Η ελληνική γλώσσα και οι κίνδυνοι που την απειλούν. Από συνέντευξι του ποιητή Κυρ. Χαραλαμπίδη “Eventuali pericoli per il neogreco”. Da un’ intervista di Kiriakos Charalambidis. (come saluto di inaugurazione al periodico "Controcorrenti" di Calcide.

«… Δε γνωριζόμαστε όταν βρισκόμαστε
Σαν άγνωστοι διαβάτες προσπερνάμε»

Η σημερινή ανάρτησι είναι μικρό αντίδωρο στην χαρά που μου επεφύλαξε το φρεσκοτυπωμένο εκείνο φιλολογικό (δωρεάν διανεμόμενο) περιοδικάκι, το οποίο μου ενεχείρισε τις προάλλες φίλος συνάδελφος στο σχολείο. Πρόκειται για το 32σέλιδο μικρού σχήματος --στο σκαρί του, αλλά με καλή πραμάτεια στο «αμπάρι» του -- φυλλάδιο υπο τον ευρίπειο τίτλο «Αντίθετα Ρεύματα», που μόλις ξεκίνησε το παρθενικό του ταξίδι.

Σ’ αυτό λοιπόν το 1^ο τεύχος το οποίο εκδόθηκε στην πόλι μας με εξαιρετικούς φίλους και διακεκριμένους φιλολόγους στην 5μελή συντακτική του ομάδα (άτυπος ομαδάρχης και πανάξιος σημαιοφόρος ο Ν.Δ. Τριανταφυλλόπουλος) βρήκα, όπως ήταν αναμενόμενο, πολύ αξιόλογο λογοτεχνικού ενδιαφέροντος υλικό.

Σαν προσωπικό χαιρετισμό της έκδοσης διάλεξα (για διάφορους λόγους) ένα απόσπασμα από το Α΄ μέρος της συνέντευξης του Κύπριου βραβευμένου και πολυμεταφρασμένου ποιητή μας Κυριάκου Χαραλαμπίδη στον επιμελητή του  περιοδικού, Μανώλη Στεργιούλη.

Αλέξανδρος ΣΟϊλεμέζης

......................................

 

ΕΡΩΤ: -- Δικαιολογούνται οι συζητήσεις για τους κινδύνους που απειλούν τη γλώσσα μας;

 Κυρ. Χαραλαμπίδης

«Ο πιο μεγάλος κίνδυνος για την γλώσσα την ελληνική είναι, θα έλεγα, οι  Έλληνες! Έχουμε φτάσει στο σημείο να μεταφράζουμε τον Παπαδιαμάντη για  να τον καταλαβαίνουμε. Η Εκκλησία προβληματίζεται για μετάφραση των  λειτουργικών κειμένων. Η Πολιτεία διαχρονικά έχει αφήσει στη μοίρα τους τα  αρχαία Ελληνικά, για να μην πω ότι και πολλοί φιλόλογοι τα αντιμετωπίζουν ως  οχληρό ή τα αποσείουν. Το ζήτημα, καθώς αντιλαμβάνεστε, καθίσταται  υπαρξιακό για την ίδια τη γλώσσα μας. Η ελληνική, λέει ο Νικηφόρος  Βρεττάκος, είναι η γλώσσα των αγγέλων, συνεπώς και γλώσσα της  κοσμογονίας . Κινείται σε κοσμικό -εννοώ συμπαντικό- επίπεδο, και αυτό δεν  αφορά μεγαλοστομίες και λυρισμούς. Τα πράγματα είναι σοβαρά: Η αφαίρεση  της πυρηνικής ενέργειας της λέξης εξουδετερώνει τη δύναμη και την αξία της.  Αδειάζει την ουσία της. Ο λόγος εκπίπτει και γίνεται κενός. Η ελληνική λέξη  είναι συνάρτηση νοήματος και μορφής. Η διατάραξη αυτής της  σχέσης ισοπεδώνει τον κραδασμό και παύει πια να πάλλεται η ζωή. 

Για να μην μακρηγορώ μιλώντας για πράγματα αυτονόητα , που  συζητούνται άλλωστε εκτενώς και συχνά με αγωνία από όσους γνοιάζονται για  την ελληνική γλωσσική διαχρονία, θα καταλήξω στα ακόλουθα: 

Μας δόθηκε η  χάρις να είμαστε Έλληνες, και τούτο εδράζεται πιο πολύ στη γλωσσική μας  παρακαταθήκη. Όταν έχεις κάτι πολύτιμο και τίμιο, δεν το εγκαταλείπεις ούτε  και το ρίχνεις στον σκυβαλότοπο. Είναι επείγουσα και απόλυτη ανάγκη να μην αποκόψουμε τους νέους μας από τη γνώση των αρχαίων ελληνικών. Χρέος της  Πολιτείας να επαναπροσδιορίσει τον πολίτη, ως εκ τούτου και τον εαυτό της.  Έχει παρατηρηθεί ότι η γνώση των αρχαίων ελληνικών ωφελεί τον εγκέφαλο προφανώς τον εναρμονίζει με τη μουσική των ουρανίων σφαιρών,  αποκαθιστώντας τη σχέση με το μυστήριο της ζωογονίας. Η ελληνική γλώσσα  -μιλάμε για την αρχαία-συντάσσει την ψυχή (το σύνταγμά της) , συγκροτεί και  στερεώνει το, πνεύμα , διαμορφώνει χαρακτήρα και ολοκληρώνει τον πολίτη.  Μη μας φαίνεται παράξενο αυτό εφόσον διαθέτει μαθηματική δομή και  γεωμετρική αρμονία, καθιστά τους ανθρώπους ευφυέστερους και το ήθος τους  συμπαγές.»

(Αντίθετα Ρεύματα, τ. 1, Απρ.  2021, σ. 8-9)

Μία προσωπική πρότασι για γραπτή δοκιμασία στο μάθημα της νεοελληνικής γλώσσας (Έκθεσι-Έκφρασι) Α΄ Λυκείου. Una proposta “light” per una prova scritta nel corso di lingua neogreca. Classe: Prima di Scuola Superiore (Liceo Classico).

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ

[Σε εκπαιδευτικό «site» φιλοξενήθηκε το παρακάτω άρθρο:]

Οι μαθητές έχουν άποψη για την εμφάνιση των εκπαιδευτικών και την εκφράζουν

H έρευνα που παρουσιάζεται από το σάιτ www.fresheducation.gr αφορά τις απόψεις μαθητών Γυμνασίου και Λυκείου σχετικά με το ερώτημα: “Ποιον θεωρούν καλό καθηγητή». Η συγκεκριμένη έρευνα με σωστό μεθοδολογικό πλαίσιο,( δείγμα, πρωτότυπο ερευνητικό ερώτημα, αποδελτιώσεις κ.ά) ανέδειξε σημαντικά στοιχεία για τη γνώμη που έχουν οι μαθητές για το profil του καλού εκπαιδευτικού.

Οι μαθητές Λυκείου θεωρούν ως πιο σημαντικό προσόν του καλού καθηγητή το να είναι φιλικός και να βρίσκεται «κοντά στο μαθητή». Οι μαθητές του Γυμνασίου με τον αυθορμητισμό της ηλικίας κάποιες φορές αγγίζουν τα όρια του ευτράπελου

Στην αρχή παρουσιάζονται οι απόψεις των μαθητών του Λυκείου και έπειτα οι απόψεις των μαθητών του Γυμνασίου.

Ο “καλός” καθηγητής (απόψεις μαθητών)

ΠΟΙΟΝ ΘΕΩΡΩ ΚΑΛΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΚΑΙ ΓΙΑΤΙ

Απόψεις μαθητών

Έρευνα, στην οποία συμμετείχαν τα παρακάτω σχολεία:

Υπεύθυνη: Χριστίνα Πετροπούλου

Tα στοιχεία που παρουσιάζονται στη συνέχεια προέκυψαν από έρευνα που πραγματοποιήθηκε στα παρακάτω σχολεία της Δωδεκανήσου: Βενετόκλειο 1ο Λύκειο Ρόδου, Γυμνάσιο- Λ.Τ. Λειψών, Γυμνάσιο- Λ.Τ. Χάλκης, Γυμνάσιο- Λ.Τ. Ολύμπου Καρπάθου, Γυμνάσιο Νισύρου, 2ο Γυμνάσιο Λέρου, Γυμνάσιο Αστυπάλαιας, Λύκειο Ιαλυσού, Λύκειο Αφάντου, Λύκειο Αντιμάχειας, Γυμνάσιο Αντιμάχειας.

Τα χαρακτηριστικά που κατά τη γνώμη των μαθητών συνθέτουν το προφίλ του καλού καθηγητή, ίσως οδηγήσουν πολλούς από εμάς να αναθεωρήσουμε σημαντικά τη στάση μας απέναντι στους μαθητές μας και στον τρόπο άσκησης των καθηκόντων μας.

Στη συντριπτική πλειονότητά τους οι μαθητές θεωρούν ως πιο σημαντικό προσόν του καλού καθηγητή το να είναι φιλικός και να βρίσκεται «κοντά στο μαθητή». Αυτή η συχνά επαναλαμβανόμενη φράση μεταφράζεται σε διάφορες συμπεριφορές.

Στο να συμβουλεύει τους μαθητές, όχι μόνο σε θέματα σχολικά αλλά και σε προσωπικά τους, να κατανοεί τις ιδιαιτερότητες της ηλικίας τους, να τους σέβεται και να κερδίζει – όχι να απαιτεί- το δικό τους σεβασμό, να μην τους ειρωνεύεται, να τους ενθαρρύνει, να τους εμψυχώνει και να αποκτά την εμπιστοσύνη τους, ακόμα και να αφιερώνει χρόνο στους μαθητές του όχι μόνο στην τάξη αλλά και στο διάλειμμα .

Συναφές με τον προηγούμενο δείκτη είναι το χαρακτηριστικό που ακολουθεί . Τα παιδιά θέλουν ο καθηγητής τους να είναι χαμογελαστός, καταδεκτικός, με χιούμορ, να κάνει ευχάριστο και όχι βαρετό και κουραστικό μάθημα.

Στο γνωστικό τομέα ανήκει το τρίτο- μόλις- στη σειρά προτεινόμενο γνώρισμα του καλού καθηγητή, σύμφωνα με το οποίο πρέπει να έχει μεταδοτικότητα, να γίνεται κατανοητός στους μαθητές και να καταφέρνει να προσελκύει το ενδιαφέρον τους στο μάθημα.

Πάλι σχετικό με τη συμπεριφορά του και όχι με τη γνωστική του επάρκεια ακολουθεί το αμέσως επόμενο χαρακτηριστικό του καλού καθηγητή , που είναι το να μπορεί να επιβάλλει την τάξη με τρόπο πειστικό και ήρεμο, δυναμικά αλλά όχι αυταρχικά, με άλλα λόγια να είναι όπως και όσο πρέπει αυστηρός. Αυτό μας επιβεβαιώνει το γεγονός ότι τα παιδιά έχουν ανάγκη να ξέρουν τα όριά τους.

Επίσης θέλουν ο καθηγητής να είναι δίκαιος, αμερόληπτος απέναντι στους μαθητές και να μην κάνει διακρίσεις υπέρ των καλών μαθητών.

Το να γνωρίζει καλά το αντικείμενό του φαίνεται πως δεν είναι από τα σπουδαιότερα κριτήρια των μαθητών, εφόσον εμφανίζεται μόλις μετά από όλα τα προηγούμενα. Αυτό ισχύει είτε επειδή θεωρούν αυτονόητη τη γνωστική επάρκεια των καθηγητών, είτε ίσως επειδή σημαντικότερο ρόλο στη ζωή τους , στη δεδομένη ηλικιακή φάση παίζει η συναισθηματική επαφή και η σχέση , που μπορεί να προσφέρει τη βάση για τη δόμηση της γνώσης, δημιουργώντας θετική προδιάθεση.

Το να κατανοεί το φόρτο εργασίας των μαθητών και να μην τους αναθέτει υπερβολικά πολλές ασκήσεις , με άλλα λόγια να μην είναι ασύμμετρα με τις δυνατότητές τους απαιτητικός, ακολουθεί αμέσως μετά.

Να είναι ευγενικός και υπομονετικός , χωρίς όμως να τον εκμεταλλεύονται τα παιδιά, καθώς και να μην είναι φυγόπονος στη δουλειά του σχολιάζεται επίσης.

Να μην θεωρεί ο καθηγητής τον εαυτό του αυθεντία και να δέχεται τα λάθη του είναι επίσης μια αξιοσημείωτη παρατήρηση των μαθητών, όπως και το να αξιολογεί όχι με βάση το αποτέλεσμα αλλά με βάση την προσπάθεια του μαθητή (εδώ θίγουν ζητήματα ατομοκεντρικής αξιολόγησης)

Όλα τα παραπάνω ίσως να ήταν και αναμενόμενα ως ένα βαθμό. Από την άλλη, παρατηρούμε σε παιδιά μικρότερων ηλικιών (γυμνάσιο) μια έμφαση στην πρακτική- επιφανειακή πλευρά της σχέσης μεταξύ μαθητή – καθηγητή και λιγότερο προβληματισμό πάνω στην επικοινωνιακή- κοινωνική διάσταση της σχέσης. Ίσως λόγω μεγαλύτερης ηλικιακής απόστασης από τους καθηγητές τους και λόγω χαμηλότερου βαθμού ωριμότητας να μην έχουν προσδοκίες ανάπτυξης φιλικής σχέσης με τους καθηγητές, τους οποίους εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν με κάποιο δέος.

Δηλαδή, πολλές απαντήσεις γυμνασιόπαιδων είναι καθαρά χρησιμοθηρικές και συχνά καθρεφτίζονται σε αυτές με διαφάνεια, τα προσωπικά βιώματα αυτού που δίνει την απάντηση.

Συναντάμε έτσι απόψεις, που φωτογραφίζουν τον αυθορμητισμό της ηλικίας και που κάποιες φορές αγγίζουν τα όρια του ευτράπελου, όπως: Ο καλός καθηγητής

οργανώνει εκπαιδευτικές εκδρομές

Μας αφήνει να παίζουμε και να κάνουμε ό,τι θέλουμε

Κάνει κενά (!!!)

Δεν βάζει απουσίες (!!!)

Δεν είναι παλαιών αρχών

Δεν μας χτυπάει (!!!)

Δεν είναι τζαμπατζής (;;;)

Τελειώνει γρήγορα την παράδοση του μαθήματος

Μας λέει ιστορίες από τα παιδικά του χρόνια (!!!)

Δε δουλεύει για το χρήμα

Δεν μας αντιμετωπίζει σα «φυλακιΖΟμενους»

Είναι ο εαυτός του ( με ό,τι αυτό υπονοεί)

Μας αφήνει να πηγαίνουμε τουαλέτα (!! )

Δεν κολλάει στις λέξεις …;

Την υπέρβαση όμως κάνουν κάποιες- και όχι σπάνιες- απαντήσεις , που μας αιφνιδιάζουν με το αναπάντεχο του περιεχομένου τους , όπως :

Ο καλός καθηγητής είναι σαν τον Αϊνστάιν ή τους άλλους αρχαίους ποιητές

Και ακόμα πιο πέρα, σε διάφορες παραλλαγές , που αντανακλούν τις ιδιαίτερες προτιμήσεις των γραφόντων, με έντονο το στοιχείο του ασυνειδητοποίητου, αναδυόμενου και υπό διαμόρφωση κοινωνικού ρατσισμού , που καλλιεργείται μέσα από το κυρίαρχο γυναικείο πρότυπο, όπως αυτό προβάλλεται από τα Μέσα ενημέρωσης, διαβάζουμε ότι ο καλός καθηγητής :

Πρέπει να είναι καθηγήτρια όμορφη και sexy

Να είναι ψηλή , ξανθιά, γαλανομάτα με ωραίο σώμα

ΔΕΙΤΕ ΟΛΗ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΔΩ:

http://xenesglosses.eu/2015/04/oi-mathites-exoun-apoxi-gia-tin-emfanis/

Β. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:

 1. Τι γνώμη έχετε για τον τίτλο:

Οι μαθητές έχουν άποψη για την εμφάνιση των εκπαιδευτικών και την εκφράζουν

2. Τι είδους απόψεις, σύμφωνα με το κείμενο, εξέφρασαν οι μαθητές Γυμνασίων και πώς εξηγείται;

3^α. Να αντικαταστήσετε τις παρακάτω λ. του κειμένου με ένα συνώνυμο:

ανέδειξε προσόν αυθορμητισμό  ευτράπελου αναθεωρήσουμε

3β.  Να βρείτε 1 αντώνυμο για τις λέξεις:  

αμερόληπτος φυγόπονος  σπάνιες επιφανειακή ιδιαίτερες

4. Προτείνετε 1 ελληνική για τις αντίστοιχες περιπτώσεις ξένων λέξεων του κειμένου: 

σάιτ, profil, τουαλέτα, χιούμορ, Sexy

5. Να αναπτύξτε ελεύθερα την δική σας γνώμη επι του θέματος, σε ένα κείμενο 200 περίπου λέξεων.

© 2015 Αλέξανδρος Σοϊλεμέζης

Μια ενδιαφέρουσα πρόταση για συνταγματική προστασία της ελληνικής γλώσσας. (Άρθρο Κ. Χολέβα.) Nella nuova Costituzione difendiamo la Lingua Neogreca ( una proposta da K. Cholevas)

Η Προστασία της Ελληνικής Γλώσσας 

Μέσα στις δύο θορυβώδεις προεκλογικές περιόδους δεν συζητήθηκε μία πολύ ενδιαφέρουσα πρόταση της Νέας Δημοκρατίας. Κατά την επόμενη αναθεώρηση του Συντάγματος να προστεθεί διάταξη, με την οποία θα προστατεύονται η ελληνική γλώσσα και η εθνική μας ταυτότητα. Πιστεύω ότι τώρα πρέπει το θέμα να προωθηθεί περισσότερο, δεδομένου ότι και οι άλλοι δύο κυβερνητικοί εταίροι του Αντώνη Σαμαρά, ο Ευάγγελος Βενιζέλος και ο Φώτης Κουβέλης, χειρίζονται άριστα την ελληνική και αναμένεται να δείξουν ευαισθησία ως προς την προστασία του Έλληνος λόγου.
Η πρώτη προσπάθεια για συνταγματική κατοχύρωση της γλώσσας μας μαζί με την Ορθόδοξη Εκκλησία, που αποτελούν τα δύο θεμελιώδη συστατικά της εθνικής ταυτότητος, έγινε κατά τον πρώτο χρόνο του Αγώνος του 1821 από την Βουλή της Ανατολικής Στερεάς Ελλάδος, σε ένα κείμενο με τον τίτλο «Νομική Διάταξη της Ανατολικής Χέρσου Ελλάδος». Στο κείμενο αυτό θεμελιώδης διάταξη ήταν η ακόλουθη, που καταδεικνύει την ευαισθησία των Αγωνιστών όχι μόνο για την πολιτιστική μας κληρονομιά, αλλά και για τη θρησκευτική ελευθερία όσων δεν ακολουθούν την Ορθόδοξη Εκκλησία: «Αν και όλας τας θρησκείας και γλώσσας δέχεται η Ελλάς, και τας τελετάς και την χρήσιν αυτών κατ’ ουδένα τρόπον δεν εμποδίζη, την ανατολικήν όμως του Χριστού Εκκλησίαν και την σημερινήν γλώσσαν μόνας αναγνωρίζει ως επικρατούσας θρησκείαν και γλώσσαν της Ελλάδος». (Τμήμα Α΄, Κεφ. Πρώτον, άρθρον ΚΣτ΄).

Τα αποτελέσματα των Πανελλαδικών Εξετάσεων στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας δείχνουν κάθε χρόνο ότι υπάρχει ανάγκη να προσέξουμε περισσότερο τη γλωσσική αγωγή των νέων. Η γλώσσα φτωχαίνει, τα ΜΜΕ δεν βοηθούν όσο πρέπει ιδίως λόγω των λαθών που κάνουν ραδιοφωνικοί και τηλεοπτικοί παρουσιαστές, η εισβολή της αγγλικής μέσω του Διαδικτύου και της νεανικής μουσικής μειώνει τις γλωσσικές άμυνες και γενικότερα παρατηρούμε μία διολίσθηση προς τη γλωσσική αφασία και τη λεξιλογική πενία των Νεοελλήνων.
Τα GREEKLISH, που αντικατέστησαν τα ..... φραγκοχιώτικα, είναι η νέα γλώσσα επικοινωνίας των παιδιών μας μέσω των κινητών τηλεφώνων και αποτελούνται από ελληνικές λέξεις με λατινικούς χαρακτήρες. Άραγε ο νέος και η νέα που καταφεύγουν σε αυτή τη λύση από ευκολία ή από δήθεν μοντερνισμό γνωρίζουν ότι στη γλώσσα των Ελλήνων έχουν γραφεί κορυφαία αριστουργήματα της Χριστιανικής Πίστης και της Παγκόσμιας Λογοτεχνίας; Γνωρίζουν τα παιδιά μας ότι η γλώσσα του Ομήρου, των αρχαίων τραγικών, του Ευαγγελίου, του Μ. Βασιλείου και του Ακαθίστου Ύμνου λίγες μόνο διαφορές έχει από τη γλώσσα του Σολωμού, του Παλαμά, του Σεφέρη και του Ελύτη; Έχουν άραγε συνειδητοποιήσει διδάσκοντες και διδασκόμενοι ότι ένας λαός με τέτοια γλωσσική κληρονομιά δεν επιτρέπεται να καταφεύγει σε γλωσσική ξενομανία και σε αδικαιολόγητες απλουστεύσεις;

Η γλώσσα είναι θεμέλιο της εθνικής ταυτότητας. Μέσα στη χοάνη των ευρωπαϊκών λαών όπου αποφασίσαμε συνειδητά να ενταχθούμε και σε μία εποχή ανεξέλεγκτης και παγκοσμιοποιήσεως καλούμαστε να διαφυλάξουμε την εθνική γλωσσική μας κληρονομιά , να την μάθουμε καλά και να τη μεταλαμπαδεύσουμε στο εσωτερικό και στο εξωτερικό. Προσφάτως φίλος που βρέθηκε στην Ιταλία μού έστειλε το δύσκολο άγνωστο κείμενο από τον Αριστοτέλη, στο οποίο εξετάσθηκαν οι Ιταλοί μαθητές κλασικής κατευθύνσεως για να εισαχθούν στα ΑΕΙ. Όχι μόνο στην Ιταλία, αλλά σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες λειτουργούν πολυάριθμα κλασικά λύκεια για τη διδασκαλία των Αρχαίων Ελληνικών. Στις Ορθόδοξες Θεολογικές Σχολές της Σερβίας, της Βουλγαρίας και άλλων λαών της Ανατολικής Ευρώπης και της Μ. Ανατολής οι Ορθόδοξοι φοιτητές μαθαίνουν υποχρεωτικά Αρχαία Ελληνικά για να κατανοήσουν την Καινή Διαθήκη από το πρωτότυπο. Στη δε Αυστραλία τα Αρχαία Ελληνικά διδάσκονται παιδιά του Δημοτικού τα οποία έχουν προβλήματα δυσλεξίας.
Για τους άλλους λαούς τα Αρχαία Ελληνικά είναι μέσον για τη μελέτη της Αρχαίας Ελλάδος, της Ορθοδοξίας και για τη βελτίωση των νοητικών και μαθησιακών λειτουργιών. Στη χώρα μας είναι επιπλέον και απαραίτητο στοιχείο εθνικής ταυτότητος και απόδειξη της γλωσσικής και πολιτιστικής μας συνέχειας. Η διδασκαλία των Αρχαίων από το πρωτότυπο πρέπει να ενισχυθεί, να ενταθεί και να απευθύνεται σε όλους τους μαθητές, όχι μόνο στους υποψηφίους της Θεωρητικής Κατευθύνσεως.
Επίσης είναι χρήσιμο να εφαρμοσθεί ο νόμος που περιέπεσε σε αχρησία για την υποχρεωτική χρήση της ελληνικής σε όλες τις πινακίδες καταστημάτων ακόμη και σε τουριστικές περιοχές. Πρώτα τα ελληνικά και μετά αν θέλει ο καταστηματάρχης, ας χρησιμοποιήσει και την ξενική επιγραφή.
Στη Γαλλία η Ακαδημία και η Πολιτεία είναι πολύ ευαίσθητες ως προς την προστασία της γαλλικής γλώσσας από την εισβολή ξένων όρων. Αντί να πουν computer τον υπολογιστή τον λένε ordinateur, αντί να φωνάζουν οι φίλαθλοι και οι αθλητικογράφοι «γκολ», χρησιμοποιούν τη λέξη but, κ.λπ. Δεν προτείνω να κλειστούμε στο καβούκι μας, αυτό είναι αδύνατον αλλά και αντίθετο προς την οικουμενικότητα του ελληνικού πολιτισμού. Απλώς εκφράζω ανησυχία για την γλωσσική παρακμή που παρατηρείται και θυμίζω τί κάνουν άλλοι λαοί για την προστασία της δικής τους γλωσσικής κληρονομιάς.
Η Εκκλησία και η ποίηση διασώζουν την συνέχεια της ενιαίας ελληνικής γλώσσας εδώ και πολλούς αιώνες. Ο Ελύτης παρατήρησε ότι επί 25 αιώνες δεν υπήρξε ούτε ένας αιώνας που να μην εγράφη ποίηση στα ελληνικά. Αυτήν την κληρονομιά αξίζει να την προστατεύσουμε!

Κωνσταντίνος Χολέβας
Πολιτικός Επιστήμων

ΤΕΤΑΡΤΟ ΘΕΡΙΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ. ΚΑΛΥΜΝΟΣ 2010. GREEK IN-COUNTRY STUDY PROGRAM, "Kalymnos 2010” [Part I; + Photos]

QUARTO PROGRAMMA D’ INSEGNAMENTO DI LINGUA E CULTURA NEOGRECA, A KALYMNOS ( + MACEDONIA) 2010

Α’ Μέρος: ΓΕΝΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ
Τελευταία μέρα σήμερα του Ιουλίου και μια και ο υπο εκπνοήν μήνας είναι ο μήνας του Θερινού Προγράμματος Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού (In-Country Study Program), είναι ώρα να αναφερθούμε σ’ αυτόν τον πανεπιστημιακού επιπέδου Κύκλο Μαθημάτων διάρκειας τριών εβδομάδων που για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά διεξήχθη επιτυχώς στην χώρα μας με κέντρο την ακριτική Κάλυμνο.

Όπως έχουμε ξαναγράψη (δεδομένου ότι ο υπογραφόμενος διαχειριστής του Ιστολογίου είχε την τιμή από την πρώτη κιόλας χρονιά λειτουργίας, το 2007, αυτού του εγχειρήματος, να συμμετέχει στο ολιγομελές διδακτικό προσωπικό συμβάλλοντας με τις μικρές του δυνάμεις), το In-Country Study Program, Kalymnos – Greece, είναι ένα πρωτοποριακό θερινό Πρόγραμμα Μαθημάτων που οργανώνεται από το Πανεπιστήμιο του Ντάργουιν (Charles Darwin University) και απευθύνεται αποκλειστικά σε φοιτητές –ομογενείς ή αλλογενείς αδιάφορο- οι οποίοι σπουδάζουν σε Πανεπιστήμια της Αυστραλίας και επιθυμούν να κατοχυρώσουν το μάθημα της Νεοελληνικής γλώσσας, ως μάθημα ενός εξαμήνου, της Σχολής τους.
Το εθνικής σημασίας αυτό εκπαιδευτικό πρόγραμμα, όπως έχουμε ξαναπή, το υλοποιεί ο Δήμος Καλύμνου σε συνεργασία με δύο Πανεπιστήμια: το προαναφερθέν του μακρινού Ντάργουιν της Βόρειας Επικράτειας της Αυστραλίας, και το Πανεπιστήμιο του Αιγαίου. Τελεί υπο την αιγίδα του Υπουργείου Εξωτερικών, υποστηρίζεται από ομογενειακούς φορείς της Αυστραλίας - όπως ο Ελληνικός Μακεδονικός Σύλλογος του Ντάργουιν- και διευθύνεται κατά τρόπο ιδανικό από τον Δρα Γιώργο Φρατζή, ο οποίος είναι και ο αποκλειστικός εμπνευστής του.

Πρωταρχικός σκοπός του εφετινού –όπως και των προηγουμένων- προγράμματος, ήταν καθημερινή χρήσι της ελληνικής γλώσσας σε γηγενές περιβάλλον. Πράγματι, οι ξένοι φοιτητές για 21 ημέρες είχαν την ευκαιρία να χρησιμοποιήσουν τα ελληνικά σε όλες τις εκφάνσεις της εν Ελλάδι παραμονής τους.

Για να ενθαρρύνουμε περισσότερο αυτή τους την προσπάθεια τούς δημιουργούμε τις συνθήκες εκείνες που θα τους βοηθήσουν να έρθουν σε επαφή με το ντόπιο ελληνικό στοιχείο. Μία από τις εργασίες, η κύρια ανάμεσα σε άλλες προπαρασκευαστικού χαρακτήρα, και για την οποία κατά κύριο λόγο βαθμολογούνται, είναι η τελική παραγωγή ενός πολυμεσικού κειμένου με την υποστήριξι εικόνας, βίντεο, ήχου.
Το θέμα της εργασίας τους το επιλέγουν οι φοιτητές από μια σειρά ερευνητικών πεδίων που τους προσφέρουμε στην αρχή του προγράμματος και είναι υποχρεωμένοι να το παρουσιάσουν μπροστά σε όλους (τους συμφοιτητές, τους καθηγητές τους και σε επιλεγμένο κοινό) στο τέλος. Με τον τρόπο αυτό ενσωματώνουμε τις νέες τεχνολογίες της διδασκαλίας της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας.

Η μεθοδολογία και εν πολλοίς πρωτοτυπία του In-Country Study Program είναι ότι περιορίζει τον εντός της αίθουσας διδασκαλίας παραδοσιακό τρόπο μελέτης της γλώσσας, και αυξάνει εντέχνως την «επικοινωνιακότητα», την επικοινωνιακή χρήσι, μέσα από μια κατά βάσι προφορική-βιωματική προσέγγισι του γλωσσικού φαινομένου. Έτσι έχουμε ταυτόχρονα, γλώσσα που ακούγεται από τους φυσικούς ομιλητές της και γλώσσα που χρησιμοποιείται – υποχρεωτικά – από τους, ας πούμε, ευκαιριακούς νέους χρήστες της που την σπουδάζουν. Γλώσσα σε πρώτο πρόσωπο και μάλιστα στον τόπο που γεννήθηκε και αδιάκοπα για χιλιετίες ομιλείται! Εν τέλει, γλώσσα και πολιτισμός μαζί!

Θυμίζουμε ότι τα δύο πρώτα χρόνια τα «μαθήματα», η ολιστικού τύπου αυτή απόπειρα κατάκτησης της γλώσσας με τον κεντρικό αυτόν γλωσσο-πολιτιστικό στόχο, γινόντουσαν και τις τρείς εβδομάδες στην Κάλυμνο. Από πέρυσι όμως, υλοποιήθηκε ο σχεδιασμός τού να διεξάγεται το Πρόγραμμα κατά το έν τρίτον στην Μακεδονία (πέρυσι Θεσσαλονίκη, εφέτος ο νομός Πέλλας).
Αυτή η επιλογή, κατά την οποία οι ξένοι φοιτητές γνωρίζουν από πρώτο χέρι ένα άλλο γεωγραφικό διαμέρισμα της σύγχρονης Ελλάδας, εν προκειμένω έναν τόπο-κοιτίδα του ελληνικού πολιτισμού, δίνει –όπως είναι ευνόητο- άλλη διάστασι στο Πρόγραμμα…

Αλλά αρκετά αυτά ως μια πρώτη γεύσι. Θα επανέλθουμε στο θέμα με ειδικότερα στοιχεία για το εφετινό In-Country Study Program Κάλλυμνος – Μακεδονία 2010 και σύντομο απολογισμό, σε προσεχή ανάρτησι. '