή πολυτονικό και γιατί;
Και πια η βλαβερή συνέπεια της χρήσεως των λεγομένων greeklish στην ίδια τη γλώσσα μας αλλά και στους ανθρώπους, σε εμάς τους ίδιους;
--Οφείλω να σας εξομολογηθώ, ενώ είναι σχεδόν σε όλους γνωστό, ότι από πολύ μικρός είχα έναν ογκωδέστατο φάκελο.
Η συσσώρευση ενοχοποιητικού υλικού άρχισε από την Τρίτη τάξη του δημοτικού. Όταν μου ζητήθηκε από το διευθυντή προκειμένου να πάρω το βραβείο, γιατί ήμουν πρώτος μαθητής, να αποκηρύξω τους συγγενείς μου που είχαν χαρακτηριστεί αριστεροί και εγώ του είπα: «και τους σκοτωμένους κύριε;» εννοώντας τους συγγενείς μου που είχαν εκτελέσει οι Γερμανοί. Η απάντηση που έδωσα ήταν αρκετά ενοχοποιητική. Αργότερα προσετέθησαν και άλλα ενοχοποιητικά στοιχεία ώστε να προετοιμάζομαι για εξορία αλλά ευτυχώς ήρθε η απεργία πείνας του γιατρού Τσιρώνη τον οποίον έχουν ξεχάσει όλοι οι τάχα μου προοδευτικοί και ο οποίος δεν εκτελέστηκε, δολοφονήθηκε και το λέω μετά λόγου γνώσεως αυτό, εγώ θα είχα πάει για παραθερισμό στον Αη-Στράτη ή στην Μακρόνησο, που είναι κοντινή.
Μέσα στα επιβαρυντικά στοιχεία που υπήρχαν στο φάκελό μου, τον οποίο έχω, διότι φρόντισα να τον αγοράσω μόλις έπεσε η δικτατορία, πριν οι φάκελοι καούν, το γιατί κάηκαν οι φάκελοι είναι μια άλλη ιστορία, κάηκαν για να μην αποδειχτεί ποτέ ποιοι ήσαν οι ρουφιάνοι της δικτατορίας και πιο πριν, υπήρχε και το εξής επιβαρυντικό: «είναι οπαδός της δημοτικής».
Επέμενα σε όλη τη διάρκεια της μαθητικής μου ζωής να γράφω στη δημοτική και είχα πάρει την απόφαση και όταν έδινα εισαγωγικές εξετάσεις στο Πανεπιστήμιο να γράψω στη δημοτική αλλά με απέτρεψε ο συγχωρεμένος ο Γιάννης ο Κορδάτος, με τον οποίο γνωριζόμουν από πολύ μικρός και μου είπε «μη χτυπάς γροθιά στο μαχαίρι» και έγραψα στην καθαρεύουσα. Είχα μια μεγάλη ευχέρεια και στη δημοτική και στην καθαρεύουσα, είχα επίσης και μια ευχέρεια να μπορώ να μιμούμαι το λόγο του Εμμανουήλ Ροΐδη και πάρα πολλά Ροϊδικά κείμενα, που έχουν δημοσιευτεί σε διάφορα έντυπα με διάφορα επώνυμα, είναι κείμενα πλαστά δικά μου.
Σε καμία περίπτωση όμως η υποστήριξη, την οποία προσέφερα στη δημοτική δεν είχε στόχο την λογία, την καθαρεύουσα και πολύ περισσότερο τα αρχαία ελληνικά.
Όπως γνώριζα από μαθητής τον Όμηρο αρκετά καλά το ίδιο καλά ήξερα και τα μεγάλα κεφάλαια της δημοτικής μας λογοτεχνίας.
Εκείνο το οποίο εγώ επιζητούσα ήταν να μην παρεμβαίνει το κράτος στην γλωσσική εξέλιξη και νομοθετεί, δηλαδή να μην επαναληφθεί το λάθος του Ελευθερίου Βενιζέλου που έβαλε ρήτρα στο Σύνταγμα, ότι επίσημη γλώσσα είναι η καθαρεύουσα.
Ήθελα λοιπόν να συνυπάρχει δημοτική και καθαρεύουσα όχι σε έναν ανταγωνισμό αλλά σε μια όσμωση, έτσι που σε κάποια φάση θα υπάρξει μια, ας το πούμε, συνάντηση, δηλαδή θα υπήρχε μια διαλλακτική σχέση, δηλαδή αυτό το περίφημο Ηρακλείτειον σχήμα θέση-αντίθεση-σύνθεση. Το γεγονός ότι πάντοτε υπήρχε μια διαφορά ανάμεσα στην κοινώς λαλουμένη, αυτό που λέμε δημοτική, γιατί και ο όρος αυτός δεν είναι καλός και σε μια επίσημη γλώσσα, γραφομένη γλώσσα, είναι κάτι που αποδεικνύεται και από τη σωστή μελέτη των αρχαίων ελληνικών.
Ο γραπτός λόγος δεν ταυτίζεται απόλυτα με τον προφορικό.
Το ίδιο συνέβαινε και στην Ελλάδα.
Ασφαλώς δεν ήθελα τις ακρότητες κάποιων λογίων που ήθελαν να είναι πιο αρχαίοι και από τους αρχαίους, αλλά όμως οι άνθρωποι αυτοί, παρά τις ακρότητές τους προσέθεσαν έναν γλωσσικό πλούτο και έτσι αντί να λέμε π.χ. μινίστρος είπαμε υπουργός, αντί να λέμε γκουβέρνο είπαμε κυβέρνηση, αντί να λέμε μονέδα είπαμε χρήμα, πού είναι το κακό;
Από την άλλη μεριά και αυτό που ονομάστηκε καθαρεύουσα ήταν και αυτό γλωσσικός πλούτος, γλωσσική κατάκτηση, γλωσσική περιουσία, διότι σ’ αυτό, ας το πούμε, το γλωσσικό μόρφωμα γράφτηκαν μνημειώδη κείμενα, συντάχθηκαν οι πρώτοι καταστατικοί μας χάρτες.
Με τη γλώσσα αυτή εκφράστηκε ένας Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος, ένας Παύλος Καρολίδης, μεγάλοι νομικοί όπως οι Σαρίπολοι αλλά και νεότεροι που ήταν οπαδοί της δημοτικής, όπως ο Αλέξανδρος Σβώλος και τόσοι άλλοι.
Όλο αυτό το πλούσιο υλικό, επιστημονικό, ιστορικό, λογοτεχνικό το πετάξαμε στα σκουπίδια.
Εγώ έχω μία αντίληψη ολότητας για τη γλώσσα, δεν κάνω διάκριση σε αρχαία, μεσαιωνική και νέα. Εγώ θεωρώ την ελληνική ενιαία, συνεχώς εξελισσομένη, μεταβαλλομένη, εμπλουτιζομένη ανάλογα με τις εξελίξεις, αλλά είναι πολύ φυσικό όπως ένα πλοίο που αντιμετωπίζει θαλασσοταραχή να πετάει κάποιο φορτίο γιατί δεν μπορεί να αντιμετωπίσει τις καινούργιες καταστάσεις, κάποιες λέξεις να χάνουν πια τη χρησιμότητά τους στο παρόν, για να χρησιμοποιήσουμε κάποια λέξη που μπορεί να μας αποδίδει με περισσότερη ακρίβεια καταστάσεις ή ιδέες του παρόντος.
Τώρα το πόσο είναι αναγκαία η λογία και η αρχαία φαίνεται από αυτό που θα σας πω και που το έχω γράψει σε ένα βιβλιαράκι μικρό, τα μικρά γλωσσικά που περιέχει δυο μελέτες μου «Η δημοκρατικότητα του αρχαίου ελληνικού λόγου μέσα από τις συντακτικές δομές» και δεύτερο μελέτημα «Η γλώσσα του μέλλοντος και το μέλλον της γλώσσας».
Αυτό εδώ κυκλοφορήθηκε, γιατί αυτό είναι το σωστό ρήμα, το βιβλίο κυκλοφορείται, το αυτοκίνητο κυκλοφορεί, το 2003.
Εκεί κάνω μια παρατήρηση ότι τον αιώνα που διατρέχουμε θα έχουμε 35.000-40.000 ανακαλύψεις, οι οποίες θα χρειαστούν όνομα. Η λατινική έχει εξαντλήσει προ πολλού τα όριά της. Ούτε στη φυτολογία, ούτε στη βιολογία, ούτε στην ιατρική, ούτε στη φαρμακολογία χρησιμοποιείται.
Η αγγλική έχει πλέον κορεστεί.
Και αν ακόμα εξακολουθεί να ονοματίζει τούτο οφείλεται στο γεγονός ότι έχει δανειστεί από την ελληνική περίπου 35.000 και κατ’ άλλους 40.000 λέξεις.
Τώρα ας τους κάνουμε και ένα σκόντο, θέλουν 35.000, 35.000, δεν έχουμε τη μικροψυχία τη δική τους.
Εκείνη η γλώσσα η οποία δεν έχει τελειωμό είναι η ελληνική, διότι η ελληνική έχει πολλαπλασιαστικές δυνατότητες. Αν πάρουμε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα το ρήμα «ποιώ» και πάτε σε ένα πολύ καλό λεξικό για να βρείτε τα παράγωγα, σύνθετα και παρασύνθετα, τότε φτιάχνεται ένα καινούργιο λεξικό, το οποίο έχει σαν βάση το ρήμα «ποιώ». Εγώ εδώ πήρα ως χαρακτηριστική λέξη το ρήμα «γκρεμίζω», που είναι η βάση της πολιτικής μας, διότι η πολιτική στην Ελλάδα σημαίνει, γκρεμίζω, ό,τι χτίζω, εκτός από αυτά τα εκτρώματα, τα οποία βλέπουμε να μας περικυκλώνουν, αν αυτά λέγονται κτίσματα, και ύστερα από πολύ προσεκτική μελέτη διαπίστωσα από το ρήμα «γκρεμίζω», έχουμε πάνω από 140 λέξεις και λεξίδια.
Αντιλαμβάνεστε επομένως, ποιον πλούτο μπορεί να προσφέρει το ρήμα «λαμβάνω», το ρήμα «άγω», το ρήμα «έχω» και τόσα άλλα τα οποία μπορεί να μας δώσουν τα ονόματα των ανακαλύψεων, που πρόκειται να έρθουν σε φως.
Δε γνωρίζω τις δυνατότητες της κινεζικής και γι’ αυτό δεν μπορώ να έχω άποψη για τον πλούτο που έχει η γλώσσα αυτού του πανάρχαιου λαού, αλλά μια και φθάσαμε και με ρωτήσατε για τόνους και πνεύματα, εγώ υπήρξα απαρχής πολέμιος του μονοτονικού και των ορθογραφικών απλουστεύσεων.
Και ο λόγος δεν ήταν οι δήθεν συντηρητικές καταβολές μου, αλλά ήταν λόγοι καθαρά παιδαγωγικοί.
Διότι η προσπάθεια που έκανε το παιδί να γράψει σωστά μια λέξη ισοδυναμούσε με μια άσκηση. Κάθε λέξη που έγραφε το ελληνόπουλο ήταν ένα μικρό προβληματάκι.
Έτσι η γραφή της λέξεως προϋπέθετε στοχασμό, σκέψη.
Αυτό το πολύ απλό «γλώσσα» να βάλω οξεία ή περισπωμένη; Το μακρόν προ βραχέως περισπάται ήταν μια συνεχής, διαρκής επιταγή που έκανε το παιδί όταν έγραφε ένα σκεπτόμενο μαθητή.
Τώρα ο μαθητής δεν έχει τόνους, δεν έχει πνεύματα, γράφει, όπως του κατέβει, ό,τι του κατέβει και ο καθηγητής δεν κάνει τον κόπο να διορθώσει, διότι και η διόρθωση απαγορεύεται. Σήμερα έχουμε μια ορθογραφία ΙΧ, γράφει καθένας όπως θέλει, και γι’ αυτό πλέον η ελληνική έχει εγκαταλειφθεί σε σημείο που να διασχίζεις στη Λεωφόρο Κηφισίας και στη Λεωφόρο Συγγρού και να μη βλέπεις ελληνική επιγραφή.
Οι ελληνικές επιγραφές εάν προσμετρηθούν με τα δάχτυλα του ενός χεριού πιθανώς να μας περισσέψουν δάχτυλα, που δεν επαρκούν ούτε για μια μούντζα.
Θα ήθελα πάνω σε αυτό να πω, ότι όταν έγραφα την «Αλαλία» είχα παρατηρήσει, ότι σε μια πολύ μεγάλη πλατεία στο Κέντρο των Αθηνών, τα μόνα ελληνικά ονόματα που υπήρχαν σε επιγραφές ήταν το κατάστημα ενός κυρίου, που πουλούσε ελαστικά και λεγόταν «Εγγλέζος».
Το κατάστημα, το όνομά του ήταν Εγγλέζος αλλά το είχε στα ελληνικά. Το κατάστημα που πουλάει μπαταρίες και έγραφε απ’ έξω με τεράστια γράμματα «Γερμανός» στα ελληνικά και ένας άλλος, νομίζω εστιάτορας ήταν, όπου σε περίοπτη θέση είχε γράψει το όνομά του «Αρβανίτης». Και λέω καλά δεν υπάρχει κανένας Έλληνας να γράψει το όνομά του ελληνικά;
Οι μόνοι, λοιπόν που είχαν γράψει τα ονόματά τους ελληνικά ήταν ένας κύριος Εγγλέζος, ένας κύριος Αρβανίτης και ένας κύριος Γερμανός. Σημεία των καιρών.
8) Πως πρέπει να σταθεί η Ελλάδα απέναντι στην πρόκληση της εποχής μας, την ανάπτυξη δηλαδή της παγκοσμίου κοινότητας και πως θα επανακτήσει τα στοιχεία ετερότητος της απέναντι σε αυτή τη νέα πραγματικότητα;
--Κατά πρώτο λόγο με το να μείνει Ελλάδα. Γιατί αν δεν είναι Ελλάδα τότε δεν έχει κανένα λόγο να προβληματίζεται πάνω στα θέματα αυτά. Εάν γίνουμε π.χ. οι νομάδες της Ευρώπης, οι νομάδες της οικουμένης δε χρειάζεται να μιλάμε για ετερότητες και άλλα συναφή.
Ενσωματωνόμαστε στον παγκόσμιο χυλό και συνεπώς δεν υπάρχει κανένας προβληματισμός.
Εάν όμως θέλουμε να παίξουμε κάποιον ρόλο και εμείς πρέπει αυτό που λέγεται Έλληνας να το νοηματοδοτήσουμε, να του δώσουμε ένα περιεχόμενο ουσίας.
Εφόσον όμως δεν το κάνουμε αυτό, και αφήνουμε το όνομα Ελλάς και Έλλην να γίνεται αντικείμενο διακωμωδήσεως από ευτελή υποκείμενα τα οποία ελέγχουν τον Τύπο, έντυπο και ηλεκτρονικό, και όταν φτάνουμε στο σημείο οι πολιτικοί μας ταγοί να το χουν σε κακό να πουν Ελλάδα, Πατρίδα, Έθνος και να θυμούνται τις λέξεις αυτές μόνο την παραμονή των εκλογών και τώρα που φτάσαμε πλέον στη χρεοκοπία, στη δική τους χρεοκοπία, τότε ξαφνικά θυμήθηκαν την Ελλάδα, τον πατριωτισμό και άκουσα έναν γελοίο πολιτικό, ο οποίος είχε κάποτε δική του εκπομπή σε ραδιόφωνο και έκανε τα αδύνατα δυνατά για να γελοιοποιήσει όλα τα πρόσωπα τα ιστορικά, ιδιαιτέρως του ’21, να λέει ότι την Ελλάδα θα τη σώσει ο πατριωτισμός των Ελλήνων.
Και διερωτώμαι πόσο δίκιο είχε εκείνος ο ταλαίπωρος Χριστός όταν τους μόνους που κατήγγειλε ήταν οι Φαρισαίοι «ουαί ειμί γραμματείς και φαρισαίοι, υποκριταί».
Για μένα δεν υπάρχει μεγαλύτερη αμαρτία από την υποκρισία.
Και τον κλέφτη μπορώ να τον συγχωρήσω, και τον ψεύτη μπορώ να τον συγχωρήσω.
Δύο πράγματα δεν μπορώ να συγχωρήσω: την προδοσία και την υποκρισία.
Προδώσαμε την έννοια της Ελλάδος, η οποία για μένα η Ελλάδα ταυτίζεται με το απροσκύνητο ήθος.
Έλλην, όπως έχει πει ένας μεγάλος Ελβετός ιστορικός, ο Γιάκομπ Μπουρκχαρτ, είναι ο αγωνιζόμενος άνθρωπος, διότι στη γλώσσα την ελληνική η λέξη αγών είναι αυτό που αποδίδει την βασική ιδιότητα του Έλληνα.
Και αυτό σχετίζεται και με τον αθλητισμό και δεν είναι τυχαίο το γεγονός, ότι ακόμα και στη θεολογική γλώσσα, την εκκλησιαστική γλώσσα οι όροι αυτοί οι αθλητικοί έγιναν θεολογικοί.
Και επειδή μου είπατε κάτι για μοναχούς έχω ακούσει μοναχούς να λένε τους Αγίους παλληκάρια. Και τι κάναμε εμείς;
Πήραμε τη λέξη παλληκάρι, τη γράψαμε με ένα λάμδα και γιώτα για να την αποσυνδέσουμε από το ομηρικό «πάλληξ» που γράφεται με δυο λάμδα και ήττα, ή έστω από το βυζαντινό «παλληκάριον» που υποδήλωνε στέλεχος ειδικής στρατιωτικής μονάδας για να του δώσουμε έτσι μια απροσδιόριστη καταγωγή.
9) Ποια θα πρέπει να είναι η στάση της Ελλάδος;
--Η στάση της Ελλάδος θα πρέπει να βρίσκεται πάντα κοντά σε ένα ηχηρό «όχι». Όπως λέει ο ποιητής στο πίσω μέρος της παλάμης μας είναι γραμμένο τρεις φορές το «όχι», «όχι», «όχι».
Οι Έλληνες δεν είναι οι άνθρωποι του «ναι» και δεν είναι τυχαίο, ότι ο μεγαλύτερος προδότης στα χρόνια της Επαναστάσεως λεγόταν «Ναινέκος».
Όχι ότι έλειψαν οι προδότες από την Ελλάδα, είχαμε και προδότες στα χρόνια της Κατοχής αλλά δεν είχαμε στο βαθμό που είχαν οι Γάλλοι, Δανοί και λοιποί, να μην αναφέρω χώρες και γίνουμε δυσάρεστοι, διότι είμαστε ο μόνος λαός ο οποίος δεν πολέμησε στο πλευρό των Γερμανών, όπως το έπραξαν άλλοι Ευρωπαίοι υβριστές μας αυτή τη στιγμή.
Δυο πράγματα ακόμη: όταν ο Λάμπρος Κατσώνης στάλθηκε από τη Μεγάλη Αικατερίνη για αντιπερισπασμό το 1792, κάποια στιγμή η Αικατερίνη, αφού έκανε τη δουλειά της, του είπε: «Λάμπρο μάζεψέ τα και έλα γιατί εγώ τερμάτισα τον πόλεμο με τους Τούρκους» και ο Λάμπρος σε μια υποτεταγμένη Ελλάδα με την περίφημη φανέρωσή του –έτσι ονομάζεται το μανιφέστο του, Φανέρωση- είπε το περίφημο:
«Αν η Αικατερίνη υπέγραψε, ο Λάμπρος δεν υπογράφει, δεν υποκύπτει».
Την Ελλάδα την εκφράζουν τρία πράγματα: πρώτον το «μολών λαβέ» του Λεωνίδα, δεύτερον η απάντηση που έδωσε ο Κωνσταντίνος ο Παλαιολόγος στο Μεχμέτ το Β΄ , δεν είναι σωστό να λέμε Μωάμεθ, «τον δε την πόλιν συ δούναι ουκ εμού ούτε άλλου των κατοικούντων εν ταύτη, κοινή γαρ γνώμη αυτοπροαιρέτως αποθανούμεν και ου φεισόμεθα της ζωής ημών» και τρίτον η απάντηση που εισέπραξε ο ναύαρχος Χάμελτον από τον Γέρο του Μωριά όταν του πρότεινε συμβιβασμό και ο Γέρος του Μωριά του είπε:
«Εμείς συμβιβασμό δεν κάνουμε. Ελευθερία ή Θάνατος. Καπετάν Άμιλτον ο Βασιλιάς μας σκοτώθηκε, συνθηκολόγηση δεν υπόγραψε και η φρουρά του εξακολουθεί τον πόλεμο εναντίον των κατακτητών και η φρουρά του Βασιλέως και τα φρούρια του Βασιλέως εξακολουθούν να είναι άπαρτα» και λέει ο Χάμιλτον: «και ποία είναι η φρουρά και ποία είναι τα φρούρια;» και ο Γέρος του Μωριά του απαντά:
«Η φρουρά είναι οι κλέφτες και φρούρια τα βουνά, το Σούλι και η Μάνη».
Και ο Χάμιλτον, γράφει ο Γέρος, δεν ομίλησε.
Εάν μιλούσαμε έτσι στους ξένους δε θα τολμούσαν να μας μιλήσουν και να μας αντιμιλήσουν. Αλλά δυστυχώς η Ελλάς σήμερα δεν είναι η Ελλάδα των κλεφτών και των αρματολών, είναι δυστυχώς η Ελλάδα των κλεφτών και των αμαρτωλών.
Η αμαρτία είναι, και όταν λέω αμαρτία την εννοώ και με την αρχαία και με τη χριστιανική σημασία, το σαράκι που έφαγε την αυτοκρατορία της Κωνσταντινουπόλεως, η αμαρτία είναι και το μαράζι που τρώει τη σύγχρονη Ελλάδα.
Θα μου πείτε, τα λέω εγώ και ξεχνάω αυτό που είπε ο Χριστός «ο αναμάρτητος πρώτος τον λίθον βαλέτω».
Όχι βέβαια. Όλοι έχουμε κάνει λάθη. Αλλά τουλάχιστον εμείς οι πολίτες τα λάθη τα πληρώσαμε και τα πληρώνουμε, και τα πληρώνουμε πολύ βαριά.
Διότι τα λάθη των πολιτικών είναι αμαρτίες που δεν παιδεύουν αυτούς ούτε τα τέκνα τους, παιδεύουν εμάς τους πολίτες.
Αλλά καλά κάνουν και μας παιδεύουν γιατί οι πολιτικοί, η εκλογή δηλαδή των πολιτικών, η επιλογή των πολιτικών είναι ευθύνη των πολιτών.
Ας μάθουν οι πολίτες να επιλέγουν σωστά, ώστε να έχουμε γκεσέμια ικανά να μας οδηγήσουν προς τα μπροστά.
10) Τελικά μπορούμε να είμαστε ήσυχοι μόνο όταν είμαστε ανήσυχοι;
--Στον άνθρωπο είναι απαραίτητη η ανάπαυση.
Επικίνδυνη είναι η επανάπαυση.
Δεν φοβήθηκα στη ζωή μου ποτέ, όταν είδα τον Έλληνα να ανησυχεί.
Φοβόμουν πάντοτε τον Έλληνα που έλεγε «καλά είμαι εδώ, καλά την έχω βολέψει» και για να το πω πιο παραστατικά ενθυμούμαι μια συζήτηση που είχα με κάτι κτηνοτρόφους όταν άρχισε η πρώτη τροφοδότηση με τα κονδύλια της ΕΟΚ.
Τους είπα: «γιατί σπαταλάτε το χρήμα αυτό ζητώντας από το νομάρχη να σας κάνει έργα τα οποία δεν είναι αποδοτικά;». Η απάντηση ήταν: «Δε βαριέσαι», «Μα πως δε βαριέμαι, το χειμώνα σου λεώ τα έργα αυτά θα χαλάσουν», «Θα τα ξαναφτιάξουμε», «Με τι;», «Με χρήματα που θα μας δώσει ο Νομάρχης», «Και που θα τα βρει ο Νομάρχης;», «Έχει η ΕΟΚ», «Και όταν κάποτε η ΕΟΚ πάψει να μας δίνει;», τότε τους έπιασε το θρησκευτικό «Έχει ο θεός».
Ε, ακούστε να σας πω. Ο Θεός δεν είναι βουλευτής μας στον ουρανό να μας κάνει ρουσφέτια .
Σήμερα ακούω πολλούς να λένε «ο Θεός να βάλει το χέρι Του». Το εύχομαι αλλά προσεύχομαι αυτή τη φορά ο Θεός να βάλει το χέρι Του υπό μορφή μπουνιάς, γιατί μας χρειάζεται.
ΣΑΡΑΝΤΟΣ ΚΑΡΓΑΚΟΣ
[ΣΗΜ 1. Βιογραφικό σημείωμα (του ιδίου) εδώ.]
[ΣΗΜ 2.. Η συνέντευξη δόθηκε στα μέλη της Συντακτικής Ομάδας του προαναφερθέντος ιστοτόπου, Ρούντα Γεώργιο και Σταυρόπουλο Ζώη και με τον τίτλο "Ο Θεός να βάλει το χέρι του… υπό μορφή μπουνιάς, γιατί μας χρειάζεται!" δημοσιεύθηκε την Τετάρτη 2 Ιουνίου 2010.]
Ετικέτες
Αναδημοσιεύσεις,
Γλώσσα,
Εκπαίδευσι,
ΕΛΛΑΣ,
Θεός,
Όχι,
Παιδεία,
Πατριωτισμός,
Σαράντος Καργάκος,
Συνεντεύξεις
Δευτέρα 20 Απριλίου 2015
Μία προσωπική πρότασι για γραπτή δοκιμασία στο μάθημα της νεοελληνικής γλώσσας (Έκθεσι-Έκφρασι) Α΄ Λυκείου. Una proposta “light” per una prova scritta nel corso di lingua neogreca. Classe: Prima di Scuola Superiore (Liceo Classico).
Α. ΚΕΙΜΕΝΟ
[Σε εκπαιδευτικό «site» φιλοξενήθηκε το παρακάτω άρθρο:]
Οι μαθητές έχουν άποψη για την εμφάνιση των εκπαιδευτικών και την εκφράζουν
H έρευνα που παρουσιάζεται από το
σάιτ www.fresheducation.gr αφορά τις απόψεις μαθητών Γυμνασίου και Λυκείου
σχετικά με το ερώτημα: “Ποιον θεωρούν καλό καθηγητή». Η συγκεκριμένη έρευνα με
σωστό μεθοδολογικό πλαίσιο,( δείγμα, πρωτότυπο ερευνητικό ερώτημα,
αποδελτιώσεις κ.ά) ανέδειξε σημαντικά στοιχεία για τη γνώμη που έχουν οι
μαθητές για το profil του καλού εκπαιδευτικού.
Οι μαθητές Λυκείου θεωρούν ως πιο
σημαντικό προσόν του καλού καθηγητή το να είναι φιλικός και να βρίσκεται
«κοντά στο μαθητή». Οι μαθητές του Γυμνασίου με τον αυθορμητισμό της
ηλικίας κάποιες φορές αγγίζουν τα όρια του ευτράπελου
Στην αρχή παρουσιάζονται οι απόψεις
των μαθητών του Λυκείου και έπειτα οι απόψεις των μαθητών του Γυμνασίου.
Ο “καλός” καθηγητής (απόψεις
μαθητών)
ΠΟΙΟΝ ΘΕΩΡΩ ΚΑΛΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΚΑΙ ΓΙΑΤΙ
Απόψεις μαθητών
Έρευνα, στην οποία συμμετείχαν τα
παρακάτω σχολεία:
Υπεύθυνη: Χριστίνα Πετροπούλου
Tα στοιχεία που παρουσιάζονται στη
συνέχεια προέκυψαν από έρευνα που πραγματοποιήθηκε στα παρακάτω σχολεία της
Δωδεκανήσου: Βενετόκλειο 1ο Λύκειο Ρόδου, Γυμνάσιο- Λ.Τ. Λειψών, Γυμνάσιο- Λ.Τ.
Χάλκης, Γυμνάσιο- Λ.Τ. Ολύμπου Καρπάθου, Γυμνάσιο Νισύρου, 2ο Γυμνάσιο Λέρου,
Γυμνάσιο Αστυπάλαιας, Λύκειο Ιαλυσού, Λύκειο Αφάντου, Λύκειο Αντιμάχειας,
Γυμνάσιο Αντιμάχειας.
Τα χαρακτηριστικά που κατά τη γνώμη
των μαθητών συνθέτουν το προφίλ του καλού καθηγητή, ίσως οδηγήσουν πολλούς από
εμάς να αναθεωρήσουμε σημαντικά τη στάση μας απέναντι στους μαθητές μας
και στον τρόπο άσκησης των καθηκόντων μας.
Στη συντριπτική πλειονότητά τους οι
μαθητές θεωρούν ως πιο σημαντικό προσόν του καλού καθηγητή το να είναι φιλικός
και να βρίσκεται «κοντά στο μαθητή». Αυτή η συχνά επαναλαμβανόμενη φράση
μεταφράζεται σε διάφορες συμπεριφορές.
Στο να συμβουλεύει τους μαθητές, όχι
μόνο σε θέματα σχολικά αλλά και σε προσωπικά τους, να κατανοεί τις
ιδιαιτερότητες της ηλικίας τους, να τους σέβεται και να κερδίζει – όχι να
απαιτεί- το δικό τους σεβασμό, να μην τους ειρωνεύεται, να τους ενθαρρύνει, να
τους εμψυχώνει και να αποκτά την εμπιστοσύνη τους, ακόμα και να αφιερώνει χρόνο
στους μαθητές του όχι μόνο στην τάξη αλλά και στο διάλειμμα .
Συναφές με τον προηγούμενο δείκτη
είναι το χαρακτηριστικό που ακολουθεί . Τα παιδιά θέλουν ο καθηγητής τους να
είναι χαμογελαστός, καταδεκτικός, με χιούμορ, να κάνει ευχάριστο και όχι βαρετό
και κουραστικό μάθημα.
Στο γνωστικό τομέα ανήκει το τρίτο-
μόλις- στη σειρά προτεινόμενο γνώρισμα του καλού καθηγητή, σύμφωνα με το οποίο
πρέπει να έχει μεταδοτικότητα, να γίνεται κατανοητός στους μαθητές και να
καταφέρνει να προσελκύει το ενδιαφέρον τους στο μάθημα.
Πάλι σχετικό με τη συμπεριφορά του
και όχι με τη γνωστική του επάρκεια ακολουθεί το αμέσως επόμενο χαρακτηριστικό
του καλού καθηγητή , που είναι το να μπορεί να επιβάλλει την τάξη με τρόπο
πειστικό και ήρεμο, δυναμικά αλλά όχι αυταρχικά, με άλλα λόγια να είναι όπως
και όσο πρέπει αυστηρός. Αυτό μας επιβεβαιώνει το γεγονός ότι τα παιδιά έχουν
ανάγκη να ξέρουν τα όριά τους.
Επίσης θέλουν ο καθηγητής να είναι
δίκαιος, αμερόληπτος απέναντι στους μαθητές και να μην κάνει διακρίσεις
υπέρ των καλών μαθητών.
Το να γνωρίζει καλά το αντικείμενό
του φαίνεται πως δεν είναι από τα σπουδαιότερα κριτήρια των μαθητών, εφόσον
εμφανίζεται μόλις μετά από όλα τα προηγούμενα. Αυτό ισχύει είτε επειδή θεωρούν
αυτονόητη τη γνωστική επάρκεια των καθηγητών, είτε ίσως επειδή σημαντικότερο
ρόλο στη ζωή τους , στη δεδομένη ηλικιακή φάση παίζει η συναισθηματική επαφή
και η σχέση , που μπορεί να προσφέρει τη βάση για τη δόμηση της γνώσης,
δημιουργώντας θετική προδιάθεση.
Το να κατανοεί το φόρτο εργασίας των
μαθητών και να μην τους αναθέτει υπερβολικά πολλές ασκήσεις , με άλλα λόγια να
μην είναι ασύμμετρα με τις δυνατότητές τους απαιτητικός, ακολουθεί αμέσως μετά.
Να είναι ευγενικός και υπομονετικός
, χωρίς όμως να τον εκμεταλλεύονται τα παιδιά, καθώς και να μην είναι φυγόπονος
στη δουλειά του σχολιάζεται επίσης.
Να μην θεωρεί ο καθηγητής τον εαυτό
του αυθεντία και να δέχεται τα λάθη του είναι επίσης μια αξιοσημείωτη
παρατήρηση των μαθητών, όπως και το να αξιολογεί όχι με βάση το αποτέλεσμα αλλά
με βάση την προσπάθεια του μαθητή (εδώ θίγουν ζητήματα ατομοκεντρικής
αξιολόγησης)
Όλα τα παραπάνω ίσως να ήταν και
αναμενόμενα ως ένα βαθμό. Από την άλλη, παρατηρούμε σε παιδιά μικρότερων
ηλικιών (γυμνάσιο) μια έμφαση στην πρακτική- επιφανειακή πλευρά της
σχέσης μεταξύ μαθητή – καθηγητή και λιγότερο προβληματισμό πάνω στην
επικοινωνιακή- κοινωνική διάσταση της σχέσης. Ίσως λόγω μεγαλύτερης ηλικιακής
απόστασης από τους καθηγητές τους και λόγω χαμηλότερου βαθμού ωριμότητας να μην
έχουν προσδοκίες ανάπτυξης φιλικής σχέσης με τους καθηγητές, τους οποίους
εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν με κάποιο δέος.
Δηλαδή, πολλές απαντήσεις
γυμνασιόπαιδων είναι καθαρά χρησιμοθηρικές και συχνά καθρεφτίζονται σε αυτές με
διαφάνεια, τα προσωπικά βιώματα αυτού που δίνει την απάντηση.
Συναντάμε έτσι απόψεις, που φωτογραφίζουν
τον αυθορμητισμό της ηλικίας και που κάποιες φορές αγγίζουν τα όρια του
ευτράπελου, όπως: Ο καλός καθηγητής
οργανώνει εκπαιδευτικές εκδρομές
Μας αφήνει να παίζουμε και να
κάνουμε ό,τι θέλουμε
Κάνει κενά (!!!)
Δεν βάζει απουσίες (!!!)
Δεν είναι παλαιών αρχών
Δεν μας χτυπάει (!!!)
Δεν είναι τζαμπατζής (;;;)
Τελειώνει γρήγορα την παράδοση του
μαθήματος
Μας λέει ιστορίες από τα παιδικά του
χρόνια (!!!)
Δε δουλεύει για το χρήμα
Δεν μας αντιμετωπίζει σα
«φυλακιΖΟμενους»
Είναι ο εαυτός του ( με ό,τι αυτό
υπονοεί)
Μας αφήνει να πηγαίνουμε τουαλέτα
(!! )
Δεν κολλάει στις λέξεις …;
Την υπέρβαση όμως κάνουν κάποιες-
και όχι σπάνιες- απαντήσεις , που μας αιφνιδιάζουν με το αναπάντεχο του
περιεχομένου τους , όπως :
Ο καλός καθηγητής είναι σαν τον
Αϊνστάιν ή τους άλλους αρχαίους ποιητές
Και ακόμα πιο πέρα, σε διάφορες
παραλλαγές , που αντανακλούν τις ιδιαίτερες προτιμήσεις των γραφόντων,
με έντονο το στοιχείο του ασυνειδητοποίητου, αναδυόμενου και υπό διαμόρφωση
κοινωνικού ρατσισμού , που καλλιεργείται μέσα από το κυρίαρχο γυναικείο
πρότυπο, όπως αυτό προβάλλεται από τα Μέσα ενημέρωσης, διαβάζουμε ότι ο καλός
καθηγητής :
Πρέπει να είναι καθηγήτρια όμορφη
και sexy
Να είναι ψηλή , ξανθιά, γαλανομάτα
με ωραίο σώμα
ΔΕΙΤΕ ΟΛΗ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΔΩ:
ΔΕΙΤΕ ΟΛΗ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΔΩ:
Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:
1. Τι γνώμη έχετε για
τον τίτλο:
Οι μαθητές έχουν άποψη για την εμφάνιση των εκπαιδευτικών και την εκφράζουν
2. Τι είδους απόψεις, σύμφωνα με το κείμενο, εξέφρασαν οι μαθητές Γυμνασίων και πώς εξηγείται;
2. Τι είδους απόψεις, σύμφωνα με το κείμενο, εξέφρασαν οι μαθητές Γυμνασίων και πώς εξηγείται;
3α. Να αντικαταστήσετε τις παρακάτω λ. του κειμένου με ένα συνώνυμο:
ανέδειξε προσόν αυθορμητισμό ευτράπελου αναθεωρήσουμε
3β. Να βρείτε 1 αντώνυμο για τις λέξεις:
αμερόληπτος φυγόπονος σπάνιες επιφανειακή ιδιαίτερες
4. Προτείνετε 1 ελληνική για τις αντίστοιχες
περιπτώσεις ξένων λέξεων του κειμένου:
σάιτ, profil, τουαλέτα, χιούμορ, Sexy
5. Να αναπτύξτε ελεύθερα την δική σας γνώμη επι του θέματος, σε
ένα κείμενο 200 περίπου λέξεων.
© 2015 Αλέξανδρος
Σοϊλεμέζης
Ετικέτες
Γλώσσα,
Διδακτικές προτάσεις,
Έκθεση-Έκφραση,
Κείμενα,
Λύκειο,
Νεοελληνικά,
Liceo,
Lingua Neogreca,
Prove scritte
Σάββατο 5 Νοεμβρίου 2011
Ημέτερον το kudos! Και αιώνιον το κύδος για την παγκόσμια προσφορά της Ελληνικής. “Kudos”, parola inglese (una ancora) di origine …omerica!
[Ελληνικόν -δάνειον και- το kudos! (έστω και αγγλιστί -τουλάχιστον ως λέξις)]Πρό ημερών ο δευτερότοκος γιός μου και για τις ανάγκες του σχολείου του ζήτησε την συνδρομή μου (πιο πολύ για επιβεβαίωσι) σε μια άσκησι στο μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών. Η άσκησι από εισαγωγικό κεφάλαιο του εγχειριδίου της Α΄ τάξης Γυμνασίου, στόχευε στην αναζήτησι ελληνικών στην καταγωγή λέξεων που επιβιώνουν στην σημερινή Αγγλική ή σε άλλες ξένες γλώσσες.
Στην ολιγόλεπτη μεταξύ μας συζήτησι που ακολούθησε, μου έδειξε το βιβλίο και το τετράδιό του, όπου διαπίστωσα ότι είχε ήδη απαντήση στο 99% των ζητουμένων. Πριν τον αποδεσμεύσω όμως και για να τον επιβραβεύσω που για μια ακόμη φορά κατέφυγε στην…αυθεντία μου, (και άλλοτε του έχω μιλήση για τα απροσμέτρητα γλωσσικά δάνεια της Ελληνικής στην Αγγλική, στην Ιταλική, αλλά και σε άλλες γλώσσες που γνωρίζω πολύ λιγώτερο), του ανέφερα την ελληνικής προέλευσης αγγλική/αμερικάνικη λέξι kudos και αφού του εξήγησα την ετυμολογική διαδρομή της από τις αμμουδιές του Ομήρου, του υπέδειξα ενθέρμως να την συμπεριλάβη τελευταία στις άλλες ορθές απαντήσεις του στην άσκησι του σχολείου.
Ο πιτσιρικάς, όμως δεν έδειξε και πολύ εντυπωσιασμένος από την την ανακάλυψι και ακόμη λιγότερο από την υπόδειξί μου (ίσως και επειδή τυγχάνει από πρώτο χέρι πληροφορημένος και για κάποιες αιρετικές μου εν γένει απόψεις!). Με έναν αέρα σιγουριάς, μια φυσικότητα, (ξέρετε, εκείνη η καθολική απουσία συναίσθησης του κινδύνου που χαρακτηρίζει τα νιάτα), μου λέει:
-- Καλά! Εγώ προτιμώ να γράψω στην καθηγήτρια την λέξι mill. Είναι φυσικά η ελληνική λέξι μύλος!
Μετά από ένα κινηματογραφικό πάγωμα της εικόνας μου (πιθανόν και με το στόμα μισάνοικτο), έσπευσα, αφού του χάιδεψα το κεφάλι σε ένδειξι ηθικής επιβράβευσης και παραδοχής, να του υποδείξω (με συνοπτικές διαδικασίες) ως πιο δόκιμη για τον συσχετισμό με το mill την αρχαιοελληνική λέξι μύλη και απεσύρθην κάπως σαν βρεγμένος γάτος, εις τα ίδια!
.....................................................................................
Τώρα, από φιλολογική διαστροφή (αλλά και για την τιμή των όπλων) το μόνο που μου μένει, είναι να καταφύγω στην εδραίωσι του ευρήματός μου, της φαινομενικά ξένης λέξης kudos (προφορά: / ΄kjudos/ ). Όχι για την αδιαμφισβήτητη ετυμολογία του, ως δάνειον εκ της ελληνικής, [Θυμίζω μόνο τα ομηρικά χωρία: ὦ Νέστορ Νηληϊάδη μέγα κῦδος Ἀχαιῶν ( Ξ 42) και νίκην καὶ μέγα κῦδος (Θ 176) και τον ωραίο αισχύλειο στίχο: ναών έδωκε κύδος Έλλησιν μάχης (Πέρσαι 455) - και συγγνώμη που δεν παρέθεσα το γ΄ παράδειγμα το αρχαίο κείμενο στο πολυτονικό)], αλλά για την δόκιμη χρήσι του ουσιαστικού αυτού στην σύγχρονη αγγλική γλώσσα:
kudos (προφορά: / ΄kjudos/
Α. Σημασία : Έπαινος και τιμή που λαμβάνεται για ένα κατόρθωμα. (praise and honour received for an achievement). [ Όπως δηλαδή και στ’ αρχαία, όπου η λέξι σημαίνει δόξα, φήμη, τιμή – και μάλιστα αυτή που κατακτάται στον πόλεμο]
Β. Έννοια και συνώνυμες εκφράσεις:
kudos - an expression of approval and commendation; "he always appreciated praise for his work", congratulations, extolment, praise commendation, approval - a message expressing a favorable opinion; "words of approval seldom passed his lips "superlative - an exaggerated expression (usually of praise); "the critics lavished superlatives on it, "encomium, paean, panegyric, pean, eulogy - a formal expression of praise, eulogium, eulogy - a formal expression of praise for someone who has died recently, good word, recommendation, testimonial - something that recommends (or expresses commendation of) a person or thing as worthy or desirable compliment - a remark (or act) expressing praise and admiration
Γ. Και λίγο ακόμα γλωσσικό υλικό γύρω από την χρήσι του:
(kudos Usage Examples)
Παραδείγματα :
a. (Στο γνωστό λεξικό «Oxford E-G» του Σταυρόπουλου) We did the work and he got the kudos
b. (από το διαδίκτυο): She was looking for kudos rather than profit .
Preposition: of
approval: This is the BBC's cultural channel which is stamped with the kudos of intelligentsia approval.
Converse of object
deserve: I believe she deserves kudos for just putting up with some of the drama that comes with her job.
earn: She earned further kudos on a school trip to Devon.
attach: There's a lot of kudos attached to having a presence on the Web!
gain: For him to gain any kudos from the deaths of good men would be loathesome.
win: The game starts with you turning up in town, looking to score some races and win some kudos.
carry: Being the first sportsman to win a reality TV show carries much kudos.
Adjective modifier
huge: The Test team, along with the Live Team, gets a huge kudos from me for that.
much: How much kudos is there really in beating Milan's B team or Ajax on an off day?
political: They don't feel they will get political kudos out of it.
special: This film is outstandingly kitted out in every respect, with special kudos due Abbott's extraordinary editing effort.
major: It still works, which is a major kudos to Apple from a PC person.
more: More kudos must go to Jack Emery, who played Ralph.
Κλπ
Για περισσότερα και για ερωτήσεις τύπου: “Hi, how popular is the expression 'kudos to you' and in what situations would you use it?”
βλ. εδώ.
Κλείνοντας, με την ευκαιρία, μιλώντας για δανεισμούς και χρέη –στο κλίμα των καιρών- ας κάνω μια χαιρέκακη πρότασι (ρητορική αδεία):
Ας ζητήσουμε πίσω από τις ευρωπαϊκές γλώσσες τα ...γλωσσικά μας δάνεια !
(Αυτή θα ήταν παγκοσμίου κλίμακος πολιτιστική χρεοκοπία!!)
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΣΟΪΛΕΜΕΖΗΣ
Ετικέτες
Αγγλική,
Γλώσσα,
Γλωσσικά δάνεια,
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ,
ετυμολογία,
κύδος,
Ξένες Γλώσσες,
Inglese,
Lingua,
Prestiti linguistici
Κυριακή 29 Μαΐου 2011
29 Μαΐου 1453. Άλωσι Κωνσταντινουπόλεως. Ένα κείμενο για την 558η επέτειο. 1 testo e 1 video x il nefasto anniversario della caduta di Costantinopoli
Από τον κ. Καλαμπούκα, διαχειριστή μιας φιλικής σ’ εμάς ιστοσελίδας στο facebook, λάβαμε το παρακάτω επίκαιρο κείμενο. (Ανταποδίδοντας τον εγκάρδιο χαιρετισμό ευχόμαστε μετά από 558 χρόνους και καιρούς -και κάπου 807 απο την πρώτη Άλωσι που κακώς την ξεχάσαμε: Και του χρόνου στην Πόλι!). Λόγω των ενδιαφερόντων γραφομένων και ως καλή αφορμή για διάλογο το αναδημοσιεύουμε.
Μαζί και ένα εκ Τουρκίας βιντεάκι που βρήκαμε στο γιουτιούμπι για να …νευριάσουμε!
Fetih 1453 - İstanbul - Constantinople (Κατάκτηση 1453 - Ιστανμπούλ (= Is tan Pol'n > Εις Την Πόλιν) Κωνσταντινούπολις
Μαύρη επέτειος
Φίλοι μου,
Σήμερα είναι η μαύρη επέτειος της πτώσης της Βασιλεύουσας Κωνσταντινούπολης!
Χαλεπόν γαρ έσεται ου μνήμης δεινών! Δεν πρέπει να ξεχνάμε τις δυστυχίες μας.
Φαντάζεται κανείς τι θα ήταν αυτός ο τόπος σήμερα αν δεν είχε πέσει η πρωτεύουσα του ελληνισμού; Φαντάζεται κανείς σε ποιο επίπεδο πολιτισμού θα βρισκόταν ο κόσμος όλος; Τι δεινά επισώρευσε όχι μόνον στον ελληνισμό, αλλά σ' ολόκληρη την ανθρωπότητα η επικράτηση της λαίλαπας των Οθωμανών;
Επέδραμαν ως πειρατές με στόχο την κατάκτηση όλης της Ευρώπης. Και, βέβαια, το μέγα εμπόδιο για τα σχέδιά τους υπήρξε το πολυεθνικό, αλλά ελληνογενές Βυζάντιο, η πολύχρυση Βυζαντινή αυτοκρατορία, που ήθελαν πρώτα να λεηλατήσουν τα στίφη των Τούρκων πειρατών!
Στις 29 Μαϊου 1453 η Πόλις εάλω! Έπεσε η Κωνσταντινούπολη! Στην Πύλη Ρωμανού έπεσε με το σπαθί στο χέρι πολεμώντας ο τελευταίος Έλληνας Αυτοκράτορας, ο Κωνσταντίνος ο ΙΑ΄, ο Παλαιολόγος, κι έγινε θρύλος! Λένε πως στις τελευταίες του στιγμές, όταν πλέον δεν έμειναν Έλληνες μαχητές τριγύρω, φώναξε: "Δεν υπάρχει ένας Έλληνας να μου πάρει το κεφάλι;"
Υπήρχε προδοσία και τότε. Κάποιοι άνοιξαν την Πύλη Ρωμανού και πέρασαν μέσα τα αλλοσούσουμα στίφη των Μογγόλων βασιβουζούκων. Υπήρχαν πάντα οι Βερέμηδες, οι Τατσόπουλοι, οι ιδιοτελείς προδότες! Τότε άνοιξαν την Πύλη. Οι σύγχρονοί μας τώρα επεδίωξαν την πλύση εγκεφάλου των Ελλήνων, προσπαθώντας με ένα κατάπτυστο "ντοκιμαντέρ" να μας πείσουν ότι θα μας συνέφερε μια νέα υποταγή του ελληνισμού στους Τούρκους...
Τα είπαμε κι άλλοτε αυτά, δε θα επεκταθούμε πάλι. Τη μνήμη σας φίλοι ζητώ: Χαλεπόν γαρ έσεται ου μνήμης δεινών! Δεν πρέπει να ξεχνάμε τις δυστυχίες μας!..
Οι Οθωμανοί κατέλυσαν τότε τον Ελληνικό πολιτισμό. Έκαψαν όλα τα βιβλία. Προσπάθησαν να αφανίσουν τη γλώσσα των προγόνων μας, να μη μείνει ίχνος που να μαρτυρά την ιστορία του λαού μας για χιλιάδες χρόνια.
Αλλά το ίδιο δεν επεχείρησε και το "ντοκιμαντέρ" του Βερέμη στον SKY ; Δε δήλωσε ότι στην Ελλάδα ο λαός δε γνώριζε ελληνικά; (Τα δημοτικά τραγούδια, τα ακριτικά έπη σε ποια γλώσσα γράφτηκαν λοιπόν; Ο Ρήγας Φεραίος σε ποια γλώσσα έγραψε; Ο Κολοκοτρώνης σε ποια γλώσσα έγραψε; Ο Στρατηγός Μακρυγιάννης; Κι αν έγραφαν αυτοί στα ελληνικά, σε ποιους απευθυνόταν τα γραπτά τους αν δε μιλούσε ο λαός τη γλώσσα μας;).
Και τότε, πριν και μετά την άλωση, εμφανίστηκαν προδότες. Ο Μιχαήλ Κριτόβουλος, που είχε προσχωρήσει στο στρατόπεδο των Τούρκων, περιγράφει τα γεγονότα από το πρίσμα ενός υπηκόου της νέας Οθωμανικής Αυτοκρατορίας! Βίοι παράλληλοι!..
Πρέπει να γίνει συνείδηση, φίλοι, ότι όταν μιλάμε για τη γλώσσα μας, μιλάμε με τον πιο ουσιαστικό τρόπο για το έθνος των Ελλήνων. Το χαρακτηριστικό ενός έθνους είναι η γλώσσα και γι' αυτό οι εκάστοτε προδότες τη γλώσσα μας στοχεύουν. Η γλώσσα μας εκφράζει τα ιδανικά του λαού μας, τις επιδιώξεις του, τα έργα και το επίπεδο πολιτισμού του.
Η γλώσσα μας ανέπτυξε τη φιλοσοφία, τις επιστήμες και τα γράμματα, το σύνολο του παγκόσμιου ελληνικού πολιτισμού. Και ο πολιτισμός μας εξέφραζε πάντα το έθνος των Ελλήνων.
Επομένως, η γλώσσα μας είναι η ταυτότητά μας.
Ας τη διαφυλάξουμε!
Ας προσπαθήσουμε όλοι να δείξουμε στους αφελείς και τους ανώριμους ξενομανείς, που εκφράζονται με greeklish, ότι υπηρετούν με τη βλακώδη άγνοιά τους όλους εκείνους που επιβουλεύονται τον ελληνισμό!
Η μνήμη των δεινών της Άλωσης ας μας φωτίζει στη δύσκολη πορεία μας σήμερα!
Σας στέλνω εγκάρδιο χαιρετισμό!
Θόδωρος Καλαμπούκας
Μαζί και ένα εκ Τουρκίας βιντεάκι που βρήκαμε στο γιουτιούμπι για να …νευριάσουμε!
Fetih 1453 - İstanbul - Constantinople (Κατάκτηση 1453 - Ιστανμπούλ (= Is tan Pol'n > Εις Την Πόλιν) Κωνσταντινούπολις
Μαύρη επέτειος
Φίλοι μου,
Σήμερα είναι η μαύρη επέτειος της πτώσης της Βασιλεύουσας Κωνσταντινούπολης!
Χαλεπόν γαρ έσεται ου μνήμης δεινών! Δεν πρέπει να ξεχνάμε τις δυστυχίες μας.
Φαντάζεται κανείς τι θα ήταν αυτός ο τόπος σήμερα αν δεν είχε πέσει η πρωτεύουσα του ελληνισμού; Φαντάζεται κανείς σε ποιο επίπεδο πολιτισμού θα βρισκόταν ο κόσμος όλος; Τι δεινά επισώρευσε όχι μόνον στον ελληνισμό, αλλά σ' ολόκληρη την ανθρωπότητα η επικράτηση της λαίλαπας των Οθωμανών;
Επέδραμαν ως πειρατές με στόχο την κατάκτηση όλης της Ευρώπης. Και, βέβαια, το μέγα εμπόδιο για τα σχέδιά τους υπήρξε το πολυεθνικό, αλλά ελληνογενές Βυζάντιο, η πολύχρυση Βυζαντινή αυτοκρατορία, που ήθελαν πρώτα να λεηλατήσουν τα στίφη των Τούρκων πειρατών!
Στις 29 Μαϊου 1453 η Πόλις εάλω! Έπεσε η Κωνσταντινούπολη! Στην Πύλη Ρωμανού έπεσε με το σπαθί στο χέρι πολεμώντας ο τελευταίος Έλληνας Αυτοκράτορας, ο Κωνσταντίνος ο ΙΑ΄, ο Παλαιολόγος, κι έγινε θρύλος! Λένε πως στις τελευταίες του στιγμές, όταν πλέον δεν έμειναν Έλληνες μαχητές τριγύρω, φώναξε: "Δεν υπάρχει ένας Έλληνας να μου πάρει το κεφάλι;"
Υπήρχε προδοσία και τότε. Κάποιοι άνοιξαν την Πύλη Ρωμανού και πέρασαν μέσα τα αλλοσούσουμα στίφη των Μογγόλων βασιβουζούκων. Υπήρχαν πάντα οι Βερέμηδες, οι Τατσόπουλοι, οι ιδιοτελείς προδότες! Τότε άνοιξαν την Πύλη. Οι σύγχρονοί μας τώρα επεδίωξαν την πλύση εγκεφάλου των Ελλήνων, προσπαθώντας με ένα κατάπτυστο "ντοκιμαντέρ" να μας πείσουν ότι θα μας συνέφερε μια νέα υποταγή του ελληνισμού στους Τούρκους...
Τα είπαμε κι άλλοτε αυτά, δε θα επεκταθούμε πάλι. Τη μνήμη σας φίλοι ζητώ: Χαλεπόν γαρ έσεται ου μνήμης δεινών! Δεν πρέπει να ξεχνάμε τις δυστυχίες μας!..
Οι Οθωμανοί κατέλυσαν τότε τον Ελληνικό πολιτισμό. Έκαψαν όλα τα βιβλία. Προσπάθησαν να αφανίσουν τη γλώσσα των προγόνων μας, να μη μείνει ίχνος που να μαρτυρά την ιστορία του λαού μας για χιλιάδες χρόνια.
Αλλά το ίδιο δεν επεχείρησε και το "ντοκιμαντέρ" του Βερέμη στον SKY ; Δε δήλωσε ότι στην Ελλάδα ο λαός δε γνώριζε ελληνικά; (Τα δημοτικά τραγούδια, τα ακριτικά έπη σε ποια γλώσσα γράφτηκαν λοιπόν; Ο Ρήγας Φεραίος σε ποια γλώσσα έγραψε; Ο Κολοκοτρώνης σε ποια γλώσσα έγραψε; Ο Στρατηγός Μακρυγιάννης; Κι αν έγραφαν αυτοί στα ελληνικά, σε ποιους απευθυνόταν τα γραπτά τους αν δε μιλούσε ο λαός τη γλώσσα μας;).
Και τότε, πριν και μετά την άλωση, εμφανίστηκαν προδότες. Ο Μιχαήλ Κριτόβουλος, που είχε προσχωρήσει στο στρατόπεδο των Τούρκων, περιγράφει τα γεγονότα από το πρίσμα ενός υπηκόου της νέας Οθωμανικής Αυτοκρατορίας! Βίοι παράλληλοι!..
Πρέπει να γίνει συνείδηση, φίλοι, ότι όταν μιλάμε για τη γλώσσα μας, μιλάμε με τον πιο ουσιαστικό τρόπο για το έθνος των Ελλήνων. Το χαρακτηριστικό ενός έθνους είναι η γλώσσα και γι' αυτό οι εκάστοτε προδότες τη γλώσσα μας στοχεύουν. Η γλώσσα μας εκφράζει τα ιδανικά του λαού μας, τις επιδιώξεις του, τα έργα και το επίπεδο πολιτισμού του.
Η γλώσσα μας ανέπτυξε τη φιλοσοφία, τις επιστήμες και τα γράμματα, το σύνολο του παγκόσμιου ελληνικού πολιτισμού. Και ο πολιτισμός μας εξέφραζε πάντα το έθνος των Ελλήνων.
Επομένως, η γλώσσα μας είναι η ταυτότητά μας.
Ας τη διαφυλάξουμε!
Ας προσπαθήσουμε όλοι να δείξουμε στους αφελείς και τους ανώριμους ξενομανείς, που εκφράζονται με greeklish, ότι υπηρετούν με τη βλακώδη άγνοιά τους όλους εκείνους που επιβουλεύονται τον ελληνισμό!
Η μνήμη των δεινών της Άλωσης ας μας φωτίζει στη δύσκολη πορεία μας σήμερα!
Σας στέλνω εγκάρδιο χαιρετισμό!
Θόδωρος Καλαμπούκας
Δευτέρα 13 Σεπτεμβρίου 2010
Ούτε Μουντομπάσκετ, ούτε τουρκομπάσκετ, ούτε κάν μπάσκετ 2. Παρα-φιλολογική ματιά ή παίζοντας με τις λέξεις στον ελλαδικό βαρβαρισμό
Με την νίκη της ομάδας των ΗΠΑ εναντίον της Τουρκίας με 81-64 έληξε προ ολίγου το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Καλαθοσφαίρισης που διεξήχθη στην Τουρκία. Η επιτυχία των Αμερικανών ήταν αναμενόμενη αφού η 12άδα τους περιλάμβανε επαγγελματίες του ΝΒΑ και είχε διαφορά –τουλάχιστον σε έμψυχο υλικό- από όλες τις άλλες ομάδες που συμμετείχαν εφέτος και φυσιολογικά τερμάτισε πρώτη και αήττητη. Βεβαίως έπρεπε να περιμένουν 16 ολόκληρα χρόνια για να ξαναβρεθούν (μετά από το 1994) στην κορφή του κόσμου –ενώ δύσκολα θα ξεχάσουν και τον προ τετραετίας αποκλεισμό τους από την ελληνική μας ομάδα.Οι Τούρκοι ευνοημένοι και από τον παράγοντα έδρα έκαναν το καλύτερο δυνατό που μπορούσαν και μετά από την περιπετειώδη νίκη τους επι των Σέρβων (με 83-82) στον ημιτελικό, κατέκτησαν το ασημένιο μετάλλιο (για δεύτερη φορά στην ιστορία του αθλήματος σε μεγάλη διοργάνωσι, αφού ήταν πάλι δεύτεροι στο Ευρωπαϊκό του 2001 -στην ίδια πάλι έδρα τους). [Για το «Τουρκομπάσκετ» του τίτλου, ίσως έγινε τώρα πιο κατανοητή η ειρωνική διατύπωσι «ούτε τουρκομπάσκετ», με την έννοια πως, όπως προεξοφλούσαμε μετά την ήττα μας, δεν επρόκειτο για καμμία απόλυτη κυριαρχία των γειτόνων στο άθλημα, αφού δεν θα κατακτούσαν και τον τίτλο]
Έκπληξι στην 3η θέσι η Λιθουανία που βρήκε στον ημιτελικό τους απογοητευμένους και κουρασμένους Σέρβους.
Για την αποτυχία της ελληνικής ομάδας τα είπαμε στην προηγούμενη ανάρτησι. Να προσθέσουμε πως στην συνολική πορεία και εμφάνισι δεν θεωρούμε σκοτεινό σημείο (ούτε φυσικά δικαιολογία) τα επεισόδια με την Σερβία στο τουρνουά Ακρόπολις, αλλά το παιχνίδι με την Ρωσία. Εκεί όπου παίξαμε αδιάφορα επιδιώκοντας την …ήττα (??), προκειμένου να …επιλέξουμε αντίπαλο (σχεδιάζαμε να πετύχουμε την Γαλλία).
[Εν προκειμένω κάτι πρέπει να γίνη και με το σύστημα των αγώνων που επιτρέπει μεταξύ άλλων και αυτά τα απαράδεκτα για την αθλητική ιδέα (όποιο ρετάλι της παραμένει σώο στην εποχή μας) πράγματα].
Πάμε και στις παρα-φιλολογικές μας παρατηρήσεις.
Από τον προηγούμενο τελικό του Παγκόσμιου Πρωταθλήματος στην Ιαπωνία έλεγα στους μαθητές μου την αιρετική άποψι πως σε εκείνον τον τελικό είχαμε βοηθήση και με άλλο τρόπο την ισάξια με εμάς ομάδα της Ισπανίας να μας συντρίψη με 70-47 και να στεφθή παγκόσμια πρωταθλήτρια πρώτη φορά στην ιστορία της. Πώς; Όχι μόνο με την ψυχοσωματική μας κατάρρευσι από την φοβερή υπερπροσπάθεια του απίστευτου 101-95 εναντίον της αμερικάνικης υπερδύναμης, αλλά και με το …υποβαθμισμένο γλωσσικό μας αισθητήριο!
Είχαμε και μια γλωσσική απέναντί τους κατωτερότητα: Ονομάζαμε μόνοι εμείς, (αθλητές, παράγοντες, φίλαθλοι, ακόμα και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας μας) από όλους τους αντιπάλους τους εκείνο το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Καλαθοσφαίρισης στην Ιαπωνία με μια λέξι-προϊόν λεξιλογικής τροποποίησης που δείχνει πολλά για το γλωσσικό μας επίπεδο, «Μουντομπάσκετ». Μια λέξι που οι νεοέλληνες αθλητικογράφοι και τηλε-παρουσιαστές έπλασαν από τον συμφυρμό της άλλης λέξης που πιο πριν οι ίδιοι επέβαλαν για το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου, τον όρο «Μουντιάλ», και τον βαρβαρισμό «μπάσκετ» .
Έχουμε δηλαδή την ετυμολόγησι: Μουντομπάσκετ < το λατινογενές mundo + το αγγλικό basket < Ισπ. Mundial + Αγγλ. Basketball. Πρόκειται με πιο απλά λόγια μια λέξι φτιαγμένη από το ομόρριζο της ισπανικής λέξης mundial και το α΄ μισό της αγγλικής basketball. Ήταν δηλαδή (όπως πάνω-κάτω συμβαίνει με τους λατινοαμερικάνους στο ποδόσφαιρο, και κυρίως τους Βραζιλιάνους, όταν το Παγκόσμιο Κύπελλο το ονομάζουμε … Μουντιάλ) σαν να αναγνωρίζαμε στους αντιπάλους μας, μέσω της γλώσσας, μια κάποια υπεροχή στο συγκεκριμένο σπορ.
Και εδώ ας σταθούμε μια στιγμή. Ξέραμε πως το μεγαλείο της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς φαίνεται και στην γλώσσα, η οποία γλώσσα πέρα από τον εκφραστικό πλούτο και την αξεπέραστη δύναμι περιγραφής που επέδειξε κατά τις εποχές της υψηλής της καλλιέργειας (προκλασσική, κλασσική, ύστερη Αρχαιότητα, ρωμαιοκρατία, ακόμα και στο Βυζάντιο), απέδειξε την ποιοτική της υπεροχή με τον ανυπολόγιστο ακόμα γλωσσικό δανεισμό της προς όλες τις γλώσσες του κόσμου και δή αυτές του κυρίαρχου Δυτικού πολιτισμού, και παραμένει αστείρευτη πηγή από όπου ο σύγχρονος κόσμος (συχνά -είναι αλήθεια- και με την μεσολάβησι της λατινικής) προμηθεύεται την πρώτη ύλη για την απόδοσι νέων αφηρημένων όρων ή την ονοματοδοσία καινούργιων επιστημονικών ανακαλύψεων και τεχνολογικών προϊόντων.
Και όμως, ο νεοελληνισμός πρωταγωνιστεί -ίσως παγκοσμίως- σε γλωσσική ξενόδουλη συμπεριφορά. Με την υποτέλεια που τον διακρίνει τελευταίους αιώνες, πήρε την λέξι του αμερικάνικου αθλητικού προϊόντος basketball, κατάπιε το ένα κομμάτι και το άλλο το φτύνει αμάσητο για να επικοινωνήση. Πήτε μου, λοιπόν, ένα μέρος του κόσμου όπου η λέξι basket –η λέξι-ροχάλα των ελληνόφωνων κάφρων- σημαίνει το παιχνίδι το οποίο εφηύρε ο Καναδο-αμερικανός Dr. James Naismith πριν 120 χρόνια.
Μόνο στο …Ελλαδιστάν!
Θα μπορούσαν τουλάχιστον οι πιθικίζοντες ελληνόφωνοι, αφού δεν τους είναι γνωστή ή δεν τους αρέσει η ελληνοποιημένη λέξι καλαθοσφαίρισι/καλαθόσφαιρα, να αφήσουν την ξένη λέξη ολόκληρη (basketball, όπως π.χ οι Γάλλοι ή οι Γερμανοί) και όχι να την ακρωτηριάσουν στο α΄ της μισό, μπάσκετ, το οποίο ως δάνειο από την αγγλική σημαίνει κάτι άλλο (basket= καλάθι και όχι καλαθόσφαιρα), και ως άκλιτο παραμένει εσαεί δύσμορφο στην έκφρασί μας.
Σημειωτέον, επίσης, ότι ναι μεν το mundial είναι από το λατινικό mondialis, αλλά οι μέχρι χθές πρωταθλητές κόσμου Ισπανοί το άθλημα της καλαθόσφαιρας το λένε baloncesto. Δηλαδή αποκαλούν την αθλοπαιδιά (όπως και οι Ιταλοί με την δική τους λέξι pallacanestro) από τα δύο συστατικά τη γλώσσας τους που σημαίνουν «μπάλλα» και «καλάθι» (συστατικά balon / palla + cesto. / canestro που είναι μάλιστα αμφότερα πιθανότατης αρχαιοελληνικής προέλευσης!!
Και για να επιστρέψουμε στο καταραμένο Μουντομπάσκετ. Είχε ανάγκη, άραγε, η νεοελληνική γλώσσα από έναν τέτοιο νεολογισμό προκειμένου να εξυπηρετήση τον κύριο στόχο της επιτυχούς επικοινωνίας; Ταυτόχρονα, έχει πια χάση την εσωτερική της δυναμική και κατάντησε να εξυπηρετείται πια μόνο από τα ξένα δάνεια – γλωσσικά κουρέλια;
Τίποτα από όλα αυτά! Απόδειξι ότι όλες οι ευρωπαϊκές γλώσσες χρησιμοποιούν εν προκειμένω την περίφρασι Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Καλαθοσφαίρισης:
Αγγλικά: World Basketball Championship
Γαλλικά: Championnat du monde de basket-ball
Γερμανικά: Basketball-Weltmeisterschaft
Ιταλικά: Campionato mondiale di pallacanestro
Οι ελλαδίτες μουντόφωνοι επιμένουν: «Μουντομπάσκετ της …Ιαπωνίας», «Μουντομπάσκετ της …Τουρκίας»…
Συνοψίζουμε: πρόκειται για μια λέξι που κατασκευασμένη με πρόχειρη διάθεσι από εισαγόμενα υλικά, από αυτά που μας περιβάλλουν σε επικίνδυνο βαθμό στην νεώτερη Ελλάδα, τώρα πια επεβλήθη.
Αυτά παθαίνουμε οι νεοέλληνες, αφού έχουμε παραχωρήση την γλωσσοπλαστική ευθύνη σε ημιμαθέστατους δημοσιογράφους και όχι σε επιστήμονες της γλώσσας, δόκιμους λογοτέχνες ή ποιητές εθνικού διαμετρήματος και υψηλής καλλιέργειας.
Επίσης έχει καταργηθή κάθε αμυντικό ανάχωμα. Η Ακαδημία είναι από χρόνια παροπλισμένη. Ακόμα και οι έδρες γλωσσολογίας, όταν δεν εξυπηρετούν πολιτικές ιδεολογίες ή προκρούστιες θεωρίες, λειτουργούν απλώς διαπιστωτικά.
Παράδειγμα το Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας υπο το βαρύ όνομα του καθηγητή Γ. Μπαμπινιώτη. Το έχω στην «Β’ Έκδοση» (του 2002) και διαβάζω τα εξής κοινότοπα: Μουντιάλ (το) (ακλ.) το παγκόσμιο πρωτάθλημα ποδοσφαίρου κλπ
Μουντομπάσκετ (το) (ακλ.) παγκόσμιο πρωτάθλημα μπάσκετ (sic!) σε επίπεδο εθνικών ομάδων [ΕΤΥΜ. < μουντιάλ (βλ.λ. ) + μπάσκετ] Μπάσκετ (το) (ακλ.) καλαθόσφαιρα / καλαθοσφαίριση (ΕΤΥΜ. < basket(ball) , Basket "καλάθι")
Δεν υπάρχει δηλαδή (και ούτε άκουσα ποτέ μου τον ίδιο τον σεβαστό μου καθηγητή να καταδικάζει το συγκεκριμένο φαινόμενο) ούτε ένα επικριτικό σχόλιο για την προκείμενη ξενομανία, αμάθεια και (στο κάτω-κάτω της γραφής) ακαλαισθησία που οδηγεί όλους μας να καταναλώνουμε αυτά τα μεταλλαγμένα γλωσσικά παράγωγα.
Επιλογικά μια ευχή. Όσοι δηλώνουμε Έλληνες και όχι νεοέλληνες ή ελληνόφωνοι, ας προσέχουμε περισσότερο τον λόγο μας. Εν προκειμένω όχι μπάσκετ, αλλά καλαθοσφαίρισι και, οπωσδήποτε, …μπάστα με το «Μουντομπάσκετ»!
Αλέξανδρος Σοϊλεμέζης
Υ.Γ. 1. Για την φωτογραφία, μπορείτε να δήτε ...πού το πάει εδώ.
2. Με δεδομένο πως το επόμενο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Καλαθοσφαίρισης 2014 θα διεξαχθή στην Ισπανία (για να το καταλάβουμε …καλύτερα Campeonato Mundial de Baloncesto 2014) δεν γλυτώνουμε εύκολα από τον ενοχλητικό αυτό βαρβαρισμό και ούτε υπάρχει άλλωστε η ένδειξι ότι ως χώρα ενδέχεται να τερματίσουμε τόσο σύντομα την γλωσσική μας υποτέλεια…
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)


