Τρίτη 6 Ιανουαρίου 2026

“Σήμερον” x 24: Απο την ευχή του Μεγάλου Αγιασμού των Θεοφανείων ! 24 “OGGI”: dal testo-bebedizione di Sofronio di Gerusalemme (dalla grande Consacrazione delle Acque della festa dell'Epifania )

Σήμερα τα Φώτα ...

Η ευχή του Μεγάλου Αγιασμού των Θεοφανείων, ειναι μια εκτενής και επιβλητική ευχή της ακολουθίας του Μεγάλου Αγιασμού των Θεοφανείων (που ξεκινά με τις λέξεις «Τριάς υπερούσιε, υπεράγαθε, υπέρθεε...» , και ως κείμενο είναι ποίημα του Σωφρονίου, Πατριάρχου Ιεροσολύμων(6ος-7ος αι.).


Η ευχή αυτή διακρίνεται “για το υψηλό θεολογικό της περιεχόμενο και την ποιητική της δομή, ενώ έχει εμπνεύσει και τη βυζαντινή εικονογραφία”. Υπάρχει και). εικόνα «Μέγας ει Κύριε» στη Μονή Τοπλού. 


Εμείς σήμερα αναδημοσιεύουμε ένα κεντρικό μέρος της ευχής. Αυτό με τα 24 εν συνόλω “Σήμερον”.


ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ!!

.....................................................


 

1. Σήμερον γὰρ ὁ τῆς Ἑορτῆς ἡμῖν ἐπέστη καιρός, καὶ χορὸς ἁγίων ἐκκλησιάζει ἡμῖν, καὶ Ἄγγελοι μετὰ ἀνθρώπων συνεορτάζουσι.

2. Σήμερον ἡ χάρις τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ἐν εἴδει περιστερᾶς, τοῖς ὕδασιν ἐπεφοίτησε.

3. Σήμερον ὁ ἄδυτος Ἥλιος ἀνέτειλε, καὶ ὁ κόσμος τῷ φωτὶ Κυρίου καταυγάζεται.

4.Σήμερον ἡ Σελήνη λαμπραῖς ταῖς ἀκτῖσι τῷ κόσμῳ συνεκλαμπρύνεται.

5. Σήμερον οἱ φωτοειδεῖς ἀστέρες τῇ φαιδρότητι τῆς λάμψεως τὴν οἰκουμένην καλλωπίζουσι.

6. Σήμερον αἱ νεφέλαι ὑετὸν δικαιοσύνης τῇ ἀνθρωπότητι οὐρανόθεν δροσίζουσι.

7. Σήμερον ὁ Ἄκτιστος ὑπὸ τοῦ ἰδίου πλάσματος βουλῇ χειροθετεῖται.

8. Σήμερον ὁ Προφήτης καὶ Πρόδρομος τῷ Δεσπότῃ προσέρχεται, ἀλλὰ τρόμῳ παρίσταται, ὁρῶν Θεοῦ πρὸς ἡμᾶς συγκατάβασιν.

9. Σήμερον τὰ τοῦ Ἰορδάνου νάματα εἰς ἰάματα μεταποιεῖται τῇ τοῦ Κυρίου παρουσίᾳ.

10. Σήμερον ῥείθροις μυστικοῖς πᾶσα ἡ κτίσις ἀρδεύεται.

11. Σήμερον τὰ τῶν ἀνθρώπων πταίσματα τοῖς ὕδασι τοῦ Ἰορδάνου ἀπαλείφονται.

12. Σήμερον ὁ Παράδεισος ἠνέωκται τοῖς ἀνθρώποις, καὶ ὁ τῆς Δικαιοσύνης Ἥλιος καταυγάζει ἡμῖν.

13. Σήμερον τὸ πικρὸν ὕδωρ, τὸ ἐπὶ Μωϋσέως τῷ λαῷ, εἰς γλυκύτητα μεταποιεῖται τῇ τοῦ Κυρίου παρουσίᾳ.

14. Σήμερον τοῦ παλαιοῦ θρήνου ἀπηλλάγημεν καὶ ὡς νέος Ἰσραὴλ διεσώθημεν.

15. Σήμερον τοῦ σκότους ἐλυτρώθημεν, καὶ τῷ φωτὶ τῆς θεογνωσίας καταυγαζόμεθα.

16. Σήμερον ἡ ἀχλὺς τοῦ κόσμου καθαίρεται τῇ ἐπιφανείᾳ τοῦ Θεοῦ ἡμῶν.

17. Σήμερον λαμπαδοφεγγεῖ πᾶσα ἡ κτίσις ἄνωθεν.

18. Σήμερον ἡ πλάνη κατήργηται, καὶ ὁδὸν ἡμῖν σωτηρίας ἐργάζεται ἡ τοῦ Δεσπότου ἐπέλευσις.

19. Σήμερον τὰ ἄνω τοῖς κάτω συνεορτάζει, καὶ τὰ κάτω τοῖς ἄνω συνομιλεῖ.

20.Σήμερον ἡ ἱερὰ καὶ μεγαλόφωνος τῶν Ὀρθοδόξων πανήγυρις ἀγάλλεται.

21. Σήμερον ὁ Δεσπότης πρὸς τὸ βάπτισμα ἐπείγεται, ἵνα ἀναβιβάσῃ πρὸς ὕψος τὸ ἀνθρώπινον.

22. Σήμερον ὁ ἀκλινὴς τῷ ἰδίῳ οἰκέτῃ ὑποκλίνεται, ἵνα ἡμᾶς ἐκ τῆς δουλείας ἐλευθερώσῃ.

23. Σήμερον Βασιλείαν οὐρανῶν ὠνησάμεθα· τῆς γὰρ Βασιλείας τοῦ Κυρίου οὐκ ἔσται τέλος.

24. Σήμερον γῆ καὶ θάλασσα τὴν τοῦ κόσμου χαρὰν ἐμερίσαντο, καὶ ὁ κόσμος εὐφροσύνης πεπλήρωται...


[Σ.Σ. Μπορείτε να διαβάσετε το πλήρες κείμενο της ευχής του Μεγάλου Αγιασμού (και με νεοελληνική απόδοσι) εδώ]

 

 

Σάββατο 3 Ιανουαρίου 2026

Πέντε ασκήσεις βαθμολογημένων συνδυασμών (...ανεπίσημο μάτς) στο Gameknot: Διπλό ημίχρονο άσσος τελικό! Tattica negli Scacchi: Cinque combinazioni su Gameknot. Chess tactics on Gameknot: 5 rated exercises.

Χθές έπιασα να λύσω κάποιες σκακιστικές ασκήσεις τακτικής στον “Παιγνιδοκόμβο” (=Gameknot). Ήσαν πέντε συνολικά. Μου πήρε κάπου μισή ώρα. Και αποδείχθηκαν δύσκολες (ή εγώ αδύναμος, ή... και τα δύο). 


CINQUE ESERCIZI DI TATTICA SU GAMEKNOT : Rating Elo 1700 +

Πρόκειται για ασκήσεις κατηγορίας ελέγχου τακτικής ικανότητος των σκακιστών (=Tactics, δηλ. ασκήσεις συνδυασμών), ειδικά σχεδιασμένες και με κάποιο τρόπο βαθμολογημένες (βάσει του συστήματος αξιολόγησης Elo). Η δυναμικότητα των ασκήσεων, λοιπόν, ποικίλλει απο 1700 έως 1950 περίπου Elo. 

Πάμε στο αποτέλεσμα της προσπάθειας. Ας πούμε ικανοποιητικό: Τρείς επιτυχημένες προσπάθειες και δύο λαθεμένες. Μάλιστα ξεκίνησα με δύο λαθεμένες στις τρείς πρώτες, οπότε μετά την ευτυχή (και ομολογουμένως λίγο τυχερή) θετική κατάληξι του εγχειρήματος, θυμήθηκα -υπομειδιών- την επιτυχημένη διαφημιστική ατάκα απο τα τυχερά παιχνίδια προγνωστικών-στοιχηματισμού ποδοσφαίρου:

 “Διπλό ημίχρονο, άσσο τελικό!” 

ΟΙ ΑΣΚΗΣΕΙΣΣΥΝΔΥΑΣΜΟΙ

1. Παίζουν τα Λευκά. Ποιά είναι η καλύτερη συνέχεια;

  Προσοχή στο δίλημμα...                                                  0-1

2. Εδώ την κίνησι έχουν τα Μαύρα. Πώς πρέπει να παίξουν;

 Μόλις ξεκαθαρίσει το τοπίο, φαίνεται...                       1-1

3. Τα Λευκά έχουν διαφορά λιγότερη, αλλά τρομερή επίθεσι. Πώς θα την αξιοποιήσουν;

Έκανα λάθος στην 2η κίνησι...                                        1-2

4. Τα Μαύρα με όλα τα κομμάτια στην ...μικρή περιοχή του Λευκού. Τί πρέπει να κάνουν;

Ισοφάρισα έστω και με ...πέναλντυ!                            2-2

5. Πάλι τα Μαύρα παίζουν. Πώς νικάνε;

Απο ...στημένη φάσι! Εύκολο, ευτυχώς!                        3-2 !

Πέμπτη 1 Ιανουαρίου 2026

Νέου Έτους καλωσόρισμα: "Ακάμας Χρόνος" (αρχαίο ποιητικό απόσπασμα). Accogliendo il nuovo anno con un antico aforismo greco: "Akamas Chronos". Welcoming the new year with an ancient Greek aphorism: "Akamas Chronos" perhaps extracted from the Fragmenta T. G.

 

Χρόνος ο θεωρούμενος ως η αρχή των πάντων, ο και πανδαμάτωρ... 

Μια μυστηριώδης διάστασι στον κόσμο, ασταμάτητη και με κυκλική κάπως ροή, που αδιαφορεί για τα όντα (άβια και έμβια) και την φθαρτή τύχη τους και που, κατα το φιλοσοφούν απόσπασμα (εν πολλοίς άδηλον), ανανεώνει μονόπαντα τον ίδιο του τον εαυτό…



ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΙ:

Ακούραστος ο Χρόνος
μένει σ΄αέναη τροχιά,
μόνος γεννά τον εαυτό του·
καί γεννήτορας καί γιός!!

 

Αλέξανδρος Σοϊλεμέζης - Σελλενίδης 

 

ΚΑΛΟΧΡΟΝΙΑΝ



Τετάρτη 31 Δεκεμβρίου 2025

Στα εκατόχρονα του καβαφικού ποιήματος «Εις Ιταλικήν παραλίαν». Cento anni dalla poesia “In spiaggia italiana” di Costantino Cavafis.

Ο Καβάφης (για εμένα όπως έχω επανειλημμένα πεί και γράψει Ελληνικώτατος, άρα και εθνικός ως ένα βαθμό, ποιητής) εν μέσω εθνικής καταστροφής (3 μόλις χρόνια μετά την Μικρασιατική καταστροφή, το 1925 ο απόηχος είναι εντονότατος και το εθνικό τραύμα χαίνει), γράφει το παρακάτω ποίημα για να εκφράσει με τον ιδιοπρόσωπο λυρικό του τρόπο (ψευδο-ιστορική σκηνοθεσία, κλασσική επιγραμματικότητα, καβαφική ειρωνεία) την δική του συγκίνησι. Παραλληλίζει το ιστορικό γεγονός της Μικρασιατικής Καταστροφής με το αντίστοιχο της καταστροφικής για τους συνασπισμένους Έλληνες της Πελοποννήσου (Αχαϊκή Συμπολιτεία - O Αλεξανδρινός έχει και άλλο, ακόμα πιο εύγλωττο, σχετικό ποίημα) τελευταίας στην ουσία μάχης που έγινε το 146 π.Χ στην Κόρινθο (Μάχη της Λευκόπτετρας) και που σήμανε την κατάληψι όλης της Πελοποννήσου απο τους Ρωμαίους... 

Να σημειώσουμε την σημαντική ιστορική λεπτομέρεια: μετά απο αυτήν την συντριπτική μας ήττα, οι Ρωμαίοι με αρχηγό τον ύπατο Λεύκιο Μόμμιο προέβησαν σε παραδειγματική γενοκτονία των Ελλήνων της περιοχής, σφάζοντας όλον τον ανδρικό πληθυσμό, σκλαβώνοντας τα γυναικόπαιδα και ισοπεδώνοντας/πυρπολώντας τα σπίτια της Κορίνθου…

Στην ψευδο-ιστορική σκηνοθεσία του ποιήματος, ο δραματικός χρόνος είναι το 146 π.Χ. Το εναρκτήριο έτος της Ρωμαιοκρατίας σ’ ολόκληρο τον κυρίως Ελληνικό Κόσμο.

Ο δραματικός χώρος: μια παραθαλάσσια Ελληνική Αποικία της Ιταλίας κάπου στην πάλαι ποτέ σφύζουσα απο τον ελληνικό Πολιτισμό Μεγάλη Ελλάδα (=Καλαβρία και Σικελία. ήδη, απο χρόνια τότε, το 146, κατακτημένη απο την Ρωμαϊκη αναδυόμενη Αυτοκρατορία).

Πρωταγωνιστής είναι ένας Έλληνας απο την ιστορικά ελληνική αυτή περιοχή της Ιταλίας ("Ἰταλιώτης “), είναι ανέμελος νεαρός, είναι πλούσιος γόνος και φέρει το (καβαφικώς πεποιημένον) όνομα Κήμος Μενεδώρου.

Στο θέαμα της άφιξης του στόλου των νικητών Ρωμαίων με την λεία απο την Ελλάδα, ο νέος συνειδητοποιείται και μελαγχολεί...


Εἰς Ἰταλικὴν παραλίαν


Ὁ Κῆμος Μενεδώρου,   Ἰταλιώτης νέος,

τὸν βίον του περνᾶ     μέσα στὲς διασκεδάσεις·

ὡς συνειθίζουν τοῦτο      οἱ ἀπ’ τὴν Μεγάλη Ἑλλάδα

μὲς στὰ πολλὰ τὰ πλούτη   ἀναθρεμένοι νέοι.


Μὰ σήμερα εἶναι λίαν,     παρὰ τὸ φυσικό του,

σύννους καὶ κατηφής.      Κοντὰ στὴν παραλίαν,

μὲ ἄκραν μελαγχολίαν     βλέπει ποὺ ἐκφορτώνουν

τὰ πλοῖα μὲ τὴν λείαν       ἐκ τῆς Πελοποννήσου.

 

Λ ά φ υ ρ α  ἑ λ λ η ν ι κ ὰ·   ἡ   λ ε ί α  τ ῆ ς  Κ ο ρ ί ν θ ο υ.


Ά, σήμερα βεβαίως        δὲν εἶναι θεμιτόν,

δὲν εἶναι δυνατὸν        ὁ Ἰταλιώτης νέος

νά 'χει γιὰ διασκεδάσεις   καμιὰν ἐπιθυμίαν.



ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΒΑΦΗΣ (1925)