ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ: Ένα θαυμάσιο δυάρι του Σάμ Λόυντ ( Για τον χθεσινό “Διαγωνισμό Λύσης”). Problemistica: Un ammirevole problema in due mosse di Sam Loyd. Chess composition: An admirable two-move problem by Sam Loyd.

Σαν αφόρμησι έχω την χθεσινή διεξαγωγή του 22ου Διεθνή Παράλληλου Διαγωνισμό Λύσης Σκακιστικών Προβλημάτων (International Solving Contest, ISC), στην Αθήνα, διοργάνωσι στην οποία και δεν μπόρεσα (άμποτε και να τα καταφέρω!) να δηλώσω συμμετοχή.

...

Μέχρι να επανέλθω στο ζήτημα, επέλεξα να αναδημοσιεύσω ένα σκακιστικό πρόβλημα απο το “Σκάκι Στα Σχολεία”. Πρέπει να έχω ξαναμιλήσει για το (ανοικτό, αλλά απο χρόνια σταματημένο) blog αυτό, ιστολόγιο (για εμένα πρότυπο!) ενός ισπανομαθούς φίλου, ο οποίος τώρα διαπρέπει ως Πανεπιστημιακός.

Συμπτωματικά το σημερινό πρόβλημα απετέλεσε κάτι σαν το “Κύκνειο Άσμα” του εξαίρετου Ιστολογίου του φίλου Ηλία Οικονομόπουλου. Ήταν η προτελευταία ανάρτησι, το τελευταίο σκακιστικό πρόβλημα που δημοσιεύθηκε απο το blog που ο φίλος το έκλεισε μετά απο καμμια εβδομάδα... Νά ναι καλά ο Ηλίας και νά μαστε καλά! [“Σ.Σ.” Δεν ξέρω πότε έρχεται και το δικό μας ...μπλογγερίστικο τέλος…]

ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ

 

Είπαμε: Κλασσικό δυάρι του κορυφαίου συνθέτη Σαμ Λόυντ.

Το κοίταζα, μου φαινόταν για κανα δεκάλεπτο άλυτο, αλλά μετά νόμισα οτι μού ρθε η ...έμπνευσι. Τρομάρα μου! Η προαγωγή και η υποπροαγωγή που υπέθεσα ως λύσι ήταν απλή ...φαντασιοπληξία!

Όμορφο -- καλά το χαρακτήρισε ΘΑΥΜΑΣΙΟ ο Ηλίας-- και μεγάλης δυσκολίας για εμάς τους ερασιτέχνες. Είναι, (κοτζάμ ..Σάμ Loyd είναι αυτός!!) για πολύ υποψιασμένους λύτες!

 

 

Sam Loyd ("N.Y.S. Ch. Assoc.", 1892)

                            #2                                                          8+8

[FEN "8/1n1NBP1K/5Rpn/r4B2/r4k1p/4p3/6Q1/7N w - - 0 1"]

Της Υψώσεως! Ένα σταυροειδές σκακιστικό πρόβλημα και δύο ασκήσεις σαν puzzle. A cross like chess problem (3-mover) and two chess puzzles.

 Sellenides, Puzzle: "Cut the mutant", #2, 2025

#2

 Μετά απο καιρό, και με δεδομένο την σημερινή Εορτή της Υψώσεως, κάτι σκακιστικό απο τον αγαπημένο χώρο της σκακογραφίας.

Το τριάρι πρόβλημα είναι μινιατούρα του Emil Palkoska ενός Τσέχου συνθέτη, που όπως μαθαίνω και είναι βραβευμένος και έχει κάπου 1500 συνθέσεις (σκακιστικάπροβλήματα και σπουδές).. 

Τα puzzle είναι πρόχειρες σκακογραφικές ασκήσεις τακτικής του Σελλενίδη. Χθές αργά, μετά απο μήνες αδράνειας, πάσχισα ματαίως επι ώρες να συνθέσω κάποιο αξιόλογο πρόβλημα δύο ή τριών κινήσεων. Το αποτέλεσμα το βλέπετε στο σημερινό ποστάρισμα. Πρόκειται για ασκήσεις τακτικής, ας τις πούμε ξενικά, πάζλ (Puzzles). Δύο, λοιπόν, σκακιστικοί γρίφοι αμφότεροι τριών κινήσεων. Τί άλλο κοινό έχουν μεταξύ τους; Το ότι τα μαύρα κομμάτια είναι όλα μέσα στην σύνθεσι και οτι σαν σχήμα, η αρχική (και όχι μόνο) θέσι εκάστου παραπέμπει (ή τουλάχιστον προσπαθεί) στο σταυροειδές.
 

CHESS PROBLEM :

 

Emil Palkoska (1871-1955), Mate in 3  

#3

ΣΧΟΛΙΟ: Ή μινιατούρα του Palkoska είναι πιο δύσκολη απο ό,τι δείχνει. Καμμία σχέσι με το μεταλλαγμένο και...διακοσμητικό δυαράκι μου που τεχνηέντως το τοποθέτησα στην αρχή.    

 ..........................................................

Και τώρα τα "PUZZLES" 

 ΤΑ ΛΕΥΚΑ ΝΙΚΟΥΝ  (#3)

... 

ΣΚΑΚΙΣΤΙΚΟΣ ΓΡΙΦΟΣ 1:

 

AL. SELLENIDES, CHESS PUZZLE: "ALPHA CROSS"  (#3)

 

ΣΚΑΚΙΣΤΙΚΟΣ ΓΡΙΦΟΣ 2:

 

AL. SELLENIDES, CHESS PUZZLE: "SIGN OF CROSS"  (#3)

 

...

 

ΥΓ

Άντε, επι τόπου, και ένα χαϊκού αχαΐρευτο:

ΣΗ-Μ-ΕΙΟΝ

Όπλον ειρήνης,

Ο ανυψώσας υμάς,

Σέ προσκυνούμεν!

Α.Σ. (14.9.25)

Στα ορθόδοξα προβλήματα ΤΑ ΛΕΥΚΑ ΝΙΚΟΥΝ ...

Ένα (μάλλον εύκολο) δυάρι πρόβλημα ...απο το σχολείο! Un problema scacchi risolto a scuola (nel intervallo)! A (rather easy) two mover ... from school! Un problema a scacchi risolto a scuola (nel intervallo)!

 

Πρίν μπούμε στην τάξι

 Προχθές είδα έναν μαθητή μου (μέλος της σκακιστικής ομάδας του σχολείου) να κυκλοφορεί στον χώρο με ένα κινητό ανα χείρας κοιτάζοντάς το απορροφημένος.

Του είπα να το κλείσει αμέσως και το έκανε, δείχνοντάς μου (κι ήταν αλήθεια!) πως έλυνε κάποιο τακτικό...

Σήμερα η αφεντιά μου άνοιξε κατα το προτελευταίο διάλειμμα το δικό μου κινητό και πηγαίνοντας στον”Παιχνιδοκόμβο”, άνοιξα το λίνκ με το πρόβλημα της ημέρας.

Ήταν το σημερινό δυάρι.Μια σύνθεσι του A.  Fasano.   Κατάφερα να αυτοσυγκεντρωθώ και το έλυσα πρίν χτυπήσει το κουδούνι!

 Άρα όχι τόσο δύσκολο!

 

A. FASANO  , Matto a 2 mosse

 

                                                   8  +  11                                                            #2

Λοιπόν:  Μάτ σε δύο κινήσεις!

Βοήθεια:  Η λύσι μπορεί να εμπλέκει το ...Ιππικό!

Ένα ορθόδοξο σκακιστικό πρόβλημα/πάζλ του Σελλενίδη: αδημοσίευτο δυάρι... κάπως "καπούστικο"! Un nuovo problema di Sellenidis; a due mosse, facile ma "sospettoso" ...ala Kapustin! A chess puzzle by Al. Sellenides; 2-mover, easy but "suspicious"...ala F. Kapustin!

Μετά το πρόσφατο στιχουργικό "προσόμοιον", ο Σελλενίδης ξαναχτυπά!  Επανέρχεται (για την 5η μέρα  με τις υποθερμίες του), με ένα κατασκευαστικά "πρόσόμοιον" σκακιστικό πρόβλημα. Δυάρι, μινιατούρα που φαίνεται και πανεύκολο. Όμως προσοχή! Γιατι θα δείτε οτι είναι όπως το λέει πιασάρικα ο τίτλος, κάπως "καπούστικο", δηλ. αλα Καπούστιν! (Και αναφερόμαστε στην πρόσφατη ανάρτησι στο ιστολόγιο, εδώ).

Αυτό το σχόλιο -παρατήρησι είναι και η μοναδική βοήθεια που θα σας δώσω για την λύσι...

...........................................................................

 ALEXANDROS  SOILEMEZIS - SELLENIDES, MATE IN 2 MOVES 

(inedided, 2023)

#2                                                   4 + 2

MATTO IN 2 MOSSE!

ΠΡΟΣΟΧΗ στην εκφώνησι του προβλήματος:  ΜΑΤ ΣΕ 2 ΚΙΝΗΣΕΙΣ!!

Ένα δύσκολο πρόβλημα 5 κινήσεων με καλλιτεχνική ομορφιά, αλλά και με κάτι από … Γόρδιο Δεσμό. Un problema difficile in 5 mosse con bellezza artistica, ma anche con qualcosa di... nodo Gordiano. A difficult 5-mover with artistic beauty, but also with something of ... Gordian Knot!

 [5 ΜΕΡΕΣ, 5 ...ΚΙΝΗΣΕΙΣ]

 Πάνω από μία ώρα ο υπογράφων διαχειριστής δοκίμαζε να λύσει αυτό το πεντάρι (παντελώς αγνώστου σύνθετη) και ακόμα και όταν ανακάλυψε το ωραίο, αλλά κάπως απροσδόκητο κλειδί (της πρώτης κίνησης) έσπασε τα μούτρα του για ακόμα ένα μισάωρο μέχρι να βρει τη σωστή συνέχεια, αφού έκανε το λάθος να υποδείξει στο ενεργό διάγραμμα του προβλήματος στο Gameknot την λάθος κίνηση 2.ζ6?  ...

 ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ:

 ΠΑΙΖΟΥΝ ΤΑ ΛΕΥΚΑ. ΜΑΤ ΣΕ 5 ΚΙΝΗΣΕΙΣ (Άδηλον)

 

#5                                      7+5

ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΣΠΑΖΟΚΕΦΑΛΙΑ!

Ιδιίτερο χαρακτηριστικό της παρούσας σύνθεσης είναι, όπως είπαμε, το κλειδί. Φυσικά, δέν θα σας το μαρτυρήσω, αλλά, όπως συχνά συνηθίζω, θα βοηθήσω --υποθέτω. 

Λοιπόν η πρώτη κίνηση των λευκών μου θύμισε τον εποικοδομητικό ιστορικο-φιλολογικό μύθο τού Γόρδιου Δεσμού! Ναι, εκείνο με το θρυλούμενο ρηθέν υπο του Αλεξάνδρου:         “ ό,τι δεν λύνεται, κόβεται”!!

Όλη αυτή η ταλαιπωρία προς την επίλυσι αποζημιώνει τελικά τον ερασιτέχνη λύτη σε περίπτωσι που το πρόβλημα είναι ευφυές και αξιόλογο ως σύνθεσι. Πράγμα που, όπως είπαμε, ισχύει στην περίπτωσί μας.

Vamos! Αξίζει η προσπάθεια!

Η λύση από όποιον φίλο αναγνώστη επιθυμεί, μπορεί να μπεί σε σχόλιo. Αν δέν, σε 4-5 μέρες (πρώτα ο Θεός - νά μαστε καλά), θα φροντίσω εγώ.

Παρεμβαίνοντας διορθωτικά σε ένα ευρηματικό δυάρι (και υπερ του καλλιτεχνικού σκακιού). Agendo come un curatore ad un problema a 2 mosse (al favore degli scacchi artistici)

 

Χωρίς υπεροψία (πώς άλλωστε, αφού δεν είναι παρα ένας ερασιτέχνης στον χώρο), ο υπογράφων διαχειριστής αισθάνθηκε την ανάγκη να παρέμβη σε ένα ποστ σε σχετική με “chess puzzles” σελίδα στο Facebook για να βάλει τα πράγματα στην θέσι τους...

O καθως φαίνεται Ιταλός διαχειριστής της σελίδας είδα πως είχε ποστάρει το παρακάτω πρόβλημα .

"WHITE, MATE IN 2 MOVES"... 

Δυαράκι, ελάχιστα κομμάτια, ευκολάκι είπα και επιδίωξα να το λύσω. Πράγματι ήταν εύκολο… ( Ή μήπως παραήταν εύκολο; ) Ενοχλήθηκα που δεν δούλευε το φαινομενικά ωραίο κλειδί 1.Πζ7,  αφού τα μαύρα έχουν το μοναδικό 1…, ζ5 και δυσφορώντας κατέληξα στην άχαρη λύσι με 1. Πβ7 (2.Πβ1#)

Σίγουρα απαράδεκτη για καλλιτεχνικό σκάκι, η εν λόγω πρώτη κίνησι είναι τόσο δύσμορφη που δεν θα την διάλεγα ούτε για το μάθημα των αρχαρίων πιτσιρικάδων στον σύλλογο.

Η έκπληξί μου μεγαλωσε, όταν πρόσεξα το όνομα του αναφερόμενου ως συνθέτη : “Composed by Fjodor Kapustin, 2001 “

Συμπέρασμα:  Το Διάγραμμα πρέπει να είναι λάθος!

Δύσπιστος για μια τέτοια υπογραφή αναγνωρισμένου συνθέτη σκακιστικών προβλημάτων και όχι κάποιου μπλόγκερ ή ερασιτέχνη σκακιστή, έψαξα και βρήκα την παραμορφωμένη αλήθεια. Και για χάρι της αλήθειας και ακόμα περισσότερο για χάρι της αδικοςχανόμενη ομορφιάς όχι μόνο σχολίασα στην βιαστική ανάρτησι του φίλου διαχειριστή, αναδεικνύοντας το λάθος, αλλά και βάζω την ωραία σύνθεσι του σύγχρονου Ουκρανού συνθέτη Φέντιρ / Φίοντορ Καπούστιν (Федір Михайлович Капустін) στο παραμελημένο μας ιστολόγιο, και σας καλώ όλους να απολαύσουμε την κρυφή ομορφιά και την ευρηματικότητα της.

                 Λοιπόν πράγματι υπήρχε λάθος στο αρχικό διάγραμμα και επι το ορθόν το πρόβλημα έχει ως εξής: 

   

 

 

 

 

CORRECT DIAGRAM (Lat. Tabula Recta) :

 FEDIR / Fyodor KAPUSTIN , ("Cossack Chessboard"), 2001

                 #2                                                4 + 2

 Mate in TWO

{Και είναι και ...ΤΕΣΣΕΡΑ ΣΕ ΕΝΑ!!}

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η εκφώνησι πρέπει να είναι "ΜΑΤ ΣΕ ΔΥΟ ΚΙΝΗΣΕΙΣ"! (όχι "Παίζουν τα Λευκά και κάνουν 2 κινήσεις") 

Η αρχική εντύπωσι πως τα Λευκά εδώ νικάνε με 1.Πxζ7? είναι λάθος κατ' αρχήν! Στο καλλιτεχνικό σκάκι πρέπει στα ορθόδοξα προβλήματα η θέσι να προκύπτει χωρίς καμμία αντικανονικότητα στο παιχνίδι.

Έτσι στην βασική αρχική θέσι της σύνθεσης, ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΠΑΙΖΟΥΝ ΤΑ ΛΕΥΚΑ! Κοιτώντας πίσω στο παιχνίδι (αυτό που οι προβληματιστές αποκαλούν retro και ρετροανάλυσι) η τελευταία κίνησι πρέπει να ήταν των Λευκών! Αλλιώς θα είχαμε ΠΑΤ. Επομένως στην θέσι που έχουμε μπροστά μας παίζουν τα Μαύρα! Τί; 1..., ζ7-ζ6 ή 1..., ζ7-ζ5 . Τώραπαίζουν τα Λευκά την κίνησί τους ε την οποία απιτυγχάνουν ΜΑΤ σε 2 κινήσεις. Την βλέπετε; ΟΚ! Είναι η προφανής 1.Πα7-β7! (με 2.Πβ7-β1#)

ΣΥΝΘΕΣΙ ΚΑΙ ΜΕ RETRO ΚΑΙ ΜΕ ...ΤΡΙΔΥΜΑ!!

Ο συνθέτης όμως μας προσκαλεί και στις πολύδυμες εκδοχές της σύνθεσής του! 

Αλλάζοντας θέσι στο μαύρο πιόνι (αντί για το τετράγωνο ζ7) έχουμε τα παρακάτω twins του αρχικού:

DIAGRAM R1:

 

 #2

Ναί ΜΑΤ σε 2 κινήσεις. Αλλά ποιά είναι η λύσι; 

Εδώ πάλι (αφού το πιόνι βρίσκεται στο αρχικό τετράγωνο β7) έχουμε θέμα ρετρο-ανάλυσης! 

Επομένως η κίνησι 1. Πxβ7? δέν είναι σωστή, (όπως και στην βασική σύνθεσι, δέν είναι αποδεκτή!)

-- Βοήθεια:  Παίζουν πρώτα τα Μαύρα!!

DIAGRAM R2:

  #2

 Εδώ είμαστε στην ...κανονικότητα: 

Παίζουν τα Λευκά! Ποιά είναι η λύσι;

DIAGRAM R3:

                                                    #2    

   Εδώ η σύνθεσι τρίτωσε στην παραλλαγή της, με θέμα ίδιο το προηγούμενο δίδυμο.

Όλες οι Λύσεις σε σχόλιο... 

P. S. :  See all the SOLUTIONS in the Comments.

[Ελπίζω η παρέμβασι (και το ...χασομέρι) να άξιζε τον κόπο!]

Ένα υπεραιωνόβιο σκακιστικό πρόβλημα, δυάρι, μινιατούρα και σκληρό καρύδι! Un problema a 2 mosse; miniatura piuttosto difficile da 136 anni fa. A tough 2-mover.

Όταν χρειάζεσαι κανα τέταρτο της ώρας για να λύσεις ένα δυάρι και μάλιστα μινιατούρα επτά (5+2 ξανά!) πεσσών, τότε δεν μπορεί παρα να έπεσες πάνω σε κάτι δύσκολο.

Τουλάχιστον αυτό συνέβη με εμένα απόψε. Είδα στο Ιστολόγιο να προβάλλει (απο το Gameknot) το δυαράκι, και το υποτίμησα!

Πρόκειται για μια σύνθεσι του Γουίλιαμ Πέρρυ απο το ...1887!

WILLIAM PERRY, Brownson Ch. Journal, 1887  

MATE in 2

 5 + 2                                          #2

Παίζουν τα Λευκά και κάνουν ΜΑΤ σε 2 κινήσεις.

 

Συμβουλή; 

-- Μήν ψάχνετε για ...θυσία Βασίλισσας!

Ένα τριάρι πρόβλημα με λύση ενδιαφέρουσα (και ένα τρίστιχο για βοήθεια). Un problema a tre mosse (anno 1898) di nedia difficoltà. A 3-mover problem, interesting composition from 1898 (by J. Z. MACH).

Το πρόβλημα είναι μια 125 χρόνων παλιά σύνθεσι του Τσέχου συνθέτη ορθόδοξων προβλημάτων Julius Zdeněk Mach (1877 -1954).  Με τα δικά μου μέτρα το θεωρώ μέσης δυσκολίας για τριάρι (μου πήρε κάπου ένα εικοσάλεπτο για την επίλυσί του). 

Απο την άλλη, και το κλειδί είναι τέτοιο που μου ενέπνευσε ένα επιγραμματάκι. Εκλάβετέ το, όσοι δοκιμάσετε να το βρήτε, και ως συμβολική βοήθεια.

 ............................

 ΜΑΤ ΣΕ ΤΡΕΙΣ ΚΙΝΗΣΕΙΣ

 MACH, JULIUS ZDENEK, (Národní listy, 1898)

 #3                                                         8+8

  

Το λυρικό βοήθημα - σχόλιο: 

ΘΕΛΞΙΣ

Τι κι αν είναι στο ήθος αδάμας;

Τον λευκό Καβαλάρη αντρειεύει

Η κρυφή γοητεία της Ντάμας.

                                     Α. Σ.

 

Το πρόβλημα της ημέρας: Παλιό δυάρι, Μέρεντιθ, εύκολο και εύληπτο. Un problema “Meredith” a 2 moss; da Eugene Ferber. An apparently easy 2 mover problem “Meredith” by Eugene Ferber (from 1901)

EUGENE FERBER (Deutsche Wochenschack, 1901) 

 7 + 5                                     #2

 Ναι, ισχύει ο τίτλος! Το δυάρι του Eugene Ferber (από το 1901) είναι μια σύνθεσι "Μέρεντιθ" όχι τόσο περίπλοκη (προφανώς συμβάλλει επι τούτου και το ευάριθμον των πεσσών - αλλά πρωτίστως το θέμα της) και με αυτό το δεδομένο μια προσεκτική ματιά από έναν ερασιτέχνη λύτη θα οδηγήσει σχετικά εύκολα στο κλειδί.

Τον υποφαινόμενο διαχειριστή τον δυσκόλεψε για ένα …τρίλεπτο!

Έχουμε και λέμε:

Την κίνησι έχουν όπως πάντα τα Λευκά: 

ΜΑΤ ΣΕ 2 ΚΙΝΗΣΕΙΣ!