Το επιτάφιο επίγραμμα του Σείκιλου. Το παλαιότερο γνωστό τραγούδι του κόσμου! The Seikilos epitaph; the oldest surviving example of a complete musical composition

[[A humble dedication to Prof. M.J.

Η παρακάτω πρόχειρη παρουσίασι, αποτελεί αφιερωματική χειρονομία σε ένδειξι τιμής προς το πρόσωπο του Καθ. Martin Jarvis, εκλεκτού επισκέπτη στο εφετινό Θερινό Πρόγραμμα Γλώσσας και Πολιτισμού, Κοσμήτορα του Πανεπιστημίου του Ντάργουιν (pro-Vice Chancellor of  Charles Darwin University, OAM 2007) με μεγάλη μουσική παιδεία*.]

Το επιτάφιο επίγραμμα του Σείκιλου

 Πάνω σε έναν τάφο στο Αϊδίνιο, δηλαδή στις Τράλλεις, την αρχαία ελληνική πόλι της Μικράς Ασίας.. Μια μαρμάρινη κυλινδρική στήλη 40 περίπου εκ.
Χρονολογείται ανάμεσα στον 2ο π. Χ - 1ο μ. Χ. αιώνα. Ανακαλύφθηκε το 1883. Όμως, κατά τη διάρκεια της Μικρασιατικής καταστροφής του 1922 η στήλη χάθηκε από το μουσείο της Σμύρνης. Ξαναβρέθηκε σε έναν κήπο τουρκικού σπιτιού. Σήμερα φυλάσσεται στο Εθνικό Μουσείο της Δανίας στην Κοπεγχάγη. Πιστά αντίγραφά της υπάρχουν σε διάφορα μουσεία.
Πρόκειται για σχετικά πρόσφατα μελετημένο εύρημα, παγκόσμιας σημασίας. 

Η στήλη που είναι ενυπόγραφη και μάλλον αφιερωματική, φιλοξενεί ένα επίγραμμα σε δύο σκέλη.
Το πρώτο από τη μία μεριά:
ΕΙΚΩΝ Η ΛΙΘΟΣ
 ΕΙΜΙ • ΤΙΘΗΣΙ ΜΕ
 ΣΕΙΚΙΛΟΣ ΕΝΘΑ
ΜΝΗΜΗΣ ΑΘΑΝΑΤΟΥ
ΣΗΜΑ ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΟΝ
...

 Το δεύτερο από την άλλη:
ΟΣΟΝ ΖΗΣ ΦΑΙΝΟΥ, ΜΗΔΕΝ ΟΛΩΣ ΣΥ ΛΥΠΟΥ.
ΠΡΟΣ ΟΛΙΓΟΝ ΕΣΤΙ ΤΟ ΖΗΝ,
ΤΟ ΤΕΛΟΣ Ο ΧΡΟΝΟΣ ΑΠΑΙΤΕΙ

Μεταφράσεις (2 ξένες και η δική μου)

•Αγγλικά

«While you live, shine
Don't suffer anything at all;
Life exists only a short while
And time demands its toll.»

Ιταλικά

« Finché vivi, splendi,

•non affliggerti per nulla:

•la vita è breve e il Tempo esige il suo tributo. »

•

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΙ

Όσο ζείς, εσύ να λάμπεις

•Για τίποτα καθόλου μή λυπάσαι

•Πολύ σύντομη είναι η ζήση

•Το πλήρωμα ο χρόνος απαιτεί.

 

Το επιμύθιο απλοϊκό και σαφέστατο:

Η ζωή είναι μικρή, ζήσε την όσο προλαβαίνεις!

...
Έ, λοιπόν, αυτό συνιστά το ΑΡΧΑΙΟΤΕΡΟ ΠΛΗΡΕΣ ΜΟΥΣΙΚΟ ΚΟΜΜΑΤΙ που γνωρίζουμε μέχρι σήμερα στον πλανήτη μας! Έστω κι αν είναι συντομότατο, διασώζει καί τους στίχους καί το μέλος του τραγουδιού. (Πάνω από το κείμενο διαβάζονται ευκρινώς τα μουσικά σύμβολα)!

Και μια όμορφη πρότασι (από το Γιουτιούμπι) μουσικής αποκατάστασης του απίστευτης σημασίας ευρήματος!
Seikilos Epitaph - Song of Seikilos
Για την διακειμενική παρακολούθησι του τραγουδιού, προσθέτουμε και μια ακόμα μικρή βοήθεια για τους αγγλόφωνους:

Ὅσον ζῇς φαίνου, "Hoson zēs phainou", While you live, shine,
μηδὲν ὅλως σὺ λυποῦ• "mēden holōs sy lypou;" have no grief at all;
πρὸς ὀλίγον ἐστὶ τὸ ζῆν, "pros oligon esti to zēn," life exists only for a short while,
τὸ τέλος ὁ xρόνος ἀπαιτεῖ. "to telos ho chronos apaitei." and time demands its toll.

(ΣΗΜ. Περισσότερα επεξηγηματικά κ.ά. σχόλια, ελπίζω να έχω την ευκαιρία να συμπεριλάβω στην αποψινή power point παρουσίασι του θέματος)

Εκ μέρους του διδακτικού προσωπικού του Προγράμματος
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΣΟΪΛΕΜΕΖΗΣ

* Ο κ. Μάρτιν Τζάρβις, εκτὀς απο πανεπιστημιακός Καθηγητής, έχει διατελέσει δεινός βιολιστής, διευθυντής ορχήστρας, (είναι ο ιδρυτής της Συμφωνικής Ορχήστρας του Ντάργουιν), αλλά ασχολείται και με ιστορικο- μουσικές μελέτες. Μεγάλο ενδιαφέρον έχουν σημειώσει τα τελευταία δημοσιεύματά του   γύρω απο την σύζυγο του Μπάχ και την πιθανή συμβολή της στο έργο του πατριάρχη της κλασσικής μουσικής.

 Βιβλιογραφία για το επίγραμμα του Σείκιλου :
 Βλ.π.χ.  Das Seikilos-Liedmore, by Aikaterini Giampoura :
 http://academia.edu/1536441/Das_Seikilos-Lied

Στην γιορτή της Γυναίκας ένας αγγελικός ύμνος, ένα τραγούδι κι ένα (συγκλονιστικό) ποίημα. Sulla Festa della Donna; due pezzi musicali e una poesia...

On the "International Women's Day ", March 8, 3 tokens...
Πράγματι, κάποιοι είμαστε αμετακίνητα καχύποπτοι απέναντι σε άνωθεν εντολές και υποδείξεις απανταχού παγκοσμιοποιητών. Και οι καινοφανείς γιορτασμοί με τις ονομασίες «Διεθνείς» ή «Παγκόσμιες Ημέρες» δεν μας φαίνονται ούτε απαραίτητοι, ούτε βέβαια αθώοι.
Περισσότερο απο αφορμή για ενημέρωσι και καμπάνια πληροφόρησης ή ευκαιρία ευαισθητοποίησης, εμάς συχνά μας φαίνονται ασκήσεις υποταγής και καθοδήγησης των μαζών, που εκπονούν κάποιοι γραφειοκράτες του ΟΗΕ ως διεθνιστική προπαγάνδα για λογαριασμό κάποιων αθέατων.

Όμως το θέμα της σημερινής «γιορτής» δεν μπορεί να μας αφήσει και παντελώς ασυγκίνητους. Ας αφορμηθούμε, λοιπόν, από την ημερομηνία και, ρίχνοντας νερό στο κρασί μας, ας αφιερώσουμε κι εμείς την σημερινή ανάρτησί μας στην Γυναίκα. Με τον δικό μας, εννοείται, τρόπο.

Α. Στην ευλογημένη «εν γυναιξί»
Ο αγγελικός ύμνος είναι το δοξαστικό «Χαίρε, Μαρία» στην γλώσσα των Λατίνων.
Ave Maria
Gratia plena
Dominus tecum
Benedicta tu in mulieribus
Et benedictus fructus ventris
Tui, Jesus…
Το μουσικό κομμάτι είναι ενός αγαπημένου μας ξένου (αλλά ...ομόδοξου!) συγκροτήματος ελάχιστα γνωστού, τους Origen, για τους οποίους θέλουμε να επανέλθουμε.
Origen - Ave Maria XXI Century


Β. Στην γυναικεία χάρι.
Ένα τραγούδι από ένα γυναικείο συγκρότημα.
Celtic Woman - A New Journey - You Raise Me Up


Γ. Στην γυναίκα κόρη, σύντροφο, μάνα…
Ένα συγκινητικό ποίημα, όλο ανθρωπιά.
Ζητώντας την κατανόησί σας, το παραθέτουμε αμετάφραστο, μέχρι νεωτέρας. Τυχεροί οι αγγλομαθείς!

ΣΗΜΕΙΩΣΙ:
Η Κέιτ, η στιχουργός του ποιήματος, ήταν νοσηλευόμενη, ανίκανη να μιλήση, αλλά κάπου κάπου την έβλεπαν να γράφει. Μετά τον θάνατό της, αδειάσανε το ντουλάπι της στο νοσοκομείο και βρέθηκε αυτό το ποίημα:

Kate
[A poem about humanity]

What do you see nurses
What do you see?
Are you thinking
when you are looking at me
A crabbit old woman
not very wise,
Uncertain of habit
with far-away eyes,
Who dribbles her food
and makes no reply,
When you say in a loud voice
'I do wish you'd try'
Who seems not to notice
the things that you do,
And forever is losing
a stocking or shoe,
Who unresisting or not
lets you do as you will
with bathing and feeding
the long day to fill,
Is that what you're thinking
is that what you see?
Then open your eyes nurse
You're not looking at me.

I'll tell you who I am
as I sit here so still,
As I use at your bidding
as I eat at your will.
I'm a small child of ten
with a father and mother,
Brothers and sisters who
love one another,
A young girl of sixteen
with wings on her feet,
Dreaming that soon now
a lover she'll meet:
A bride soon at twenty,
my heart gives a leap,
Remembering the vows
that I promised to keep:
At twenty-five now
I have young of my own
Who need me to build
a secure happy home.
A young woman of thirty
my young now grow fast,
Bound to each other
with ties that should last:
At forty my young ones
now grown will soon be gone,
But my man stays beside me
to see I don't mourn:
At fifty once more
babies play round my knee,
Again we know children
my loved one and me.
Dark days are upon me,
my husband is dead,
I look at the future
I shudder with dread,
For my young are all busy
rearing young of their own,
And I think of the years
and the love I have known;

I'm an old woman now
and nature is cruel,
'I' is her jest to make
old age look like a fool.
The body it crumbles,
grace and vigour depart,
There now is a stone
Where once I had a heart:
But inside this old carcase
a young girl still dwells,
And now and again
my battered hearth swells,
I remember the joys,
I remember the pain,
And I'm moving and living
life over again,
I think of the years
all too few - gone too fast,
And accept the stark fact
that nothing can last.
So open your eyes nurses,
Open and see,
Not a crabbit old woman,
look closer; see ME .

Δυο συνθέσεις των Jethro Tull (οι οποίοι πέρασαν από την Ελλάδα, αλλά μένουν στην μνήμη μας). Due brani di Jethro Tull (Bourée e Songs from the Wood)

Η είδησι της αναγγελίας της άφιξης των Jethro Tull στην Ελλάδα για 2 συναυλίες στην Θεσσαλονίκη Δευτέρα 19 και Τρίτη 20 Ιουλίου, μας ήλθε κάπως καθυστερημένα. Και πιθανόν και να μην έτυχε ιδιαίτερης προβολής, αφού το αγγλικό συγκρότημα έχει τα χρονάκια του.
Και μπορεί, όπως συμβαίνει μοιραία με τα ανθρώπινα (πρόσωπα και πράγματα), το συγκρότημα να τείνει να κλείση τον κύκλο του, αλλά η μουσική που μας χάρισε η ιδιοφυϊα του Ίαν Άντερσον και της παρέας του όχι μόνο μας συντρόφευσε στα νεανικά μας χρόνια, αλλά συνεχίζει να μας συγκινεί.
Επ’ ευκαιρία, λοιπόν, να αναρτήσουμε 2 συνθέσεις τους και να πούμε και 2 λόγια για την πρωτοπορία αυτού του λονδρέζικου γκρούπ από τα μεγάλα ονόματα της Progressive (κατ’ άλλους και Folk) Rock.

Κατ’ αρχάς και στα δύο κομμάτια είναι εμφανής η μαεστρία του Ίαν Άντερσον που με το μοναδικό ταλέντο του ως τραγουδοποιός και μουσικός, έβαλε το φλάουτο με έναν τέτοιο τρόπο που σφράγισε έκτοτε την προοδευτική ρόκ.
Το πρώτο κομμάτι τιτλοφορείται Bourrée και είναι απο το άλμπουμ Stand Up. Αυτό είναι το δεύτερο άλμπουμ του συγκροτήματος που βγήκε το 1969 και σ’ αυτό η πρωτοτυπία των 4 βρετανών ( Martin Barre, Glenn Cornick, Clive Bunker υπο την επιβλητική ηγεσία του Ian Anderson) τους οδηγεί να πειραματιστούν με ακούσματα κέλτικης αλλά και κλασσικής μουσικής. Το προτεινόμενο κομμάτι είναι η καλύτερη απόδειξι για την επιτυχή ενσωμάτωσι της κλασσικής παιδείας των τολμηρών νεαρών στις ρόκ δημιουργίες τους, αφού το "Bourée" δεν είναι άλλο από μια ινστρουμένταλ ρόκ έκδοσι του "Bourrée in E minor" του μεγάλου Γ.Σ. Μπάχ! (Από τότε θα ακολουθήσουν και άλλες απόπειρες από τους Jethro Tull όχι μόνο να χρησιμοποιήσουν κλασσικά όργανα εμπλουτίζοντας το ύφος τους, αλλά κα να επεξεργασθούν γνωστά έργα κλασσικής μουσικής, αλλά αυτό είναι άλλο θέμα για …ανάρτησι).

Το δεύτερο κομμάτι, το Songs from the Wood, από το ομώνυμο άλμπουμ του 1977 είναι το πιο αγαπημένο μας κομμάτι (και άλμπουμ ΟΛΟΚΛΗΡΟ! - δεύτερο στην προτίμησί μας έρχεται όχι το δημοφιλές Aqualung, αλλά το Minstrel in the Gallery ) των Jethro Tull.
Το σχόλιό μας; Εμπεριέχεται στο …άκουσμα του κομματιού! Απολαύστε το!

ΝΙΚΟΛΑΟΣ Α. ΣΚΑΛΚΩΤΑΣ, ΜΙΑ ΣΟΝΑΤΑ, ΔΥΟ ΚΟΝΤΣΕΡΤΑ ΚΑΙ 4 ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ Μικρό αφιέρωμα. Nikolaos Skalkotas: Una Sonata, 2 Concerti e 4 Danze Greche

Ένα από τα (πολλά) παραλειπόμενα-χρεωστούμενα της παρελθούσης χρονιάς ήταν και μια αναφορά στον μεγάλο νέο-Έλληνα συνθέτη Νικόλαο Σκαλκώτα (1945-1949). Αρχικά το είχαμε προγραμματίση για τον Σεπτέμβριο, τις 19 του μηνός, φυσικά, αφού το θέλαμε ως αφιέρωμα στα 70χρονα του θανάτου του. Αλλά, κυρίως, επειδή νιώθαμε την βαριά την σκιά της μουσικής μας απαιδευσίας (και έχοντας την ελπίδα να «αναθέσουμε» την ευθύνη σε αρμοδιότερό μας), αναβάλαμε.
Τώρα μετανιώσαμε και αποφασίσαμε να κάνουμε μια ερασιτεχνική ανάρτησι (ως συνήθως) και να αφήσουμε την τελειότητα για άλλους.
Μένουμε, λοιπόν, στην εγκυκλοπαιδική γνώσι και στον παγκοσμίου κλάσεως συμπατριώτη μας μουσικό:

Ξέρουμε μόνο πως ο Νικόλαος Σκαλκώτας γεννήθηκε στην Χαλκίδα (8 Μαρτίου 1904) και πέθανε σαρανταπέντε χρονών στην Αθήνα (19 Σεπτεμβρίου 1949 ). Παρ’ όλο που άργησε (ειδικά στην Ελλάδα) να του αναγνωρισθή η μεγάλη του αξία, είναι μάλλον ο μεγαλύτερος Έλληνας συνθέτης κλασσικής μουσικής του 20ού αιώνα και στην υψηλού επιπέδου τέχνη του πρέπει να είχε πρωτοποριακό στοιχείο και έντονα προσωπικό ύφος.
Έξησε για αρκετά χρόνια στο εξωτερικό, αλλά το μεγάλο και πλούσιο έργο του σφύζει από ελληνικότητα και μάλιστα με εντυπωσιακό τρόπο ενσωματώνει επιρροές από την Ελληνική (δημοτική κυρίως, αλλά όχι μόνο) μουσική παράδοσι.
Ά, και ότι τον πατέρα του τον λέγαν Αλέξανδρο.

Για το μουσικό μέρος του μικρού αφιερώματός μας, διαλέξαμε αυτά τα 7 έργα, τα οποία -με την χάρι του You Tube- και σας προτείνουμε ανεπιφυλάκτως:

ΚΟΝΣΕΡΤΑ:
1. Μικρό Κοντσέρτο για Όμποε και Πιάνο
Nikos Skalkottas: Concertino per oboe e pianoforte (1939/1943) Primo Movimento


(Το Β΄ μέρος του εδώ:
http://www.youtube.com/watch?v=2OTfW_8FRPA)

2. Κοντσέρτο για 2 Βιολιά (με την συνοδεία 2 Πιάνων)
Nikos Skalkottas: Concerto per due Violini (1944/'45) Mov.2 (Seconda parte) e Mov. 3 (Prima parte)



ΜΙΑ ΣΟΝΑΤΑ ΓΙΑ ΦΑΓΚΟΤΟ ΚΑΙ ΠΙΑΝΟ
Nikos Skalkottas: Sonata Concertante per Fagotto a Pianoforte (1939/1943) Primo Movimento



ΤΕΣΣΕΡΙΣ (ΑΠΟ ΤΟΥΣ 36) ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΧΟΡΟΙ
1. Ο ΚΡΗΤΙΚΟΣ
Alexandros Diamantis conducts Skalkottas : Kritikos


2. Ο ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟΣ
Alexandros Diamantis conducts Skalkottas : Ipirotikos


{ Άλλη μία εκτέλεσι :
Skalkottas - Greek Dances (Epirot Dance)
http://www.youtube.com/watch?v=tXQvkwPL1x4&feature=related}

{Ακούστε και τον Ηπειρωτικό 2 σε g minor από την The Ural State Philarmonic Orchestra http://www.youtube.com/watch?v=gxIDzVS3-s8&feature=related}


3. Ο ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΣ
Skalkottas - Greek Dances (Peloponnesian Dance)


4. Ο ΚΛΕΦΤΙΚΟΣ
(Και αυτός σε διεύθυνσι Αλέξανδρου Διαμαντή)
Alexandros Diamantis conducts Skalkottas : Kleftikos



{Άλλη μία εκτέλεσι :
Skalkottas - Greek Dances (Kleftikos Dance)

http://www.youtube.com/watch?v=riQxXxaI9WA&feature=related }