Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Elitis. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Elitis. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 15 Ιουλίου 2020

Ανήμερα της Αγίας Ιουλίτης, με λίγο άρωμα Ελύτη! (Από το Άξιον Εστί).Un brano poetico dal “Axion Esti” (Dignum Est) di Elitis

Πλεονάκις επολέμησάν με εκ νεότητός μου
και γαρ ουκ ηδυνήθησάν μοι
ΨΑΛΜΟΣ ΡΚΗ'

ΤΟ ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ, (Απόσπασμα από «Το Δοξαστικόν»)

        ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ ἑορτάζοντας τη μνήμη
των ἁγίων Κηρύκου και Ιουλίτης
        ἕνα θαύμα να καίει στους ουρανούς τ' λώνια
ἱερείς και πουλιά να τραγουδούν το χαίρε:

       ΧΑΙΡΕ ἡ Καιομένη και χαίρε ἡ Χλωρή
Χαίρε ἡ Αμεταμέλητη με το πρωραίο σπαθί

        Χαίρε ἡ που πατείς και τα σημάδια σβήνονται
Χαίρε ἡ που ξυπνάς και τα θαύματα γίνονται

        Χαίρε του Παραδείσου των βυθών Αγρία
Χαίρε της ερημίας των νησιών
Ἁγία

        Χαίρε Ονειροτόκος χαίρε Πελαγινή
Χαίρε
Αγκυροφόρος και Πενταστέρινη

        Χαίρε με τα λυτά μαλλιά χρυσίζοντας τον άνεμο
Χαίρε με την ωραία λαλιά
δαμάζοντας τον δαίμονα

        Χαίρε που καταρτίζεις τα Μηναία των Κήπων
Χαίρε που
ρμόζεις τη ζώνη του Οφιούχου

        Χαίρε ακριβοσπάθιστη και σεμνή
Χαίρε
προφητικιά και δαιδαλική

Παρασκευή 8 Ιουλίου 2016

Δεκατετράστιχο κολλάζ απο το ποίημα του Ελύτη "Θάνατος & Ανάστασις του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου".A collage of Elytis's poem "Death and Resurrection of Constantine Paleologos", by Alex. Sellenides (dedicated to G.Frazis)

ΘΑΝΑΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑΣΤΑΣΙΣ 
ΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ
                                                                      (Στον καθ. κ. George Frazis)
Έτσι καθώς εστέκοταν ορθός μπροστά στην Πύλη
μακριά η ψυχή του γύρευε στο φάρδος Παραδείσου
περνούσε με το βλέμμα του πιο πάνω απ'τους ανθρώπους
- Ο χάρος δεν τον έπιανε, Έναν που του χαμογελούσε -
Νέος ακόμα είχε δεί στους ώμους των μεγάλων
μία σταγόνα σταθερή στον ήλιο να ανεβαίνει
Για περηφάνια το άξιζε ο κόσμος να τον λύσεις.

Θεέ μου και τώρα τί που 'χε με χίλιους να παλέψει
μονάχα οι λέξεις του πιστές και μήτε ένας πλάι
κόρες παρθένες φέγγοντας - όλη η ζωή μια λάμψη 
γι' άλλων καιρών πιο μακρινών μια λέξη μές στα δόντια
τη λέξη θάλασσα έτσι πρόσεχε να προφέρει
Τη μοναξιά του ποιός, αυτός που όλα του τά ‘χαν πάρει:
Ο τελευταίος Έλληνας κι άπαρτος μές τη λύπη.

                                         Αλέξανδρος Σελλενίδης
                                                                          (Κάλυμνος, 8.6.2016)


ΣΗΜ. Οι δεκατέσσερις 15σύλλαβοι της σύνθεσης έχουν φτιαχθεί απο ποιητικά υλικά παρμένα απο το ποίημα του Οδυσσέα Ελύτη: "Θάνατος και Ανάστασις του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου" (1969)

Παρασκευή 1 Ιουλίου 2016

Τρείς επτάδες αποφθέγματα «Εκ του πλησίον» του Οδυσσέα Ελύτη. Χαιρετισμός στο «10ο Θερινό Πρόγραμμα ελληνικής Γλώσσας & Πολιτισμού, 2016»!! Nella decima edizione il Programma d’ insegnamento di lingua e cultura Neogreca “In-Country Study Program”!! Saluto inaugurale con 21 aforismi di Elitis.

Ξεκινάει αύριο Σάββατο το κατ’ αποκλειστικότητα γνωστό στο ιστολόγιό μας και καθιερωμένο πια εν Ελλάδι και Αυστραλία In Country Study Program. Το θερινό αυτό σχολείο ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού για Αυστραλούς φοιτητές συμπληρώνει εφέτος δέκα χρόνια!

Στην εορταστική αυτή επέτειο, προγραμματίζεται να τιμηθούν καταλλήλως (με ομιλίες, παρουσιάσεις, αλλά και θεματικά πεδία εργασιών) και άλλες «επετειακότητες», με κορυφαίες τα 2400 χρόνια του Αριστοτέλη και τα 20 χρόνια του Οδυσσέα Ελύτη.
Από αυτή την σημαντικότατη για τα ελληνικά γράμματα επέτειο των 20 χρόνων από τον θάνατο του Ελύτη, επιλέξαμε το υλικό αυτής της ανάρτησης.
Ως χαιρετισμό για την έναρξι του 10ου Θερινού Προγράμματος.
Άλλωστε αυτά και άλλα σχεδιάζουμε να τα πούμε …εκ του πλησίον!
Προς ώρας:
Καλή Επιτυχία και να τα εκατοστήση!


Α΄


1. Γρατζουνάει το πρώτο σου φιλί, όπως το πρώτο σου ποίημα. Κι είναι οι δυο αυτές αγριμάδες που, αν συμπέσουν και κάνουν καινούριο φεγγάρι, μπορεί να ξαναγραφτεί απαρχής η ιστορία του κόσμου.

2. Συνεχίζεται και από την αντίθετη φορά των υδάτων ο ρους .
 

3. Από παιδιά και μόνον φτιάχνεις Ιεροσόλυμα.



4. Αλλ' εμπρός μια χαμηλή εκκλησία μ' έναν Θεό πανύψηλο.



5. Μην ανησυχείς. Υπάρχει πάντα μια δεύτερη τύχη που ακολουθεί πίσω απ' την πρώτη. Αρκεί να ξέρεις να περιμένεις παρά έναν ή δύο αιώνες, ενίοτε.



6. Ο Ξενοφών τυγχάνει εξάδελφός μου και η μικρή Ασία ομοεθνής. Κατά τ' άλλα, πραγματικά, τρώω περγαμόντο για να ξημερώσει και γράφω ποιήματα ώστε να ερωτεύομαι σωστά.



7. Η ελευθερία έχει δύο κοφτερές όψεις, όπως τα παλιά ξυραφάκια.
 


Β΄


8. ΤΗΣ ΛΕΠΡΑΣ ΠΡΩΤΟ ΣΥΜΠΤΩΜΑ ΤΟ ΧΡΗΜΑ. Σωρεύει
                          ο φιλάργυρος ανυπαρξία και χαίρεται,



9. Ώς κι ο καημός εάν τον ταξιδεύεις χρειάζονται όκια.



10. Κι ένα τέταρτο μητέρας αρκεί για δέκα ζωές, και πάλι κάτι θα περισσέψει. Που να το ανακράξεις σε στιγμή μεγάλου κινδύνου.



11. Και διαμάντι στα δύο φτάνει να κόψει ένα μαχαίρι, αρκεί νά 'ναι από συμφέρον.



12. Το κατά λάθος λάθος μπορεί να σε οδηγήσει και σε άλλα επόμενα, δέν σε επαναφέρει όμως στο σωστό ποτέ.



13 Η τρέχουσα ευφυΐα είναι μια ισορροπία ανάμεσα στο χείριστο και το βέλτιστο.



14. Κοίτα να κόβεις κάθε τόσο τα νύχια τής Ιστορίας, επειδή έτσι και μεγαλώσουν θα πνίξουν κι εσένα και την αλήθεια.


Γ΄



15. Αν δέν σου λείψει ένα κομμάτι ζωής, όνειρα μήν περιμένεις.



16. Το θαύμα είναι πάντοτε μονογενές. Η παραμικρή προσθήκη ευφυΐας Μαγιού το μεταβάλλει σε γεωμετρημένο λαχανόκηπο.



17. Άπαξ και φτάσει να θεωρείται αλάνθαστο ένα χρώμα, δέν υπόκειται πλέον στην εξέλιξη, ακριβώς όπως ένας τέλειος στίχος.



18.Την άνοιξη αν δέν τη βρείς τη φτιάχνεις.



19. Τον κορυδαλλό τον ακούς μόνον όταν δέν τον βλέπεις, όπως την έμπνευση τη βρίσκεις μόνον όταν δέν την κυνηγάς.



20. Η απόσταση ανάμεσα στο τίποτε και το ελάχιστο είναι κατά πολύ μεγαλύτερη απ' ό,τι ανάμεσα στο ελάχιστο και το πολύ.



21. Κι έναν πόντο πιο ψηλά να πάτε, άνθρωποι, ευχαριστώ θα σας πεί ο Θεός.


Τετάρτη 20 Ιουλίου 2011

ΕΛΥΤΙΚΑ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ΣΠΟΡΑΔΙΚΗΣ ΑΙΘΡΙΑΣ. Ένας κέντρωνας με στίχους απο τους Προσανατολισμούς (1941).Cogliendo 15sillabi negli "Orientamenti" di Elitis

Cogliendo versi 15sillabi nei giardini degli "Orientamenti" di Odisseas Elitis

Για την παραξενιά του υπογράφοντος να αναζητεί σε ποιητικές συνθέσεις της μοντέρνας νεοελληνικής ποίησης το στοιχείο της παραδοσιακής αντίληψης του ρυθμού και μάλιστα στην λαϊκότερη μορφή του, αυτήν του ιαμβικού δεκαπεντασυλλάβου, ίσως έχουν αρχίση να εξοικειώνονται οι τακτικοί επισκέπτες του Νέου Παλαμήδη.
Η φιλοπαίγμων διάθεσίς του -σε συνδυασμό με την φιλολογική περιέργεια – τον έχουν οδηγήση μέχρι στιγμής σε δύο παράδοξα δημοσιεύματα σχετικά με την κρυμμένη γοητεία του δεκαπεντασύλλαβου στίχου (σε μέτρο ιαμβικό), όπως την αισθάνθηκε να αναδύεται μέσα απο τις υπερρεαλιστικές συνθέσεις του Ανδρέα Εμπειρίκου στην Ενδοχώρα.
Φυλλομετρώντας λοιπόν την «εμπειρίκια Ενδοχώρα» και δρέποντας 15συλλάβους, κατέληξε να συνθέση 2 «κέντρωνες» χρησιμοποιώντας, βέβαια, μια τεχνική που είναι κοντά στην τεχνική του κολλάζ: ένα «δεκατριάστιχο στα κάστρα του ανέμου» και ένα δεκατετράστιχο που αυθαίρετα μεν, αλλά με απέραντο σεβασμό στον ποιητή και το ύφος του, το τιτλοφόρησε «Εμπειρίκιον σονέττον Ελλήνων εστι το φώς».
Με ανάλογη διάθεσι και τεχνική κατέληξε στο σημερινό δημοσίευμα: ένας νέος κέντρωνας, αυτή τη φορά απο προσεκτική ανθολόγησι που επιχείρησε στην αγαπημένη του συλλογή ποιημάτων του Οδυσσέα Ελύτη «Προσανατολισμοί». Πρόκειται για ένα επτάστιχο –καθόλου τυχαίο για τον «επταδολάτρη» Ελύτη, ο οποίος στους «Προσανατολισμούς» συμπεριφέρεται χαρακτηριστικά «επταδικά» (προσέχοντας τον αριθμό επτά και τα πολλαπλάσιά του).
Σχεδιάζουμε να επανέλθουμε καί στον μεγάλο μας ποιητή συμμετέχοντας στο κλίμα εορτασμού της εκατονταετηρίδας απο την γέννησί του και στην σημαντικότατη πρώτη αυτή ποιητική του συλλογή (που κι αυτή κλείνει 70 χρόνια!), αλλά μέχρι τότε, ας αναρτήσουμε το παρόν.


.
.
.
.

ΕΛΥΤΙΚΑ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ΣΠΟΡΑΔΙΚΗΣ ΑΙΘΡΙΑΣ
«Κι οι αθώοι του καημοί πίδακες χρυσανθέμων»

Κυματιστή, ξεφυλλισμένη, ελεύθερη σαν φώς
Μια κάμαρη όπου γδύθηκε κορίτσι αγαπημένο
Σ’ ένα μαντίλι που έχασε τις τέσσερείς του άκρες
Δίνοντας μια σπρωξιά στην αναμφίβολη ευτυχία
Δεν ξέρει καν πώς βρέθηκε να ζει σ’ ένα σεργιάνι
Μέσα στ’ αμίλητο νερό της κολυμπήθρας του ήλιου

Ναί θα στολίσουμε τη γή, θα σφίξουμε τη μέρα!


(Στίχοι: ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ (ΣΠΟΡΑΔΕΣ, Αιθρίες Ι-ΧΧΙ), Σύνθεσι "Κολλάζ": Αλέξανδρος ΣΕΛΛΕΝΙΔΗΣ)