Άγιος Γρηγόριος: Φτάνει πιά με αυτό το “Ναζιανζηνός”! San Gregorio Teologo: Basta con questo “Di Nazianzo” o “Nazianzeno”!

Πολύ με ευχαρίστησε σήμερα το πρωί στην Θ. Λειτουργία που άκουσα απο τον Αρχιμανδρίτη κατα την απόλυσι στον εκκλησιασμό την εκφώνησι “του Αγίου Γρηγορίου Επισκόπου Κωνσταντινουπόλεως του Θεολόγου”!

Πόσο λυπηρό φαινόμενο αυτό που παρατηρώ προσωπικά δεκαετίες τώρα. Το πιθανότερο, σκέπτομαι, είναι να μην έχει κλείσει αιώνας απο τότε που πρωτοεμφανίστηκε στα καθ ημάς. Εννοώ το να αποκαλείται αυτός ο μέγιστος κατα την Θεολογίαν του και μέγιστος κατα την παιδείαν και δή την λογοτεχνικότητά του Πατέρας της Χριστιανικής Εκκλησίας, “Ναζιανζηνός”.  Κι απο εμάς τους της ελληνικής και ορθόδοξης εκκλησιαστικής παραδόσεως...

Όχι μόνο στους εκπαιδευτικούς χώρους των κατώτερων βαθμίδων (σχολικά βιβλία, ομιλίες κττ), αλλά και σε πτυχιακές και μεταπτυχιακές ακόμα εργασίες και δημοσιεύσεις των Πανεπιστημιακών διαβάζουμε τα ξενόφερτα αναμασήματα “Άγιος Γρηγόριος ο Ναζιανζού” ή συνηθέστερα “ο Ναζιανζηνός”.

Έ, λοιπόν, πόσο ακόμα θα συντηρούμε αυτήν την προχειρότητα, ή την απο ημιμάθεια συνήθεια στην προσφώνησι του Αγίου Ιεράρχη μας σαν “Ναζιανζηνού”;  Ούτε στην μικρή σχετικά και άσημη Ναζιανζό γεννήθηκε, ούτε στην ίδια την Ναζιανζό χειροτονήθηκε Επίσκοπος.

 

Ακόμα κι αν ίσχυαν αμφότερα, τί τιμητικώς προσφέρουν τέτοια κοσμητικά-τοπωνυμικά επίθετα στον κάτοχο του ονόματος; Όταν αυτός ο εν λόγω αναγνωρισμένος ήδη εν ζωή για το απαράμιλλο μέγεθος της αξιοσύνης του Γρηγόριος, γνωρίζουμε οτι έφτασε στον ακρότατο κατα την ιεροσύνη τιμητικό τίτλο του Αρχιεπισκόπου (ο μετέπειτα γνωστός ως “Πατριάρχης” ) της πρώτου ή δεύτερας κατα το ύψος εκκλησιαστικού θρόνου “Καθέδρας” (= Επισκοπής), εκείνον τον της Νέας Ρώμης, της Κωνσταντίνου Πόλεως;

...

Και τί άλλο επιχείρημα κατά της ημιμάθειας ή κακής αυτής συνήθειας να παρουσιάσω; Δέν φτάνει οτι υπάρχει άλλος που δικαιούται πλήρως την επωνυμία “Ναζιανζού”, “Ναζιανζηνός”. Ποιός; μα ποιός άλλος; Ο πατέρας του Αγίου μας, ο Γρηγόριος και αυτός στο όνομα, ο και πραγματικός Επίσκοπος Ναζιανζού!

 

Το αν έκατσε (και σχεδόν αναγκαστικά) ο γιός κοντά στον γηραλέο πατέρα του τον Επίσκοπο, αυτό φτάνει σε κάποιους ως δικαιολογία; Μπορεί να συγκριθεί αυτό το διακόνημα (του βοηθού Επισκόπου στον γέρο πατέρα) με το γιγαντιαίο συγγραφικό έργο, (έργο στυλοβάτης και θεμέλιο της Αγίας Καθολικής και Αποστολικής Εκκλησίας) και την ύψιστη ευλογία να προεδρεύσει (έτος: 381-382) γενόμενος Επίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως σε Οικουμενική Σύνοδο, (ένα πρόσωπο ας πούμε νούμερο δύο σε απόλυτη ιεράρχησι, κάτω μόνο απο τον παριστάμενο Αυτοκράτορα, εν προκειμένω τον Θεοδόσιο τον Μέγα);

... 

Ζών ο Άγιος Γρηγόριος ποτέ δεν υπογράμμισε έντονα την εκ περιφερείας Ναζιανζού καταγωγή του. Στα πιο προσωπικά ποιήματά του συχνά αναφέρεται με ιδιαίτερη αγάπη (αλλά και με ταπείνωσι) στην ιδιαίτερη πατρίδα του, στο χωριό του την Αριανζό. (Εξ ού και ο υποφαινόμενος -- και υπογράφων ενίοτε παρ όλην την αναξιότητά μου ως “Φιλογρηγόριος” – έχει αυθαιρέτως προτείνει το “Αριανζηνός” απο αντίδρασι στο εντελώς φράγκικο “Ναζιανζηνός”. )

Μάλιστα στην ιδιόχειρη διαθήκη του (της οποίας το κείμενο, πρώτα ο Θεός, δεσμεύομαι να παρουσιάσω και να “μεταφράσω”) ο Άγιος Ιεράρχης υπογράφει (και μάλιστα δύο φορές στο κείμενο) ως “Γρηγόριος ἐπίσκοπος τῆς καθολικῆς ἐκκλησίας τῆς ἐν Κωνσταντίνου πόλει”...

 

[Άν αξιωθώ, θα επανέλθω...]

 

Ξαναγυρίζω απο εκεί που αφορμήθηκα, την Εορτή της μνήμης του Αγίου στην Εκκλησία μας:

... 

Ὅλως συγκραθεὶς τῆ αἴγλη τοῦ Πνεύματος

ἐγίνου φωστήρ, πάτερ, ὁλόφωτος,

τῆ λαμπρότητι τῶν σῶν λόγων φωτίζων τὰ πέρατα

καὶ τῆ τῆς θεολογίας καθαρότητι, τέρπων

τὴν τερπνὴν ὁμήγυριν τῶν πιστῶν , Θεολόγε Γρηγόριε!

ΜΗΝΑΙΟΝ (...Ωδή στ΄)

 

Την ευχή του!

(ο ανάξιος αλλά εσαεί ακόλουθός του)

Αλέξανδρος Κ. Σοϊλεμέζης

 

Δέκα και δύο ερωτήματα (προς απάντησι) για τον Άγιο Γρηγόριο τον Θεολόγο. Dieci piu due argomenti da discutere su Gregorio il Teologo.

Σήμερα, ανήμερα της (υπο κατάργησι;) Εορτής τους, σε μια εισαγωγική συζήτησι με μαθητές αρχικά της Β' τάξης και στην συνέχεια της Α΄ Λυκείου, ζήτησα την αρχική άποψι των παιδιών για τον εκ των Τριών Ιεραρχών Γρηγόριο. Εισπράττοντας μια γενικευμένη απορία και μια έως ενός σημείου δικαιολογημένη (για να μην πώ αναμενόμενη) άγνοια εκ μέρους τους για το εν λόγω ιστορικό πρόσωπο, κατέληξα συνοψίζοντας κατόπιν διευκρινιστικών τοποθετήσεων στην ανάγκη να απαντήσω στα παρακάτω δέκα ή αν θέλουμε δώδεκα ερωτήματα.

                  (Για τον ΓΡΗΓΟΡΙΟ ΘΕΟΛΟΓΟ)

  ΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ - ΘΕΜΑΤΑ :

 

1. ΠΟΤΕ;  (Η εποχή του)

2. ΠΟΥ;  (Η πατρίδα του;)

3. ΚΑΤΑΓΩΓΗ; (Οι γονείς του;)

4. ΣΠΟΥΔΕΣ; (Οι δάσκαλοί του;)

5. ΠΗΓΕΣ; (Αποδείξεις, τεκμήρια; )

6. Κοινωνική ΤΑΞΙ; Κοινωνική ΔΡΑΣΙ; Οικογένεια;

7. Εκκλησιαστική ΘΕΣΙ; (Γιατί Άγιος, γιατί "Θεολόγος";)

8. Άλλα ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ; (Κλίσεις, ταλέντα, αντιλήψεις, ιδανικά...)

9. ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΟ;

10. ΕΠΩΝΥΜΙΑ: Θεολόγος ή "Ναζιανζηνός";)

 

 

11. Σχέσι με τους άλλους 2 Ιεράρχες;

12. Και ΠΟΙΗΤΗΣ; (Παραγωγή - είδη)

 

Στην μία διδακτική ώρα που είχα στην διάθεσί μου τοποθετήθηκα το κατα δύναμιν στα περισσότερα. Και φυσικά δεσμεύθηκα να επανέλθω πιο οργανωμένα σε αυριανή μονόωρη εκδήλωσι του Β1 τμήματος του Λυκείου. Εκεί που ως συντονιστής-ομιλητής θα επιχειρήσω να αναπτύξω το θέμα:

 "Ο Γρήγόριος ο Θεολόγος, ως συγγραφέας και λογοτέχνης".

 

 

Κατα τα άλλα,

ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ!

 

Ο Γρηγόριος ο Θεολόγος για την τιμή στην μητέρα (και όχι μόνο...). Un aforismo di Gregorio Teologo circa l' onore alla madre (ed alla Patria...)

 

Αυτό μόνο, προς το παρόν!

Δυό λέξεις για έναν από τους τρείς Ιεράρχες. Due parole su uno dei tre Gerarchi della Chiesa Cristiana. (Commentando un frammento da un epistola di Gregorio Teologo)

"Τη βραχυλογία συγγίγνωσκε..."

Για να μιλήσω για τον Γρηγόριο τον Θεολόγο, τον Έλληνα κατά το γένος και την παίδευσι, τον μέγα Θεολόγο, όπως τον αναγόρευσε η ημετέρα εκκλησιαστική παράδοσι, και όχι «Ναζιανζηνό» όπως τον θέλουν οι της Εσπερίας, να ομιλήσω για την προσωπικότητά του, όπως (και όσο) τον έχω γνωρίσει στα γραπτά του ή ακόμα πιο πολύ για την επιγραμματικότητα και την ποιητικότητά του, δεν μου φτάνουν –πιστεύω- ισάριθμες ωριαίες διαλέξεις. (Άμποτε!)

Προς το παρόν, ας περιοριστώ (με αφορμή ένα φιλικό σχόλιο στο Φατσόβιβλο και ένα χαϊκού τού Σελλενίδη) σε ένα μόνο ελάχιστο, αλλά εύγλωττο δείγμα –με την δικιά μου συνήθη αυθαίρετη μέθοδο προσέγγισης/παρουσίασης. Πρόκειται βέβαια για ένα σπάραγμα από μια διασωσμένη επιστολή του*, ένα μικρό δηλ. απόσπασμα. Το παρουσιάζω, ομολογουμένως, όχι όπως, κανονικότατα, το έχει ο εκδότης του, σε πεζό λόγο, (με την εμφάνισι μιας επιγραμματικής περιόδου με αλλεπάλληλα ρητορικά σχήματα ισόκωλων φράσεων/ εκφράσεων), αλλά όπως εγώ το βλέπω, καθώς ξεχειλίζει από ποιητικότητα:

Ως ένα οιονεί πεντάστιχο ποιημάτιο. Ένα πολυσήμαντο επίγραμμα-μινιατούρα πλήρες νοήματος, με αναφορικότητα στην αρχαιοελληνική φιλολογική παράδοσι. Βραχυλογία με ποιητική τόλμη (δές την ρυθμική συμμετρία με την καινοτόμα -εκτός προσωδίας- τονικότητα) και αφοπλιστική –έως παρεξηγήσεως- ειλικρίνεια συναισθήματος.  Αυτό το αυτοβιογραφικού χαρακτήρα σημείωμά του, μου μοιάζει σαν SMS της απαισιοδοξίας ή μάλλον ένα όλο δραματικότητα Σήμα Κινδύνου. Ο Γρηγόριος  σαν απελπισμένος καπετάνιος σε φουρτούνα, πετάει στην θάλασσα της προσωπικής του αλληλογραφίας ένα ...πενταδάκτυλο SOS γεμάτο αγωνία και σπαραγμό…

ΕΡΡΕΙ ΤΑ ΚΑΛΑ!

…

Έρρει τα καλά,

Γυμνά τα κακά,

Ο πλούς εν νυκτί,

Πυρσός ουδαμού,

Χριστός καθεύδει!

                    (Γ. Θ.  Επιστ.  π΄, Ευδοξίω ρήτορι)

Σελλενίδειος απόδοσις:

ΠΑΝΕ ΤΑ ΠΛΟΙΑ**!

Φύγαν τα καλά,

μείναν τα δεινά!

Πλούς μέσ’ στο σκότος/ Ρότα στον ζόφο,

φάρος άφαντος,

Χριστός κοιμάται!

Αλέξανδρος Σοϊλεμέζης

 * Ο Γρηγόριος σε αυτήν την επιστολή προς τον φίλο του ρήτορα Ευδόξιο, διεκτραγωδεί με λακωνικότητα, αλλά και με τον γνωστό στην ποίησί του πρωτοφανή εξομολογητικό τόνο, την δύσκολη φάσι που περνάει…

** Ο πρώτος «στίχος» του αποσπάσματος (όπως υπονοώ στον αυθαίρετο ψευδότιτλό μου) προφανέστατα παραπέμπει παρωδώντας στο γνωστό λακωνικό μήνυμα του Σπαρτιάτη Ιπποκράτη («Ἔρρει τὰ κᾶλα …»), που υπέκλεψαν οι Αθηναίοι κάποτε στον Πελοποννησιακό Πόλεμο (κατά το 410 π.Χ.). [Βλ. ΞΕΝΟΦ. Ελληνικά 1.1.23: «παρὰ δὲ Ἱπποκράτους τοῦ Μινδάρου ἐπιστολέως εἰς Λακεδαίμονα γράμματα πεμφθέντα ἑάλωσαν εἰς Ἀθήνας λέγοντα τάδε· Ἔρρει τὰ κᾶλα. Μίνδαρος ἀπεσσύα. πεινῶντι τὤνδρες. ἀπορίομες τί χρὴ δρᾶν.»]

Η σκηνή της Ανάστασης στο δράμα «Χριστός Πάσχων». (Απόσπασμα. Στίχοι: 2055-2075) La scena della Resurrezione dalla tragedia “La Passione di Cristo” di Gregorio Teologo (versi 2050-20175; traduzione neogreca di A. Sellenides)

ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ!!

Σαν συνέχεια από τα προηγούμενα η σημερινή ανάρτησι. Η σκηνή είναι από το 3^ο μέρος του έργου "Χριστός Πάσχων", την Ανάστασι: Η Θεοτόκος μαζί με την Μαρία Μαγδαληνή βρίσκονται πρίν το ξημέρωμα της 3^ης μέρας από την Σταύρωσι στο μνημείο όπου ετάφη ο Ιησούς.  Εκεί, απορώντας για την απουσία της φρουράς, γίνονται μάρτυρες μια σεισμικής δόνησης που ξεκολλάει τον βράχο από την είσοδο του τάφου και ευθύς διαπιστώνουν πως δεν υπάρχει μέσα το σώμα του Κυρίου.

Την ώρα που η Μαγδαληνή ετοιμάζεται να φύγει για να πάει τα νέα στους μαθητές, η Παναγία αντιλαμβάνεται την παρουσία ενός Αγγέλου…

.........................................................................

 ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ

{ΘΕΟΤΟΚΟΣ}

Εὖγ' εὖγ' ἐπανῆκες τάχιστα νῦν, φίλη·            2050

ἐγὼ δὲ λίθον ἠρμένον βλέπουσ' ἔτι

θαμβουμένη πέφρικα, πῶς ὧδ' ἀθρόον

ὤφθη κυλισθεὶς τῆς θύρας πρὸ τοῦ τάφου.

Ἂ ἄ· σίγα, σίγα.

Ὁ λαμπροπυρσόμορφος οὗτος τίς δ' ἄρα,

ὃς καθύπερθεν ἕζεται νῦν τοῦ λίθου,

πανευπρεπής, ἐσθῆτι λευκῇ χαρίεις;

στίλβει γὰρ ὥσπερ ἁπαλὴ χιὼν νέα.

Ἰδοὺ δὲ καὶ φύλακες, ὡς νεκροί, κάτω.

{ΑΓΓΕΛΟΣ}

Ὕμμες δὲ μὴ θροεῖσθε, μηδ' ἔστω φόβος·      2060

ζητούμενος γὰρ οὐκέτ' ἐστὶν ἐν τάφῳ,

Ἄναξ Ἰησοῦς τῆτες ἐσταυρωμένος·

ὅδ' οὐκέτ' ἐστὶν ἐν τάφῳ νεκρὸς μένων,

ἀλλ' ἐξεγερθεὶς εἰς Γαλιλαίαν τρέχει·

ὡς εἶπε, μύσταις ὀπτάνεσθαι νῦν θέλει.

Κενὸν δ' ἰοῦσαι τὸν τόπον κατίδετε.

Ἄπιτε γοῦν, ἄπιτε καὶ ταῦτα σφίσιν

εἴπατε τρανῶς· πάντα γὰρ ἔγωγ' ἔφην,

καὶ πάντα πᾶσιν εἴπατε ξὺν τῷ Πέτρῳ,

ὡς φροῦδος ᾅδης, Χριστὸς ἀνέστη τάφου,     2070

τάφου δὲ λίθος εὐσθενῶς ἀπηλάθη·

φρουροί τ' ἄϊδος θύρετρ' ἀνεῖσαν φόβῳ

λελυμένοι, νεκροὶ δὲ πρὸς φάους χθόνα

σκιρτῶσι, σῶκον ἐκκαλούμενοι Θεόν·

τῷ γ' αὐτόματα δεσμὰ πάντ' ἀπερράγη.           2075

ΕΜΜΕΤΡΗ ΑΠΟΔΟΣΙ (Αλέξανδρου Σελλενίδη):

{ΘΕΟΤΟΚΟΣ}

Ταχιά, καλή μου, γύρισε, αμέσως πάλι πίσω·                               2050

τον βράχο που σηκώσανε, κοιτάζω και θαυμάζω,

ακόμα τρέμω κι απορώ, πώς έφτασ’ εδώ κάτω

πώς κύλισε τόσο μακριά, που σφράγιζε την θύρα.

Ά, ά· σώπα, σώπα!

Ποιος να ΄ναι αυτός ο όμορφος, ο λαμπροφλογισμένος                2055

Που στέκεται καθήμενος εκεί πάνω στον λίθο;

Κομψότατος κι ευγενικός μες στα λευκά του ρούχα;

Δές τον πώς ακτινοβολεί σαν τ’ απαλό το χιόνι!

Και παρακάτω οι σκοποί, πεσμένοι του θανάτου.

{ΑΓΓΕΛΟΣ}

Μην σκιάζεστε εσείς εκεί και μήν σας πιάνει φόβος                      2060

Τον που ζητάτε νά βρετε δέν είναι μές στον τάφο

Ο Ιησούς ο Βασιλεύς, ο τέως σταυρωμένος

δέν μένει πια με τους νεκρούς ούτε μέσα στον τάφο·

σηκώθηκε απ’ το μνήμα του, στην Γαλιλαία σπεύδει

Να τονε δούνε, τό ‘χε πή, εκεί οι μαθητές του.                              2065

Ελάτε, ψάξτε ολόγυρα, κανείς δεν είναι μέσα!

Τώρα λοιπόν ας φύγετε, και πέστε τα με θάρρος

όλα αυτά που ακούσατε, σε όλους και στον Πέτρο.

Τι ο Άδης έφυγε μακριά και ο Χριστός ανέστη!

Κυλίστηκε με δύναμι ο βράχος απ’ τον τάφο·                                2070

του Κάτω Κόσμου οι φρουροί, αφήσαν την σκοπιά τους,

με φρίκη ορθανοίξανε οι τρομερές οι πύλες·

στο Φώς το παντοδύναμο που ήλθ’ απ άλλον κόσμο

όλοι οι νεκροί σκιρτήσανε, τρανόν θωρούν Σωτήρα,

κι η ευλαβική επίκλησι τις αλυσίδες σπάζει!                                   2075

Ένας θρήνος της Παναγίας από το δράμα «Χριστός Πάσχων» του Γρηγορίου Θεολόγου (απόσπασμα). Un lamento della Madonna dalla tragedia “Christus patiens” del Gregorio Teologo - “Nazianzeno” (testo Greco di 25 versi con traduzione neogreca)

Για  τον αγαπημένο του Άγιο, τον Γρηγόριο Θεολόγο, κατά τους Δυτικούς γνωστό και ως «Ναζιανζηνό», ο διαχειριστής του «Νέου Παλαμήδη» έχει ήδη κάτι ψελλίσει, ενώ ακόμη του χρωστάει, το ομολογεί, τα μέγιστα.

Βεβαίως εδώ στο Ιστολόγιο τον τον τιμούμε ως Άγιο, αλλά τον γνωρίζουμε περισσότερο ως ποιητή.

Κάποια στιγμή, λοιπόν, θα επανέλθουμε διεξοδικότερα για την ποιητική του ιδιοσυγκρασία και ιδιοφυϊα· άλλωστε, μην ξεχάσουμε, εφέτος έχουμε και την 1690ή επέτειο από την γέννησί του (το 329 θεωρείται σχετικά ως το πιθανότερο έτος)! Σήμερα, υπακούοντες και στο κλίμα των ημερών, διαλέξαμε να κάνουμε μια αναφορά (την πρώτη μας!) σε ένα του πρωτοποριακό για την εποχή του έργο: το δράμα γνωστό ως «Χριστός Πάσχων», μια (μοναδική στην Βυζαντινή Λογοτεχνία!;) τραγωδία 602 στίχων με θέμα το Θείο Πάθος! 

Επιτρέψτε μου πρώτα δύο σχόλια συμπληρωτικά σε όσα έγραφα σε προηγούμενη παλιά ανάρτησι, σχετικά με την συγγραφική του παραγωγή:

Συγκεκριμένα μας έχουν διασωθή 45 λόγοι, 246 επιστολές και 408 «έπη». Επίσης ο Γρηγόριος  - η σύγρονη φιλολογική κριτική πρέπει τελικώς να παραδεχθή την υόδειξι της παραδόσεως – είναι και θεατρικός συγγραφέας! Συνέγραψε το θρησκευτικό δράμα «Χριστός Πάσχων», απανθισμένο (σχεδόν συντεθημένο) σε μεγάλο βαθμό με στίχους από τραγωδίες του Ευριπίδη.

(…) Για πολλά χρόνια η φιλολογική κριτική συνηγορούσα με την γνώμη μεγάλων μεγάλων μελετητών, όπως του Krumbacher, το θεωρούσε κατηγορηματικά έργο μεταγενέστερο και ψευδεπίγραφο (...)

Αλλά φτάνουν τα φιλολογικά. Πάμε να απολαύσουμε ένα απόσπασμα από το α΄ μέρος του έργου. Είναι η σκηνή όπου η Θεοτόκος μετά την προδοσία του Ιούδα και την σύλληψι του Ιησού, μαθαίνει την θανατική του καταδίκη και ταυτόχρονα βλέπει το εξαγριωμένο πλήθος να οδηγεί τον Γιό της στο δρόμο του Μαρτυρίου.

Παραθέτουμε το πρωτότυπο κείμενο στην αρχαία μας γλώσσα και προσθέτουμε μια έμμετρη πρότασι στην νεοοελληνική.

ΚΑΛΗ ΑΝΑΣΤΑΣΙ!

...................................................

ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ:

{ΘΕΟΤΟΚΟΣ}

Αἲ αἴ, τί δράσω; καρδία γὰρ οἴχεται.

Πῇ πῇ πορεύῃ, Τέκνον; ὡς ἀπωλόμην·

ἕκητι τίνος τὸν ταχὺν τελεῖς δρόμον;

μὴ γάμος αὖθις ἐν Κανᾷ κἀκεῖ τρέχεις,

ἵν' ἐξ ὕδατος οἰνοποιήσῃς ξένως;

Ἐφέψομαί σοι, Τέκνον, ἢ μενῶ σ' ἔτι;

∆ὸς δὸς λόγον μοι, τοῦ Θεοῦ Πατρὸς Λόγε,

μὴ δὴ παρέλθῃς σῖγα δούλην μητέρα·

νῦν γὰρ στόματος φιλίου χρῄζω σέθεν

φωνῆς ἀκοῦσαι καὶ προσειπεῖν, ὦ Τέκνον.

∆ός μοι, πρὸς αὐτοῦ Πατρός, ὦ Τέκνον, σέθεν,

σοῦ θεσπεσίου χρωτὸς ἅψασθαι χεροῖν

ψαῦσαι ποδῶν τε καὶ περιπτύξασθαί σε.

Φεῦ φεῦ, τί δράσω; καρδία μου δίκεται.

Ὦ δεῦτε, φίλαι, δεῦτε, λίπωμεν φόβον·

προσέλθετ', ἀσπάσασθε καὶ προσείπατε,

λάζεσθε χειρὸς δεξιᾶς. Τάλαιν' ἐγώ,

ὡς ἀρτίδακρύς εἰμι καὶ φόβου πλέα.

Αἲ αἴ, πανώλης ἡ τάλαιν' ἀπόλλυμαι.

Γυναῖκες, ὄψιν στυγνὰν ὡς εἶδον Τέκνου,

ποθῶ τεθνᾶναι, ζῆν δ' ἔτ' οὐδαμῶς φέρω.

Οἴμοι, τί δράσω; πῶς λάθω λαῶν χέρας;

ἐχθροὶ γὰρ ἐξιᾶσι πάντα δὴ κάλων,

κοὐκ ἔστιν ἄτης εὐπρόσοιστος ἔκβασις.

Τί γοῦν τί δράσω; πῶς φύγω τόσους βρόχους;

ΕΜΜΕΤΡΗ ΑΠΟΔΟΣΙ (Αλέξανδρου Σελλενίδη):

ΘΕΟΤΟΚΟΣ

Άχ, αλίμονο, τί κάνω; Σταμάτησε η καρδιά μου.
Για πού τό βαλες παιδί μου, νομίζω πως πεθαίνω.
Για ποιά αιτία και για πού, ξάφνου τον δρόμο παίρνεις;
Μήπως θα τρέξεις στην Κανά, πάλι για κάποιον γάμο,
να κάνεις το νερό κρασί, σαν θαύμα να κεράσεις;
Να ‘ρθω μαζί σου, τέκνο μου,  ή να σε περιμένω;
Μίλα μου, γιέ μου, μίλα μου, ο του Πατρός Σου Λόγος,
αμίλητος μην προσπερνάς την δόλια σου την μάνα.
Θέλω ν’ ακούσω να μιλά τ’ αγαπημένο στόμα
κ’ εγώ μετά, παιδάκι μου, να σ’ αποχαιρετήσω.
Στο όνομα του πατέρα σου, άσε με να σ’ αγγίξω,
να χάιδευα το πρόσωπο, το θεϊκό, τα πόδια,
με τα πικρά τα χέρια μου να σε σφιχταγκαλιάσω.
Ώχου, τί κάνω η μαύρη μου; Σκίζεται η καρδιά μου.
Εδώ, καλές μου, ας έλθετε, ας διώξουμε τον φόβο·
σιμώστε και κρατήστε του το χέρι που ευλογούσε,
δώστε ασπασμό και πήτε του, μαζί μου, ένα αντίο.
Αλίμονό μου, γέμισα με φόβο και με δάκρυα.
Πνίγομαι σβήνω η δύσμοιρη, μεσ’ στην καταστροφή μου.
Το πρόσωπο, φίλες, το χλωμό, σαν βλέπω του παιδιού μου
τον θάνατό μου επιθυμώ, την ζήσι δεν την θέλω.
Και πώς να κάνω να σωθώ από τα χέρια του όχλου;
Γιατι οι εχθροί με κύκλωσαν από παντού με δίχτυα·
δεν φαίνεται εύκολη η διαφυγή από την συμφορά μου.
Πώς να ξεφύγω, πέστε μου, από τα τόσα βρόχια;