Αφιερωμένο στον κρητικό αρχάγγελο Νίκο ΞΥΛΟΥΡΗ. Ένα βιντεοτράγουδο. 1 canzone come dedica alla memoria del cretese artista Nikos Xiluris (+ 8.02.1980)

Εφέτος κανονικά θα πρέπει να γιορτάσουμε τα 75 χρόνια από την γέννησι του ελληνόψυχου λεβέντη. Εν τούτοις ας περιοριστούμε -προς ώρας- στην αναθέρμανσι της συγκίνησής μας κατά την τιμή της μνήμης του. Τριάντα ένα χρόνια, ήδη, από τότε που έφυγε από κοντά μας...
Ένα τραγούδι για την αθάνατη φωνή του, για τα τριανταένα χρόνια απουσίας…

Πρόκειται για ένα τραγούδι αφιερωμένο στον αγαπημένο μας Έλληνα πατριώτη και τραγουδιστή Νίκο Ξυλούρη, απο το συγκρότημα ΑΡΜΟΣ [με την συμμετοχή του εξαίρετου Μανώλη Λιδάκη (σε terzetto εκτέλεση: Μανώλης Λιδάκης + Λευτέρης Μουρτζάκης + Μάνος Σμαργιανάκης)], στην πρώτη δισκογραφική τους δουλειά ΑΜΟΝΙ ΚΑΙ ΝΕΡΟ, σε μουσική του Θάνου Ανδριά και στίχους του Λευτέρη Μουρτζάκη.

ΑΡΧΑΓΓΕΛΟΣ. Ένα τραγούδι για τον Νίκο Ξυλούρη


Και οι στίχοι:

Αρχάγγελος

Είχες του ήλιου τη ματιά
σαν ξεκινούσες
Είχες καρδιά μικρού παιδιού
κι όλο γελούσες
Και μες στα πέλαγα βαθιά
με αγριμιού παλικαριά
τα κύματα νικούσες.

Κι έκλεισα τα μάτια μου κι άκουσα εσένα
μια φωνή πέρα απ' τη γή να τραγουδά:

Τά 'μαθες Αρετούσα μου...
Πότε θα κάμη ξαστεριά...
Ήτανε μια Φορά …
Παλικάρι στα Σφακιά...

΄Ενα σαρίκι στη σκιά και τα φτερά κλεισμένα
στον Ψηλορείτη ο βοριάς να πνέει λυπημένα
Μα εσύ δεν έφυγες ποτέ, αρχάγγελε μου Κρητικέ,
χρυσό του κόσμου θρέμμα…

Κι έκλεισα τα μάτια μου κι άκουσα εσένα
μια φωνή πέρα απ' τη γή να τραγουδά ….

Τά 'μαθες Αρετούσα μου...
Πότε θα κάμη ξαστεριά...
Ήτανε μια φορά …
Παλικάρι στα Σφακιά...

Στίχοι: Λευτέρης Μουρτζάκης

ΝΙΚΟΣ ΞΥΛΟΥΡΗΣ: 30 ΧΡΟΝΙΑ ΧΩΡΙΣ ΤΟ ΠΑΛΛΗΚΑΡΙ ΑΠ’ ΤΑ ΑΝΩΓΕΙΑ. 1+3 Τραγούδια. Nikos Xilouris; 30 anni senza la sua voce. 1+3 canzoni al suo anniversario

Για τον ελληνόψυχο λεβεντονιό της Κρήτης έχουμε ξαναγράψη κάτι. Ο μέγας νεοέλληνας τραγουδιστής Νίκος Ξυλούρης μεσουρανούσε στο καλλιτέχνικό στερέωμα όταν έμαθε ότι ασθενούσε ανίατα από την επάρατο νόσο. Τελικά μετά από σκληρή μάχη νικήθηκε από τον Χάρο σαν τον Διγενή Ακρίτα στα μαρμαρένια Αλώνια. Ήταν η 8η Φεβρουαρίου 1980 στο αντικαρκινικό Νοσοκομείο Πειραιώς…
Επ’ ευκαιρία της χθεσινής αυτής επετείου από την αναχώρησί του από αυτόν τον κόσμο τον γλυκό-πικρό περιοριζόμαστε να αναφέρουμε δυό λόγια, τα οποία εν τω μεταξύ άλλοι έγραψαν και πολύ καλύτερα από εμάς για την ευλογημένη του παρουσία στην καλλιτεχνική παιδεία της γενιάς μας.
Ποτέ άλλοτε καλλιτέχνης, που συνέδεσε το όνομά του με την παραδοσιακή μουσική, δεν κατάφερε να ξεφύγει από τα στενά δεσμά του είδους και να γνωρίσει την πανελλαδική αποδοχή. Ο Νίκος Ξυλούρης, χάρη στο ταλέντο και στον οίστρο του, έκανε αγαπητό το κρητικό ιδίωμα από το Ηράκλειο μέχρι την Αλεξανδρούπολη. Ποτέ άλλοτε τραγουδιστής δεν πέρασε από το δημοτικό τραγούδι στο λόγιο, όχι μόνο χωρίς απώλειες, αλλά, αντίθετα, με δάφνες γενικής αναγνώρισης, συμπάθειας και δικαίωσης. Μέσα σε μια δεκαετία, κάλυψε τεράστια ποσότητα έργου υψηλής ποιότητας και καθολικής παραδοχής. Τραγούδησε Μαρκόπουλο, Ξαρχάκο, Χάλαρη, Λεοντή, Κόκκοτο, Ανδριόπουλο, Ανδρεόπουλο, Γκάτσο, Γεωργουσόπουλο, Σεφέρη, Σολωμό, Κινδύνη, Ρίτσο, Φέρρη κ.ά. Κυριολεκτικά, δέσποσε τη δεκαετία του ‘70, σηκώνοντας στις πλάτες του το προοδευτικό τραγούδι τα χρόνια της δικτατορίας και στις αρχές της μεταπολίτευσης.

ΕΠΕΤΕΙΑΚΟ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΜΕ ΕΝΑ ΣΥΝ ΤΡΙΑ (ΑΝΤΙ 133) ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ
Α΄. Νίκος Ξυλούρης - "Τα λόγια και τα χρόνια τα χαμένα (live)" [Πρόκειται για το ομώνυμο τραγούδι που έγραψε ο Μάνος Ελευθερίου και μελοποίησε ο Γιάννης Μαρκόπουλος (βλ. άλμπουμ «Θητεία», το 1974) και τραγούδησε με σχεδόν αξεπέραστο ύφος ο Χαράλαμπος Γαργανουράκης].



1. Νίκος Ξυλούρης , Χρύσανθος - "του θάνατου παράγγειλα" [(Ο Ψαρονίκος μαζί με τον πόντιο αοιδό Χρύσανθο Θεοδωρίδη, δυο αθάνατες φωνές, τραγουδάνε σε στίχους Γιάννη Κακουλίδη και μουσική: Χριστόδουλου Χάλαρη)]




Και οι στίχοι:


Του Θάνατου παράγγειλα
του Χάρου παραγγέλνω
Του Θάνατου παράγγειλα
του Χάρου παραγγέλνω
Ανάθεμά σε Χάροντα
και μια κατάρα στέλνω
Και λέω της χαρόντισσας
Στα χαροπαίδια λέω
Και λέω της χαρόντισσας
Στα χαροπαίδια λέω

Ρούχο 'χω πράσινο
είναι αφόρεγο
Φορώ το και γελώ σε
Άρτος στο χέρι μου
είναι Επτάζυμος
Τρώγο το και θωρώ σε

Και λέω τις χαρόντισσας
Στα χαροπαίδια λέω
Ανάθεμά σας όφιδες
Και άλλο πια δεν κλαίω
Του Θάνατου παράγγειλα
Του Χάρου παραγγέλνω
Ανάθεμά σε Χάροντα
Και μια κατάρα στέλνω
Του Θάνατου παράγγειλα
Του Χάρου παραγγέλνω
Και λέω της χαρόντισσας
Στα χαροπαίδια λέω


2. Erotokritos. "Ta thlivera mantata ( Τα θλιβερά μαντάτα)"[Είναι κάποιοι άνθρωποι που την παράδοσι την έχουν μέσ' στις φλέβες. Εδώ ο Ξυλούρης σε μια εκτέλεσι ενός αποσπάσματος απο το έμμετρο μυθιστόρημα -και μνημείο της λογοτεχνίας μας- του Βιτσέντζου Κορνάρου. Ο Ερωτόκριτος τραγουδιέται για αιώνες στην Κρήτη και σαν ριζίτικο]




3. Νικος Ξυλουρης - "Αυτον τον κοσμο τον καλο" [...]

Τιμή στον Νίκο Ξυλούρη. Επτά τραγούδια για βάλσαμο. Onorando Nicos Xilouris; sette canzoni a sua memoria (in video).

Δεν είναι τυχαίο ότι από προχθές στην πρώτη σελίδα του Ιστολογίου μας (δεξιά στήλη κάτω γωνία) στο gadget-προγραμματάκι με τον τίτλο «ΜΟΥΣΙΚΕΣ (& όχι μόνο) ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ ***** VIDEO E CANZONI AMATE» φιλοξενούνται τέσσερα μουσικά βίντεο του κορυφαίου νεοέλληνα λαϊκού τραγουδιστή Νίκου Ξυλούρη. [Και προ μηνός πάλι είχαμε για 2-3 ημέρες αφήση να μας ταξιδεύει απαράμιλλα η φωνή του με ένα βίντεο-τραγούδι απο μελοποιημένο απόσπασμα του Ερωτόκριτου].
Ο κρητίκαρος Νίκος Ξυλούρης ή Ψαρονίκος θα ήταν σήμερα 73 χρονών αφού γεννήθηκε 7 Ιουλίου του 1936.
Συμπληρώθηκαν όμως ήδη 29 χρόνια από τότε που έφυγε από κοντά μας. Έμεινε πάντως η φωνή αυτού του λεβέντη από τ’ Ανώγεια που μέσα από τα τραγούδια διαιωνίζει το ελληνοπρεπές ήθος του και μας χαρίζει πάντα συγκίνησι κι υπερηφάνεια.

1.ΗΤΑΝΕ ΜΙΑ ΦΟΡΑ
2.ΑΓΡΙΜΙΑ ΚΙ ΑΓΡΙΜΑΚΙΑ
3.ΧΙΛΙΑ ΜΥΡΙΑ ΚΥΜΑΤΑ
4.Ο ΓΙΓΑΝΤΑΣ
5.ΠΟΤΕ ΘΑ ΚΑΝΕΙ ΞΑΣΤΕΡΙΑ
6.Η ΜΠΑΛΛΑΝΤΑ ΤΟΥ ΚΥΡ ΜΕΝΤΙΟΥ
7.Ο ΔΙΓΕΝΗΣ ΨΥΧΟΜΑΧΕΙ