Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ετυμολογία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ετυμολογία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τρίτη 3 Φεβρουαρίου 2026

“A-MOR-E ...” ένα αφιερωματικό δίστιχο του Α.Σ. και μια τεχνητόνοη συζήτησι περί του τίτλου του. “A-MOR-E: A PRIVATIVA”; Un epigramma dedicatorio (di A. Selllenidis) e una chat coll'IA sul AMORe e Morte. A dedicatory epigram (by A. Selllenides). and a AI chat about its title.

Είχα εχθές αποβραδίς αποφασίσει να δημοσιεύσω ένα δίστιχο

Πρόκειται για ένα δίστιχο αφιερωματικό επίγραμμα του διαχειριστού και μια χωρίς περικοπές, ωραιολογίες, λογοκρισία ή ανάλογες παρεμβάσεις δημοσιοποίησι της συζήτησης (Chat) που είχε με την AI την ενσωματωμένη στους δύο αναζητητες (Browsers) που έχει διαθέσιμους στον Ηλεκτρονικό Λογισμητήρα/Υπολογιστήρα του (PC)

[Το πρωί η τεχνητόνοη (ΤΝ) συζήτησι απόψε το βράδυ πριν λίγο η παρούσα ανάρτησι!]

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΧΟΛΙΟ 2

Κάνοντας, ως συνήθως με την ΤΝ τον χαζό, ξεκίνησα πρωί σχεδόν με την τσίμπλα στο μάτι ένα βιαστικό τσατάρισμα. Το αποτέλεσμα της 30λεπτης “συνομιλίας” ήταν εντυπωσιακά θετικό για τον άνιφτο ακόμα υπογράφοντα. Αν είναι έτσι πάντα, λέω, γιατί συνηθίζω να ξημεροβραδιάζομαι στο κινητό ή το PC;

 

ΤΟ ΦΤΩΧΟ ΔΙΣΤΙΧΟ

.....................................


 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ:

 

Πρώτον:

Τελευταίο, ως συνήθως, που με προβλημάτισε, ήταν το πώς θα το τιτλοφορήσω. Τα “Άτιτλο” και παρόμοια δεν μ’ αρέσουν.

Όταν έπαιξε δυνατά μέσα μου η επιθυμία για ξενόγλωσση τιτλοφόρησι, ο συλλαβισμός Α-ΜΟΡ του Λατινικού μέσω της Ιταλικής με συνεπήρε! Υπ’ όψι οτι κάπου κρατώ κλεισμένο και ένα ποιημάτιον με τίτλο ΑΛΦΑ ΣΤΕΡΗΤΙΚΟ(Ν). Οπότε το ελληνικό ήταν “καμμένο”.

Το θέμα είναι Amore με Άλφα Στερητικό παίζει καί λεξιλογικά ή μόνο ό,τι νιώθω ποιητικά;

...

Δεύτερον:

Κι αν τυχόν ισχύει το a-mors, τότε μήπως είναι ακόμα πιο ελληνική η κατασκευή της λέξης; Γνωστές οι εμμονές μου με την υπεροχή της Ελληνικής και την αναζήτησι ελληνικού υποστρώματος (συχνά ομηρικού) σε πολλές, πάρα πολλές τάχα αμιγώς λατινικές λέξεις (ή εκ της Λατινικής δάνεια) στις Ευρωπαϊκές που ερευνώ.

Καταλήγω, λοιπόν, (εγώ ο ...μωρολόγος;) στο μόρος και στο ά-μορος.

Και απο κεί, με σύντομη στάσι στα κοντινά μου λεξικά, στην ΤΝ.

 Και βέβαια είχα ξεφυλλίσει τα Λεξικά στην βιβλιοθήκη μου:

Π.χ. 1. Αμόρε {akl.} 2. ερωτικό συνίσθημα ΣΥΝ. Έρωτας, αγάπη [Ετυμ. < ιταλ. Amore < λατ. amor

αγάπη-έρωτας”]. Γ. ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗ “Λεξικό Της Νέας Ελληνικής Γλλώσσας”, Αθήνα 2002 (β΄έκδοσι) σ. 139

Π.χ. 2: Amore < Lat. Amore(m); v. amare p. 77

Amare < Lat. Amare, di orgine preindoeuropea p. 69

Il Nuovo Zincarelli “Vocabolario Della Lingua Italiana di Nicola Zincarell”, Bologna 1986

Π.χ. 3: 

Amorous (…) Midle French from Lat. Amor “love”, from amare “to love”. Στην ίδια σελίδα διαβάζω στο λήμμα amortize (…) Midle French amortir “to deaden”, from Lat. Ad + mors “death”.

Webster’s New Encyclopedic Dictionary, (Cologne 1994 3rd ed.)

Το ίδιο και το αντίστοιχο:

Amorous (…) [O. Fr. amorous (Fr. amoureux ) -- L.L(atin) amorosus – amor , love.] Chambers

English Dictionary, Chambers New York 1992, 7th edition, p. 43

...............................

 ...

ΚΑΙ ΠΑΜΕ ΣΤΟ CHAT:

1.


2.


3.


4.


5.


6.


7. 


 

 Ήταν ακόμα πολύ νωρίς, για να του πώ, όπως άλλοτε, καληνύχτα Leo AI ...

 


Κυριακή 4 Φεβρουαρίου 2018

ΣΥΛΛΑΛΗΤΗΡΙΟ: Ετυμολογία και σημασία της λέξης

Το γένος ουδετέρου ουσιαστικόΣυλλαλητήριοείναι λέξι σύνθετη και παράγεται απο το ρήμα λαλώ.
Συλλαλητήριο < Α.Ε. συν + λαλώ + τήριον
Το α΄συνθετικό συν = ομού, απο κοινού, μαζί
Λαλώ = φωνάζω, βγάζω φωνή, κρυγάζω
το γ΄συνθετικό -τήριο(ν) είναι κατάληξι ή μάλλον “παραγωγικό επίθημα” που σημαίνει συνήθως τον χώρο, (συχνά όμως και το μέσον), το μέρος όπου συντελείται κάτι (πρβλ. παρατηρητήριο, πωλητήριο, προσκλητήριο, ελατήριο, δικαστήριο , κολαστήριο, καθαρτήριο κλπ).
Ήτοι η λέξι σημαίνει:
Το μέρος, ο χώρος, και κατα συνέπεια η εκδήλωσι, όπου κάποιοι όλοι μαζί βρίσκονται για να μιλήσουν, να φωνάξουν, να διαδηλώσουν.
Παράδειγμα απο λεξικό:
Συλλαλητήριο (το) [1871] {...}
1. Μαζική διαδήλωση στην οποία οι συγκεντρωμένοι εκφράζουν τη διαμαρτυρία τους για ένα θέμα ή την υποστήριξή τους σε κοινή θέση: "Συλλαλητήριο για την ελληνικότητα της Μακεδονίας"” 
ΛΕΞΙΚΟ Γεωργίου Μπαμπινιώτη: "Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας με σχόλια για την σωστή χρήση των λέξεων", 2η Έκδοση (2002), σ. 1681.
[ΣΣ: Για όποιον ενδιαφέρεται, το εν λόγω λεξικό υπάρχει και σε δοκιμαστική χρήσι 30 ημερών ως ηλε-βιβλίο]

Σάββατο 5 Νοεμβρίου 2011

Ημέτερον το kudos! Και αιώνιον το κύδος για την παγκόσμια προσφορά της Ελληνικής. “Kudos”, parola inglese (una ancora) di origine …omerica!

[Ελληνικόν -δάνειον και- το kudos! (έστω και αγγλιστί -τουλάχιστον ως λέξις)]

Πρό ημερών ο δευτερότοκος γιός μου και για τις ανάγκες του σχολείου του ζήτησε την συνδρομή μου (πιο πολύ για επιβεβαίωσι) σε μια άσκησι στο μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών. Η άσκησι από εισαγωγικό κεφάλαιο του εγχειριδίου της Α΄ τάξης Γυμνασίου, στόχευε στην αναζήτησι ελληνικών στην καταγωγή λέξεων που επιβιώνουν στην σημερινή Αγγλική ή σε άλλες ξένες γλώσσες.
Στην ολιγόλεπτη μεταξύ μας συζήτησι που ακολούθησε, μου έδειξε το βιβλίο και το τετράδιό του, όπου διαπίστωσα ότι είχε ήδη απαντήση στο 99% των ζητουμένων. Πριν τον αποδεσμεύσω όμως και για να τον επιβραβεύσω που για μια ακόμη φορά κατέφυγε στην…αυθεντία μου, (και άλλοτε του έχω μιλήση για τα απροσμέτρητα γλωσσικά δάνεια της Ελληνικής στην Αγγλική, στην Ιταλική, αλλά και σε άλλες γλώσσες που γνωρίζω πολύ λιγώτερο), του ανέφερα την ελληνικής προέλευσης αγγλική/αμερικάνικη λέξι kudos και αφού του εξήγησα την ετυμολογική διαδρομή της από τις αμμουδιές του Ομήρου, του υπέδειξα ενθέρμως να την συμπεριλάβη τελευταία στις άλλες ορθές απαντήσεις του στην άσκησι του σχολείου.
Ο πιτσιρικάς, όμως δεν έδειξε και πολύ εντυπωσιασμένος από την την ανακάλυψι και ακόμη λιγότερο από την υπόδειξί μου (ίσως και επειδή τυγχάνει από πρώτο χέρι πληροφορημένος και για κάποιες αιρετικές μου εν γένει απόψεις!). Με έναν αέρα σιγουριάς, μια φυσικότητα, (ξέρετε, εκείνη η καθολική απουσία συναίσθησης του κινδύνου που χαρακτηρίζει τα νιάτα), μου λέει:
-- Καλά! Εγώ προτιμώ να γράψω στην καθηγήτρια την λέξι mill. Είναι φυσικά η ελληνική λέξι μύλος!
Μετά από ένα κινηματογραφικό πάγωμα της εικόνας μου (πιθανόν και με το στόμα μισάνοικτο), έσπευσα, αφού του χάιδεψα το κεφάλι σε ένδειξι ηθικής επιβράβευσης και παραδοχής, να του υποδείξω (με συνοπτικές διαδικασίες) ως πιο δόκιμη για τον συσχετισμό με το mill την αρχαιοελληνική λέξι μύλη και απεσύρθην κάπως σαν βρεγμένος γάτος, εις τα ίδια!

.....................................................................................

Τώρα, από φιλολογική διαστροφή (αλλά και για την τιμή των όπλων) το μόνο που μου μένει, είναι να καταφύγω στην εδραίωσι του ευρήματός μου, της φαινομενικά ξένης λέξης kudos (προφορά: / ΄kjudos/ ). Όχι για την αδιαμφισβήτητη ετυμολογία του, ως δάνειον εκ της ελληνικής, [Θυμίζω μόνο τα ομηρικά χωρία: ὦ Νέστορ Νηληϊάδη μέγα κῦδος Ἀχαιῶν ( Ξ 42) και νίκην καὶ μέγα κῦδος (Θ 176) και τον ωραίο αισχύλειο στίχο: ναών έδωκε κύδος Έλλησιν μάχης (Πέρσαι 455) - και συγγνώμη που δεν παρέθεσα το γ΄ παράδειγμα το αρχαίο κείμενο στο πολυτονικό)], αλλά για την δόκιμη χρήσι του ουσιαστικού αυτού στην σύγχρονη αγγλική γλώσσα:

kudos (προφορά: / ΄kjudos/

Α. Σημασία : Έπαινος και τιμή που λαμβάνεται για ένα κατόρθωμα. (praise and honour received for an achievement). [ Όπως δηλαδή και στ’ αρχαία, όπου η λέξι σημαίνει δόξα, φήμη, τιμή – και μάλιστα αυτή που κατακτάται στον πόλεμο]

Β. Έννοια και συνώνυμες εκφράσεις:

kudos - an expression of approval and commendation; "he always appreciated praise for his work", congratulations, extolment, praise commendation, approval - a message expressing a favorable opinion; "words of approval seldom passed his lips "superlative - an exaggerated expression (usually of praise); "the critics lavished superlatives on it, "encomium, paean, panegyric, pean, eulogy - a formal expression of praise, eulogium, eulogy - a formal expression of praise for someone who has died recently, good word, recommendation, testimonial - something that recommends (or expresses commendation of) a person or thing as worthy or desirable compliment - a remark (or act) expressing praise and admiration


Γ. Και λίγο ακόμα γλωσσικό υλικό γύρω από την χρήσι του:

(kudos Usage Examples)

Παραδείγματα :
a. (Στο γνωστό λεξικό «Oxford E-G» του Σταυρόπουλου) We did the work and he got the kudos
b. (από το διαδίκτυο): She was looking for kudos rather than profit .


Preposition: of

approval: This is the BBC's cultural channel which is stamped with the kudos of intelligentsia approval.

Converse of object

deserve: I believe she deserves kudos for just putting up with some of the drama that comes with her job.
earn: She earned further kudos on a school trip to Devon.
attach: There's a lot of kudos attached to having a presence on the Web!
gain: For him to gain any kudos from the deaths of good men would be loathesome.
win: The game starts with you turning up in town, looking to score some races and win some kudos.
carry: Being the first sportsman to win a reality TV show carries much kudos.

Adjective modifier

huge: The Test team, along with the Live Team, gets a huge kudos from me for that.
much: How much kudos is there really in beating Milan's B team or Ajax on an off day?
political: They don't feel they will get political kudos out of it.
special: This film is outstandingly kitted out in every respect, with special kudos due Abbott's extraordinary editing effort.
major: It still works, which is a major kudos to Apple from a PC person.
more: More kudos must go to Jack Emery, who played Ralph.
Κλπ

Για περισσότερα και για ερωτήσεις τύπου: “Hi, how popular is the expression 'kudos to you' and in what situations would you use it?”

βλ. εδώ.


Κλείνοντας, με την ευκαιρία, μιλώντας για δανεισμούς και χρέη –στο κλίμα των καιρών- ας κάνω μια χαιρέκακη πρότασι (ρητορική αδεία):

Ας ζητήσουμε πίσω από τις ευρωπαϊκές γλώσσες τα ...γλωσσικά μας δάνεια !


(Αυτή θα ήταν παγκοσμίου κλίμακος πολιτιστική χρεοκοπία!!)


ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΣΟΪΛΕΜΕΖΗΣ